Uzasadnienie
Zaskarżonym postanowieniem z dnia [...] maja 2013 r., nr [...] Minister Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej na podstawie przepisu art. 138 § 1 pkt 1 w związku z art. 148 k.p.a. po rozpatrzeniu zażalenia W. B. utrzymał w mocy postanowienie Wojewody [...] z dnia [...] marca 2013 r. Nr [...] w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania zakończonego ostateczną decyzją Wojewody [...] z dnia [...] października 2010 r. Nr [...], ustalającą wysokość odszkodowania za nieruchomość oznaczoną jako działki o nr ewid. [...] o pow. [...] ha, nr [...] o pow. [...] ha, nr [...] o pow. [...] ha, położoną w gminie Ł., obręb Ł. Powyższe rozstrzygniecie zostało wydane w następującym stanie faktycznym i prawnym sprawy:
Nieruchomość położona w gminie Ł., obręb Ł., oznaczona jako działki nr [...] o pow. [...] ha, nr [...] o pow. [...] ha oraz nr [...] o pow. [...] ha, decyzją Wojewody [...] z dnia [...] stycznia 2009 r., nr [...], utrzymaną w mocy decyzją Ministra Infrastruktury z dnia [...] lipca 2009r., nr [...], została przeznaczona pod budowę węzła drogowego na przecięciu drogi krajowej nr [...] z ul. [...] odcinek [...] (istn. [...]) wraz z przebudową infrastruktury technicznej.
Decyzją z dnia [...] października 2010 r. Nr [...] Wojewoda [...] orzekł o ustaleniu na rzecz W. i T. B. odszkodowania w wysokości [...] zł za przejęcie z mocy prawa na rzecz Skarbu Państwa prawa własności nieruchomości położonej w gminie Ł., obręb Ł., oznaczonej jako działki nr [...] o pow. [...] ha, nr [...] o pow. [...] ha oraz nr [...] o pow. [...] ha, przeznaczonej pod budowę węzła drogowego na przecięciu drogi krajowej nr [...] z ul. [...] odcinek km [...] (istn. Km [...]) wraz z przebudową infrastruktury technicznej oraz zobowiązał Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad do wypłaty ustalonego odszkodowania.
Od powyższej decyzji odwołanie złożył do Ministra Infrastruktury W. B. Jednocześnie odwołujący się złożył wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania.
Postanowieniem z dnia [...] lutego 2011 r., nr [...] Minister Infrastruktury odmówił W. B. przywrócenia terminu do złożenia odwołania od ww. decyzji Wojewody [...] z dnia [...] października 2010 r.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniem z dnia [...] maja 2011 r., sygn. akt I SA/Wa 694/11, odrzucił skargę W. B. W dniu 28 stycznia 2013 r. z wnioskiem o wznowienie postępowania, sprecyzowanym pismem z dnia 12 lutego 2013 r., do Wojewody [...] zwrócił się W. B. Wnioskodawca jako podstawę wznowienia wskazał okoliczność, że Komisja Odpowiedzialności Zawodowej działająca przy Ministrze Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej nałożyła na rzeczoznawcę majątkowego M. D. karę nagany za nieprawidłowo sporządzony operat szacunkowy dotyczący wartości przejętej nieruchomości, stanowiącej uprzednio jego własność.
Postanowieniem z dnia [...] marca 2013 r., Nr [...] Wojewoda [...] odmówił wznowienia postępowania zakończonego własną decyzją z dnia [...] października 2010 r. Nr [...], wskazując na uchybienie ustawowego terminu do wniesienia podania o wznowienie postępowania.
Od powyższego postanowienia zażalenie do Ministra Transportu, Budownictwa i
Gospodarki Morskiej złożył W. B. W uzasadnieniu zażalenia skarżący wskazał, że powzięcie wiadomości o nałożeniu kary na M; D. w związku z wadliwie wykonanym operatem szacunkowym, winno być liczone od daty 10 stycznia 2013r., tj. od dnia, w którym skarżący otrzymał pismo z Ministerstwa Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej wyjaśniające czego dotyczy nałożona kara na M. D. W ocenie W. B. pierwsze pismo Ministerstwa Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia [...] listopada 2012 r., nr [...], jest zbyt lakoniczne i nie sposób zorientować się, czego dotyczy nałożona kara.
