Uzasadnienie
Wojewoda [....] postanowieniem z dnia [...] czerwca 2006 r. nr [...] stwierdził, na podstawie art. 134 kpa, uchybienie przez H. G. terminu do wniesienia zażalenia postanowienie Starosty R. z dnia [...] maja 2006 r. nr [...] o zawieszeniu postępowania w sprawie ustalenia odszkodowania za grunt zajęty pod drogę publiczną.
W uzasadnieniu postanowienia Wojewoda [...] podał, że postanowienie Starosty R. z dnia [...] maja 2006 r. zostało doręczone stronie w dniu 29 maja 2006 r. Termin do wniesienia zażalenia upływał w dniu 5 czerwca 2006 r. Zażalenie wniesiono w dniu 7 czerwca 2006 r., o czym świadczy pieczęć z datą wpływu pisma do Starostwa Powiatowego w R. widniejąca na zażaleniu. Uchybienie terminu określonego w art. 141 § 2 kpa jest zatem bezsporne.
Na postanowienie Wojewody [...] H. G. złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie zarzucając naruszenie przez organ administracji art. 57 § 1 i 5 kpa. Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia oraz o zasądzenie kosztów postępowania. Zdaniem skarżącego, ustalenia organu są niezgodne z rzeczywistością. Zażalenie na postanowienie Starosty R. zostało nadane w urzędzie pocztowym przesyłką poleconą w dniu 5 czerwca 2006 r., a więc przed upływem siedmiu dni. Potwierdzeniem tego są stemple na kopercie przesyłki, którą zniszczyło Starostwo Powiatowe w R. i bezpodstawnie stwierdziło, że zażalenie wpłynęło po terminie. Na prezentacie z datą wpływu zażalenia nie zaznaczono sposobu wpływu pisma. Błąd ten powielił Wojewoda [...]. Skarżący mimo to dysponuje dowodem nadania przesyłki zawierającej zażalenie, który potwierdza, że termin do jego wniesienia został dochowany.
W odpowiedzi na skargę Wojewoda [...] wniósł o jej oddalenie podtrzymując swoje stanowisko wraz z argumentacją uzasadnienia zaskarżonego postanowienia. Organ nadto wyjaśnił, że wydając zaskarżone postanowienie wziął pod uwagę, iż pismo zawierające zażalenie nosi datę 6 czerwca 2006 r., podczas gdy termin do wniesienia zażalenia upływał w dniu 5 czerwca 2006 r.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje
skarga zasługiwała na uwzględnienie.
W pierwszej kolejności należy wskazać, że organ administracji obowiązany jest podejmować wszelkie kroki niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes strony. Obliguje to organ do zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego (art. 77 § 1 kpa). Postępowanie odwoławcze, a w tym przypadku postępowanie zażaleniowe, może zostać wszczęte przez czynność procesową strony, jaką jest wniesienie zażalenia, które jest skuteczne tylko wtedy, gdy spełnia wymagania, co do treści, formy, terminu i trybu jego wniesienia. Kodeks postępowania administracyjnego generalnie przyjmuje zasadę, że odwołanie, a odpowiednio także zażalenie, nie wymaga zachowania szczególnej formy ani szczegółowego uzasadnienia (art. 128 w zw. z art. 144 kpa).
Natomiast jeśli chodzi o termin do wniesienia środka odwoławczego, ustawodawca z niedochowaniem ustawowego terminu wiąże skutek w postaci niedopuszczalności merytorycznego rozpoznania sprawy. Organ administracji stwierdza w drodze postanowienia, na podstawie art. 134 kpa, uchybienie terminu do wniesienia odwołania (zażalenia). Wydanie postanowienia, o którym mowa, musi być jednak poprzedzone nie budzącymi wątpliwości ustaleniami co do sposobu i terminu wniesienia środka odwoławczego.
W niniejszej sprawie do takich koniecznych ustaleń nie doszło, na co wskazuje skąpe uzasadnienie zaskarżonego postanowienia, z którego w szczególności nie wynika, w jaki sposób zostało wniesione zażalenie H. G. – drogą pocztową, czy przez złożenie pisma w Starostwie. Mając na względzie stan pisma zawierającego zażalenie (ślady złożenia "na czworo"), można przypuszczać, że było ono ekspediowane przez nadawcę w kopercie. Obowiązkiem organu przyjmującego pismo było dołączenie koperty wraz z zażaleniem do akt sprawy, albo zaznaczenie, że pismo zostało złożone osobiście w urzędzie przez wnoszące je osoby. Zaniechanie przez organ utrwalenia sposobu wniesienia zażalenia nie pozwala na jednoznaczne stwierdzenie, że zażalenie wpłynęło po terminie, zważywszy przy tym, że skarżący przedstawił kserokopię potwierdzenia nadania w urzędzie pocztowym w dniu 5 czerwca 2006 r., a więc z zachowaniem terminu, przesyłki poleconej adresowanej do Starostwa Powiatowego w R..
W tych warunkach nie było faktycznych podstaw do stwierdzenia, że zażalenie wniesiono z uchybieniem ustawowego terminu. Brak dbałości organu administracji o wyjaśnienie okoliczności przesądzających o skuteczności wniesionego zażalenia, nie może skutkować pozbawieniem strony prawa do kontroli instancyjnej postanowienia o zawieszeniu postępowania w przedmiocie odszkodowania.
Zaskarżone postanowienie Wojewody [...], jako wydane z naruszeniem art. 134 w zw. z art. 57 § 2, a także art. 7 i art. 77 § 1 kpa, podlegało zatem uchyleniu.
Z powyższych względów Sąd, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c oraz art. 153 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 152, poz. 1270 ze zm.), orzekł jak w sentencji wyroku.