Uzasadnienie
Wyrokiem z dnia 28 stycznia 2016 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę J. P. na decyzję Ministra Infrastruktury i Rozwoju z dnia [...] lipca 2015 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia nabycia z mocy prawa własności nieruchomości.
W związku ze złożonym wnioskiem o sporządzenie uzasadnienia ww. wyroku, został on wraz z uzasadnieniem doręczony osobiście skarżącemu w dniu 15 lutego 2016 r. (k.59 akt sądowych).
Po rozpoznaniu wniosku z dnia [...] lutego 2016 r. o przyznanie prawa pomocy, postanowieniem referendarza sądowego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia [...] lutego 2016 r. skarżącemu zostało przyznane prawo pomocy poprzez ustanowienie adwokata. Okręgowa Rada Adwokacka poinformowała o wyznaczeniu adw. P. B. pełnomocnikiem z urzędu dla skarżącego.
W dniu [...] maja 2016 r. pełnomocnik skarżącego nadał w Urzędzie Pocztowym skargę kasacyjną od ww. wyroku. Jednakże skarga kasacyjna nie zawierała wniosku o przywrócenie terminu do jej wniesienia.
Postanowieniem z dnia 2 czerwca 2016 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odrzucił skargę kasacyjną, z uwagi na fakt złożenia jej po terminie.
Pismem z dnia [...] września 2016 r. pełnomocnik skarżącego wniósł o przywrócenie terminu do wniesienia wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej.
W uzasadnieniu wniosku wskazano, że pełnomocnik skarżącego nie wiedział o uchybieniu terminu do wniesienia skargi kasacyjnej i dowiedział się o tym fakcie dopiero z postanowienia z dnia 2 czerwca 2016 r., w związku z czym nie ponosi winy w uchybieniu terminu.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje
Zgodnie z art. 86 § 1 i 87 § 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm., dalej "p.p.s.a.") jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, Sąd na jej wniosek postanowi przywrócić termin. Równocześnie z wnioskiem strona powinna dokonać czynności, której nie dokonała w terminie.
Warunkiem skuteczności wniosku o przywrócenie uchybionego terminu jest łączne spełnienie przesłanek ustanowionych w przepisach art. 86 i art. 87 p.p.s.a., tj. uprawdopodobnienie przez stronę braku winy w uchybieniu terminu (art. 86 § 1 i art. 87 § 2), spowodowanie przez uchybienie terminu ujemnych skutków dla strony (art. 86 § 2), dochowanie terminu do wniesienia wniosku (art. 87 § 1) i dopełnienie uchybionej czynności (art. 87 § 4).
Kryterium braku winy jako przesłanka zasadności wniosku o przywrócenie terminu wiąże się - zgodnie z orzecznictwem i literaturą przedmiotu - z obowiązkiem strony do szczególnej staranności przy dokonywaniu czynności procesowej. O braku winy w niedopełnieniu obowiązku można mówić tylko w przypadku stwierdzenia, że dopełnienie obowiązku stało się niemożliwe z powodu przeszkody nie do przezwyciężenia, której strona nie mogła usunąć nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku. Warunkiem dopuszczalności przywrócenia stronie terminu do dokonania czynności procesowej, jest zatem uprawdopodobnienie przez stronę, że mimo całej staranności nie mogła ona dokonać czynności w terminie, to znaczy, że zachodziły przeszkody od niej niezależne oraz istniejące przez cały czas biegu terminu przewidzianego dla dokonania czynności procesowej. W orzecznictwie sądów administracyjnych przyjmuje się, że brak winy w uchybieniu terminu powinien być oceniany z uwzględnieniem wszystkich okoliczności konkretnej sprawy, w sposób uwzględniający obiektywny miernik staranności, jakiej można wymagać od strony dbającej należycie o własne interesy.
Instytucja przywrócenia terminu ma charakter wyjątkowy i jej zastosowanie nie jest możliwe, gdy strona dopuściła się choćby lekkiego niedbalstwa (por. wyrok NSA z dnia 28 czerwca 2007r., sygn. akt II OSK 479/07 publ. http://orzeczenia.nsa.gov.pl).