W toku prowadzonego postępowania Minister Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej wskazał, że ze złożonego przez stronę podania o wznowienie postępowania wynika, że W. B. powołuje się na dwie przesłanki wznowienia - pierwszą określoną w art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. dotyczącą niezawinionego braku udziału strony w postępowaniu oraz drugą, określoną w art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a., dotyczącą ujawnienia nowych okoliczności sprawy nie znanych organowi w dacie wydania decyzji. W ocenie organu rozważenia wymaga, czy wnioskodawca dochował terminów na złożenie wniosku o wznowienie postępowania w odniesieniu do obu powołanych przesłanek. Organ zauważył, że stosownie do treści przepisu art. 148 § 1 k.p.a. podanie o wznowienie postępowania wnosi się do organu administracji publicznej, który wydał w sprawie decyzję w pierwszej instancji, w terminie jednego miesiąca od dnia, w którym strona dowiedziała się o okoliczności stanowiącej podstawę do wznowienia postępowania.
Z kolei stosowanie do art. 148 § 2 k.p.a. termin do złożenia podania o wznowienie postępowania z przyczyny określonej w art. 145 § 1 pkt 4 biegnie od dnia, w którym strona dowiedziała się o decyzji. Organ zauważył również, że w orzecznictwie sądów administracyjnych ukształtował się pogląd, że zachowanie powyższego terminu musi być przez stronę udowodnione. Odnosząc się do pierwszej podnoszonej w sprawie przesłanki, to jest niezawinionego braku udziału strony w postępowaniu administracyjnym (o którym mowa w przepisie art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a.) bieg miesięcznego ustawowego miesięcznego terminu do złożenia wniosku o wznowienie postępowania wynika w tym przypadku z art. 148 § 2 k.p.a. i rozpoczyna się od dnia, w którym strona dowiedziała się o decyzji. Minister Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej zauważył, że ze zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego wynika, że postępowanie administracyjne w którym skarżący nie brał udziału zakończyło się wydaniem decyzji Wojewody [...] z dnia [...] października 2010 r. Nr [...].
Decyzja ta została doręczona W. B. w dniu [...] października 2010 r. Natomiast wniosek o wznowienie postępowania został nadany w polskiej placówce operatora publicznego w dniu [...] stycznia 2013 r. Organ zauważył, że skoro już w dniu [...] października 2010 r., W. B. powziął wiedzę o zakończeniu postępowania, w którym, jego zdaniem nie brał udziału wniosek o wznowienie postępowania winien zostać złożony najpóźniej w dniu [...] listopada 2010 r. Tym samym z uwagi na treść art. 148 § 2 k.p.a., organ przyjął, że wniosek o wznowienie postępowania został złożony z oczywistym uchybieniem miesięcznego terminu, o którym mowa w art. 148 k.p.a.
Minister podkreślił również, że w sprawie zakończonej decyzją Wojewody [...] z dnia [...] października 2010 r. Nr [...] organ wojewódzki dysponował kompletnym i wystarczającym materiałem dowodowym i nie przeprowadzał dodatkowego postępowania dowodowego w postaci rozprawy administracyjnej. Odnosząc się do drugiej z przesłanek podniesionych we wniosku, to jest przesłanki z art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a., tj. wyjścia na jaw istotnych dla sprawy nowych okoliczności faktycznych lub nowych dowodów istniejących w dniu wydania decyzji, nieznanych organowi, który wydał decyzję, a dokładnie zastosowania kary dyscyplinarnej wobec M. D. rzeczoznawcy majątkowego, sporządzającego operat szacunkowy stanowiący podstawę ustalenia odszkodowania w postępowaniu, którego wznowienia wnioskodawca się domaga, organ wskazał, że powyższa informacja została zawarta w piśmie Ministerstwa Transportu, Budownictwa Gospodarki Morskiej z dnia [...] listopada 2012 r., [...], doręczonym skarżącemu w dniu 29 listopada 2012 r. Powołując się na treść przepisu art. 148 § 1 k.p.a. organ zauważył, że na gruncie niniejszej sprawy będzie to data odebrania ww. pisma Ministerstwa z dnia [...] listopada 2012r., a nie jak wskazuje skarżący data 10 stycznia 2013 r. - otrzymanie wyjaśnienia czego dotyczy kara nałożona na rzeczoznawcę majątkowego.
Organ podkreślił również, że z przesłanego przez Ministerstwo Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej do W. B. pisma z dnia [...] listopada 2012 r. jasno wynika, że postępowanie dyscyplinarne wobec M. D. zostało zakończone nałożeniem na nią kary dyscyplinarnej. W jego ocenie oczywistym jest zatem, że w treści pisma zawarto informację, że operat szacunkowy, który był przedmiotem badania Komisji Odpowiedzialności Zawodowej w tym postępowaniu nie został sporządzony prawidłowo. Tym samym niezachowanie terminu, o którym mowa w art. 148 k.p.a. pozostaje poza sporem.
