Uzasadnienie
Decyzją z dnia [...] lipca 2011 r., znak: [...] Wojewoda [...] potwierdził J. L. i innym prawo do rekompensaty z tytułu pozostawienia przez J. L. nieruchomości poza obecnymi granicami Rzeczypospolitej Polskiej położonej w miejscowości L. Następnie decyzją z dnia [...] lipca 2013 r., znak: [...] Wojewoda [...] działając na podstawie art. 155 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j.: Dz.U. z 2017 r., poz. 1257 z późn. zm.; dalej: "kpa") na wniosek C. L. zmienił w części (co do pkt IV) ww decyzję ostateczną Wojewody [...] z dnia [...] lipca 2011 r. Decyzja ta była skierowana jedynie do Pana C. L..
[...] kwietnia 2018 r. A. S. (dalej jako skarżąca) wystąpiła do Wojewody [...] o wznowienie postępowania w sprawie zakończonej ostateczną decyzją Wojewody [...] z dnia [...] lipca 2013 r. podając jako podstawę wznowienia art. 145 § 1 pkt 2 i 4 kpa. Zarzuciła, że bez własnej winy nie brała udziału w postępowaniu zakończonym ww. decyzją oraz że wskazanie K. L. zostało dokonane w formie przestępczej. W uzasadnieniu wniosku skarżąca oświadczyła, że o istnieniu podstaw do wznowienia postępowania dowiedziała się w dniu [...] marca 2018 r.
Postanowieniem z dnia [...] kwietnia 2018 r. nr [...] Wojewoda [...] na podstawie art. 149 § 3 kpa odmówił wznowienia ww postępowania administracyjnego a postanowieniem [...] z [...] czerwca 2018 r. Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji (dalej jako organ/minister) działając na podstawie art. 138 § 2 w związku z art. 144 kpa oraz art. 9 ustawy z dnia 8 lipca 2005 r. o realizacji prawa do rekompensaty z tytułu pozostawienia nieruchomości poza obecnymi granicami Rzeczypospolitej Polskiej (t.j.: Dz. U. z 2017 r., poz. 2097; dalej: ustawa), po rozpatrzeniu zażalenia A. S. utrzymał ww postanowienie w mocy.
W uzasadnieniu organ przedstawił zasady dotyczące wznowienia postępowania administracyjnego, podał ustawowe przesłanki i ramy formalne tego nadzwyczajnego postępowania, a następnie powołując się na w art. 148 § 2 kpa wskazał, iż wniosek o wznowienie postępowania został złożony po terminie jednego miesiąca od dnia, w którym strona skarżąca dowiedziała się o okoliczności stanowiącej podstawę do wznowienia. Tu wskazał na wymianę korespondencji ze skarżącą, mającą miejsce już w marcu 2014 r. a także na postępowanie nieważnościowe prowadzone z wniosku skarżącej w stosunku do ww decyzji zakończone prawomocnym orzeczeniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 26 października 2016 r., sygn. akt. I SA/Wa 1101/15. Organ podał także, że skarżąca nie była stroną postępowania zakończonego decyzją z 2013r. gdyż jej adresatem był jedynie C. L. W skardze skarżąca zarzuciła ministrowi naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy tj. art.7 kpa w zw. z art. 77 kpa polegające na nieprzestudiowaniu w sposób wyczerpujący materiałów dowodowych i nieustaleniu wszystkich okoliczności faktycznych, na których powinno być oparte rozstrzygniecie. Wniosła o uchylenie w całości "zaskarżonej decyzji" oraz decyzji organu pierwszej instancji.
W uzasadnieniu skarżąca przedstawiła zarzuty odnośnie do decyzji z 2013r. i powołała się na uchwałę Naczelnego Sądu Administracyjnego z 9 października 2017r. zapadłą w sprawie I OPS 3/17, zgodnie z którą terminowe złożenie przez osobę uprawnioną wniosku o potwierdzenie prawa do rekompensaty z tytułu pozostawienia nieruchomości poza obecnymi granicami Rzeczypospolitej Polskiej skutkuje wszczęciem postępowania administracyjnego również w stosunku do wszystkich pozostałych uprawnionych.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie.