W orzecznictwie sądowym wskazać można następujące przykłady okoliczności faktycznych, które mogą uprawdopodobnić brak winy w uchybieniu terminu: mylne pouczenie o środkach zaskarżenia (por. postanowienie WSA w Warszawie z dnia 1 kwietnia 2004 r., sygn. akt III SA 1983/03 publ. http://orzeczenia.nsa.gov.pl); awaria systemu informatycznego Krajowego Rejestru Sądowego, uniemożliwiająca stronie uzyskanie brakujących dokumentów w terminie określonym przez sąd (por. postanowienie WSA w Warszawie z dnia 10 lipca 2006 r., sygn. akt III SA/Wa 1370/06 publ. http://orzeczenia.nsa.gov.pl); obalenie domniemania doręczenia adresatowi pisma (por. postanowienie NSA z dnia 4 września 2001 r., sygn. akt II SA/Po 2646/00); nagła choroba, która nie pozwoliła na wyręczenie się inną osobą (por. wyrok NSA z dnia 3 sierpnia 2001r., sygn. akt I SA/Wr 676/99 publ. http://orzeczenia.nsa.gov.pl).
Zdaniem Sądu okoliczności podnoszone we wniosku nie mogły stanowić podstawy przywrócenia terminu do wniesienia wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej, tym bardziej, że wniosek ten został złożony przez profesjonalnego pełnomocnika.
Przede wszystkim przepis art. 177 § 1 p.p.s.a. precyzyjnie wskazuje, że skargę kasacyjną wnosi się w terminie 30 dni od dnia doręczenia stronie odpisu orzeczenia z uzasadnieniem. Z oświadczenia zawartego w skardze kasacyjnej wynika, że pismo zawiadamiające o wyznaczeniu adw. P. B. pełnomocnikiem z urzędu zostało mu doręczone w dniu 19 kwietnia 2016 r., a w dniu 28 kwietnia 2016 r. zapoznał się z aktami sprawy. Zatem należy przyjąć, że w dniu 28 kwietnia 2016 r. pełnomocnik miał wiedzę o zapadłym w sprawie wyroku, sporządzeniu uzasadnienia wyroku na wniosek skarżącego i doręczeniu wyroku wraz z uzasadnieniem skarżącemu w dniu 15 lutego 2016 r. Zdaniem Sądu pełnomocnik profesjonalny, znający termin do wniesienia skargi kasacyjnej, po zapoznaniu się z aktami sprawy, wiedział już w dniu 28 kwietnia 2016 r., iż termin 30-dniowy na skuteczne wniesienie skargi kasacyjnej upłynął w dniu 16 marca 2016 r. Oznacza, to że pełnomocnik sporządzając skargę kasacyjną miał świadomość, że termin do jej wniesienia zgodnie z art. 177 § 1 p.p.s.a. już minął.
Oczywistym jest, że pełnomocnik poinformowany o wyznaczeniu go pełnomocnikiem z urzędu po upływie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej, powinien niezwłocznie podjąć konieczne czynności procesowe, w tym sporządzić i wnieść skargę kasacyjną, a wraz z nią wniosek o przywrócenie terminu do dokonania tej już spóźnionej czynności. Jednakże taki wniosek wraz ze skargą kasacyjną w niniejszej sprawie nie został wniesiony.
W związku z powyższym Sąd nie podzielił twierdzenia pełnomocnika, że dopiero z postanowienia Sądu powziął wiadomość o wniesieniu skargi kasacyjnej po terminie. Niemniej jeżeli przyjąć, iż pełnomocnikowi z urzędu powinien przysługiwać taki sam termin do sporządzenia i wniesienia skargi kasacyjnej jak pełnomocnikowi z wyboru, to w przypadku kiedy termin dla pełnomocnika nie pokrywa się z terminem na wniesienie skargi kasacyjnej liczonym od dnia doręczenia orzeczenia wraz z uzasadnieniem, oczywistym jest, że dla skuteczności takiej skargi kasacyjnej koniecznym jest złożenie wraz z nią wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej.
Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 86 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, odmówił przywrócenia ww. terminu.