Mając na uwadze powyższe Minister Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej postanowieniem z dnia [...] maja 2013 r., nr [...] utrzymał w mocy postanowienie Wojewody [...] z dnia [...] marca 2013 r. Nr [..].
Na powyższe postanowienie W. B. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego domagając się jego uchylenia. W uzasadnieniu skargi podkreślił, że z treści przesłanego mu przez Ministerstwo pisma z dnia 20 listopada 2012 r., wynika wyraźnie, że postępowanie dyscyplinarne wobec M. D. zostało zakończone nałożeniem na nią kary dyscyplinarnej W jego ocenie oczywistym jest zatem, że z treści pisma wynika wyraźnie, że operat szacunkowy, który był przedmiotem badania Komisji Odpowiedzialności Zawodowej w tym postępowaniu nie został sporządzony prawidłowo. W jego ocenie przedmiotowe pismo nie zawiera podstawowych danych na podstawie, których można złożyć skuteczny wniosek o wznowienie postępowania, co uzasadnia skargę.
W odpowiedzi na skargę Minister Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej wniósł o jej oddalenie i rozpoznanie sprawy w trybie uproszczonym. Organ podtrzymał stanowisko wyrażone w zaskarżonym postanowieniu.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje
w myśl art. 119 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270, dalej: "p.p.s.a.") sąd rozpoznaje sprawę w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym jeżeli jedna ze stron złoży taki wniosek, a pozostałe strony nie wniosą sprzeciwu w terminie 14 dni – taka zaś sytuacja ma miejsce w niniejszej sprawie, bowiem Minister Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej nie sprzeciwił się rozpoznaniu sprawy w trybie uproszczonym.
Uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone przepisami m.in. art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - zwanej dalej p.p.s.a. (Dz. U. z 2012 r. poz. 270) sprowadzają się do kontroli działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem.
Odnosząc się do zarzutów skargi Sąd w pełni podzielił stanowisko organu odwoławczego.
W niniejszej sprawie istota problemu sprowadza się do odpowiedzi na pytanie czy w opisanym wyżej stanie faktycznym i prawnym sprawy organy obu instancji słusznie uznały, że zaistniały przesłanki do odmowy uwzględnienia wniosku skarżącego o wznowienie postępowania zakończonego decyzją Wojewody [...] z dnia [...] października 2010 r., nr [...] wydaną w przedmiocie ustalenia odszkodowania.
W treści zaskarżonych orzeczeń wynika, że powodem negatywnego rozpoznania wniosku było uznanie przez organ, że skarżący uchybił terminowi, o którym mowa w przepisie art. 148 § 1 i 2 k.p.a.
Na wstępie należy zauważyć, że zgodnie z art. 148 § 1 k.p.a. podanie o wznowienie postępowania wnosi się do organu administracji publicznej, który wydał w sprawie decyzję w pierwszej instancji, w terminie jednego miesiąca od dnia, w którym strona dowiedziała się o okoliczności stanowiącej podstawę wznowienia postępowania. W przypadku złożenia przez stronę podania o wznowienie postępowania organ administracji - przed ewentualnym wydaniem postanowienia o wznowieniu postępowania - bada, czy podanie o wznowienie postępowania oparte jest na ustawowych przesłankach wznowienia, enumeratywnie wymienionych w art. 145 § 1 k.p.a. oraz czy zostało wniesione z zachowaniem terminu przewidzianego w art. 148 § 1 k.p.a. W przypadku ujawnienia, iż podanie o wznowienie nie wskazuje przesłanek przewidzianych w art. 145 § 1 tej ustawy, bądź nie został zachowany termin do jego złożenia przewidziany w art. 148 § 1 k.p.a. - organ administracji może na podstawie art. 149 § 3 k.p.a. wydać postanowienie odmawiające wznowienia postępowania (przed zmianą w dniu 11 kwietnia 2011 r. – decyzję). W pozostałych przypadkach organ administracji ma obowiązek wydać postanowienie o wznowieniu postępowania i przeprowadzić postępowanie zgodne z zasadami określonymi w art. 150 i 151 k.p.a.