Sąd zważył, co następuje
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Zaskarżone postanowienie oraz postanowienie je poprzedzające nie naruszają prawa.
Postępowanie dotyczące wznowienia postępowania przebiega w dwóch etapach. W pierwszym z nich właściwy w sprawie organ administracji bada przesłanki formalne warunkujące uruchomienie nadzwyczajnego trybu weryfikacji ostatecznych rozstrzygnięć administracyjnych. Gdy wniosek pochodzi od osoby uprawnionej, badaniu podlega wskazanie przyczyny warunkującej wznowienie postępowania (art. 145 § 1 kpa) oraz zachowanie terminu określonego przepisami procedury (art. 148 § 1 kpa). W przypadku zachowania wymogów formalnych wniosku, w pierwszej kolejności organ winien wydać postanowienie o wznowieniu postępowania (art. 149 § 1 kpa) i dopiero po oficjalnym wszczęciu postępowania nadzwyczajnego badać czy faktycznie zaistniała określona we wniosku przesłanka wznowieniowa (art. 149 § 2 kpa). W wyniku tak przeprowadzonego postępowania może dopiero zapaść merytoryczna decyzja w sprawie (art. 151 kpa). W przypadku natomiast stwierdzenia, że strona uchybiła terminowi z ustawy bądź nie wskazała na określoną w art. 145 § 1 kpa podstawę wznowienia postępowania – organ winien wydać postanowienie o odmowie wznowienia postępowania (art. 149 § 3 kpa).
Zgodnie z treścią art. 148 § 1 kpa podanie o wznowienie postępowania wnosi się do organu administracji publicznej, który wydał w sprawie decyzję w pierwszej instancji, w terminie jednego miesiąca od dnia, w którym strona dowiedziała się o okoliczności stanowiącej podstawę do wznowienia postępowania. Jest to warunek formalny niezbędny do rozpoczęcia procedowania przez organ administracji. Z akt sprawy wynika, że okoliczności stanowiące podstawę wniosku były już przedmiotem zarzutów skarżącej formułowanych w jej pismach w 2014r. Z wniosku skarżącej toczyło się także postępowanie o stwierdzenie nieważności spornej decyzji z 2013r. kończącej postępowanie, którego wznowienia się domaga.
Wobec powyższego wniosek oparty na tych samych okolicznościach, a przy tym spóźniony, - jako nie spełniający kryteriów formalnych nie mógł stanowić podstawy do wznowienia postępowania zakończonego decyzją z 2013r. Stanowisko organu wyrażone w zaskarżonym postanowieniu jest zatem prawidłowe a jego uzasadnienie spełnia kryteria zawarte w art. 107 § 3 kpa w zw. z art. 126 kpa. Tymczasem skarżąca w skardze w ogóle nie odnosi się ani do treści ani do uzasadnienia ww postanowienia, a kwestionuje zasadność decyzji z 2013r. Przedmiotem skargi w kontrolowanej sprawie jest postanowienie stwierdzające uchybienie terminu do wznowienia postępowania zakończonego decyzją z 2013r. a skarżąca zarzuty skargi skierowała pod adresem ww decyzji a nie postanowienia wskazującego na przekroczenie jednomiesięcznego terminu zastrzeżonego w kpa do wyartykułowania wniosku o wznowienie postępowania. Uchwała NSA w sprawie I OPS 3/17 nie ma związku z niniejszym postępowaniem.
Wskazuje na katalog podmiotów będących stronami w razie skutecznego zainicjowania wniosku przez jednego z uprawnionych, tymczasem w kontrolowanej sprawie okoliczność ta nie była kwestionowana i nie stanowiła istoty problemu. Skarżąca negowała prawidłowość "wskazania" osoby uprawnionej do rekompensaty w poprzednio prowadzonym postępowaniu zakończonym w 2011r. Powyższe stanowi jednak kwestię merytoryczną nie podlegającą ocenie w tym postępowaniu – jako że dotyczyło ono jedynie kwestii procesowych.
Uwzględniając powyższe, na podstawie art. 151 ppsa Sąd oddalił skargę. Orzeczenie zapadło na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w oparciu o art. 119 pkt. 3 ppsa.