W przedmiotowej sprawie wniosek skarżącego o wznowienie postępowania został oparty na ustawowych przesłankach wznowienia określonych w art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. (strona bez własnej winy nie brała udziału w postępowaniu) oraz art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. (wyjdą na jaw istotne dla sprawy nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji, nie znane organowi, który wydał decyzję).
Podkreślenia wymaga również to, że zgodnie z przepisem art. 148 § 2 k.p.a. - termin do złożenia podania o wznowienie postępowania z przyczyny określonej w art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. biegnie od dnia, w którym strona dowiedziała się o danej decyzji, tj. powzięła wiadomość o istnieniu decyzji i zawartym w niej rozstrzygnięciu. Istotnym jest więc to, aby do strony dotarła wiadomość o wydaniu decyzji i o zawartym w niej rozstrzygnięciu, niezależnie nawet od źródła, z którego pochodzi informacja. Zatem to data, kiedy skarżący dowiedział się o wydaniu decyzji Wojewody [...] z dnia [...] października 2010 r., nr [...], ma znaczenie zasadnicze, gdyż w tym dniu rozpoczyna bieg miesięczny termin określony w art. 148 k.p.a. W orzecznictwie sądów administracyjnych utrwalił się powyższy pogląd, jak również pogląd, iż to strona musi udowodnić kiedy, w jakiej dacie dowiedziała się o okolicznościach stanowiących podstawę prawną do wznowienia postępowania z dokładnością dostateczną do ustalenia, że jej podanie o wznowienie postępowania wpłynęło przed upływem terminu jednomiesięcznego od dnia, w którym dowiedziała się o tych okolicznościach.
Sąd orzekający w niniejszej sprawie w pełni podziela stanowisko i argumentację organów orzekających w przedmiotowej sprawie odnośnie ustalenia, że skarżący dowiedział się decyzji Wojewody [...] z dnia [...] października 2010 r., nr [...] orzekającej o ustaleniu odszkodowania w dniu 27 października 2010 r. Jak słusznie zauważyły organy okoliczność ta bezspornie wynika ze znajdującego się w aktach sprawy zwrotnego potwierdzenia odbioru tego orzeczenia, którego odbiór potwierdziła podpisem jego żona. Ponadto jak słusznie zauważył Wojewoda [...] skoro skarżący pismem z dnia 10 listopada 2010 r., wniósł do Ministra Infrastruktury odwołanie (w którym wskazywał, że zaskarżona przez niego decyzja jest nieuzasadniona, merytorycznie sprzeczna i niepełna) należy przyjąć, że wiedział o decyzji i znał jej treść.
Tym samym składając wniosek o wznowienie postępowania w dnu 26 stycznia 2013 r., skarżący w sposób oczywisty uchybił terminowi, o którym mowa w przepisie art. 148 § 2 k.p.a.
Odnosząc się do kolejnej przesłanki wznowieniowej, o której mowa w art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. (wyjdą na jaw istotne dla sprawy nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody a dokładnie zastosowanie kary dyscyplinarnej wobec M. D. rzeczoznawcy majątkowego sporządzającego operat szacunkowy stanowiący podstawę ustalenia odszkodowania w postępowaniu, którego wznowienia żądał skarżący) Sąd również uznał za prawidłowe stanowisko organu odwoławczego. Ze zwrotnego potwierdzenia odbioru pisma z dnia 20 listopada 2012 r., w którym zawarto kwestie dotyczące M. D., wynika, że zostało one doręczone skarżącemu w dniu 29 listopada 2012 r., co potwierdza dołączona do pisma z dnia 13 marca 2013 r., przesłanego Wojewodzie [...] przez Ministerstwo Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej, Departament Gospodarki Nieruchomościami kserokopia zwrotnego potwierdzenia odbioru przez W. B. Słusznie zatem organy obu instancji uznały, że od tej daty biegnie termin o którym mowa w przepisie art. 148 § 1 k.p.a. W konsekwencji złożenie wniosku o wznowienie postępowania w dniu 26 stycznia 2013 r., stanowi uchybienie terminu, o którym mowa w przepisie art. 148 § 2 k.p.a.
Reasumując organy obu instancji prawidłowo ustaliły, że W. B. uchybił terminowi określonemu w art. 148 § 1 i § 2 k.p.a. co uzasadniało odmowę wznowienia postępowania zakończonego decyzją Wojewody [...] z dnia [...] października 2010 r., nr[...].
W tym stanie rzeczy, uznając, że zaskarżone postanowienia nie naruszają prawa, Wojewódzki Sąd Administracyjny, na podstawie 119 ust. 2 p.p.s.a. i art. 151 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji wyroku.