Uzasadnienie
Zaskarżoną decyzją z dnia [...] sierpnia 2009 r. nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W., po rozpatrzeniu odwołania M. P. uchyliło decyzję Wójta Gminy N. z dnia [...] lutego 2009 r. nr [...] o zatwierdzeniu podziału działki nr [...] położonej w obrębie ewidencyjnym [...] w gminie N. i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji.
Uzasadnienie faktyczne:
- 1. Wnioskiem z dnia 30 września 2008 r. M. K. (dalej powoływana jako skarżąca) oraz M. P. (dalej powoływany jako uczestnik) wystąpili do Wójta Gminy N. z wnioskiem o zaopiniowanie wstępnego podziału działki nr [...].
- 2. Postanowieniem z dnia [...] grudnia 2008 r. Wójt Gminy N. zaopiniował pozytywnie wstępny projekt podziału przedmiotowej nieruchomości jako zgodny z ustaleniami Miejscowego Planu Zagospodarowania Przestrzennego wsi S. zatwierdzonego uchwałą Rady Gminy N. z dnia [...] lipca 2003 r.
- 3. W dniu 30 stycznia 2009 r. skarżąca oraz uczestnik wnieśli o wydanie decyzji podziałowej zgodnie z załączonym projektem podziału tj. wydzieleniem 4 działek, z których jedna dz. Nr [...] miała być przeznaczona pod drogę wewnętrzną.
- 4. Decyzją z dnia [...] lutego 2009 r. Wójt Gminy N. na podstawie art. 92, art. 93 ust 1-3, art. 96 ust. 1 i 4 oraz art. 99 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami, zatwierdził podział nieruchomości zgodnie z wnioskiem, powołując się na pozytywne zaopiniowanie wstępnego projektu podziału postanowieniem z dnia [...] grudnia 2008 roku.
- 5. Uczestnik postępowania wniósł odwołanie od powyższej decyzji Wójta Gminy N., wskazując że "wniosek dotyczył jedynie wyrażenia zgody na podział, a więc w takim wypadku organ administracji winien zając stanowisko jedynie w zakresie objętym wnioskiem".
- 6. W trakcie postępowania odwoławczego Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. wezwało uczestnika do złożenia oświadczenia czy wniosek z dnia 30 września 2008 r. stanowił wniosek o podział.
- 7. Pismem z dnia 4 sierpnia 2009 r. uczestnik wyjaśnił, że wniosek o "wydanie zgody na podział nieruchomości" nie jest wnioskiem o "wydanie decyzji zatwierdzającej podział".
- 8. Decyzją z dnia [...] sierpnia 2009 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. uchyliło decyzję organu pierwszej instancji o zatwierdzeniu podziału i przekazało sprawę do rozpatrzenia organowi pierwszej instancji. Kolegium wskazało, że z treści odwołania oraz pisma uczestnika z dnia 4 sierpnia 2009 r. wynika, że wolą uczestnika nie było wydanie przez organ pierwszej instancji decyzji zatwierdzającej podział nieruchomości. Wobec powyższego przy ponownym rozpatrzeniu sprawy organ pierwszej instancji winien szczegółowo wyjaśnić zakres żądania wnioskodawców.
- 9. Skarżąca na powyższą decyzję Kolegium wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Zdaniem skarżącej nie było żadnych podstaw do uchylenia decyzji o zatwierdzeniu podziału. Treść wniosku skarżącej i uczestnika z dnia 30 września 2008 r. jest oczywista – był to wniosek o podział nieruchomości. Natomiast Wójt Gminy N. badał jedynie zgodność proponowanego podziału z ustaleniami planu miejscowego i nie wprowadzał żadnych korekt do przedstawionego projektu podziału.
- 10. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie i podtrzymał stanowisku przedstawione w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Uzasadnienie prawne
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje
1. Zgodnie z art. 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Oznacza to, że przedmiotem sprawy sądowoadministracyjnej jest ocena przez sąd prawidłowości prowadzenia przez organ administracji publicznej postępowania administracyjnego oraz zapadłego w tym postępowaniu rozstrzygnięcia. Przy czym stosownie do przysługujących sądowi administracyjnemu kompetencji sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi (art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z ze zm.).
2. Decyzja o zatwierdzeniu podziału nieruchomości wydawana jest w trybie przepisów art. 92 – 100 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2004 r. Nr 261, poz. 2603 ze zm.; dalej powoływana jako ugn). W świetle tych przepisów, w sytuacji kiedy o podział nieruchomości wnioskuje jej właściciel (współwłaściciele) – zastosowanie ma art. 97 ust. 1 ugn. W takiej sytuacji, kiedy decyzja o zatwierdzeniu podziału jest wydawana na wniosek, organ jedynie zatwierdza bądź odmawia zatwierdzenia zaproponowanego w projekcie podziału. Wójt, burmistrz albo prezydent miasta prowadząc postępowanie podziałowe nie jest uprawniony do dokonania jakichkolwiek zmian na mapie z projektem podziału przyjętą do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego.
3. W przedmiotowej sprawie podział został zatwierdzony na podstawie mapy z projektem podziału nieruchomości załączonego do wniosku stron z dnia 30 stycznia 2009 r. Do wniosku załączono również wykaz zmian gruntowych oraz protokół przyjęcia granic.
4. W związku z tym dla Sądu kluczowe znaczenie w przedmiotowej sprawie ma kwestia dopuszczalności wydania przez Kolegium decyzji kasacyjnej i nakazania organowi pierwszej instancji przeprowadzenie ponownego postępowania. Zdaniem Sądu w przedmiotowej sprawie w ogóle nie było jakichkolwiek podstaw do zastosowania art. 138 § 2 Kpa. Zgodnie z tym przepisem organ odwoławczy może uchylić zaskarżoną decyzję w całości i przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji, gdy rozstrzygnięcie sprawy wymaga uprzedniego przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w całości lub w znacznej części. Decyzję kasacyjną można wydać tylko, gdy organ pierwszej instancji albo w ogóle nie przeprowadził postępowania wyjaśniającego, albo przeprowadzone postępowanie wyjaśniające nie jest wystarczające do prawidłowego rozstrzygnięcia sprawy i jednocześnie brak jest podstaw do zastosowania przez organ odwoławczy przepisu art. 136 Kpa, tj. przeprowadzenia przez organ odwoławczy dodatkowego postępowania dowodowego. Kompetencja organu odwoławczego do podejmowania decyzji kasacyjnych jest zatem wyraźnie ograniczona przesłankami ustawowymi.
5. W przedmiotowej sprawie skarżąca i uczestnik zgłosili zgodny wniosek o podział. Przy tym podstawowe znacznie ma treść wniosku z dnia 30 stycznia 2009 r., w którym strony wnoszą o wydanie decyzji podziałowej dołączając jednocześnie wszystkie wymagane załączniki, a w szczególności mapę z projektem podziału. Wprawdzie w odwołaniu uczestnik wyjaśnia, że zgoda na podział nie jest zgodą na wydanie decyzji o podział, jednak pomijając w ogóle sensowność i racjonalność tych twierdzeń, zdaniem Sądu nie mogło być żadnych wątpliwości, że w dniu wydawania decyzji przez organ pierwszej instancji istniał wspólny wniosek skarżącej i uczestnika o zatwierdzenie podziału. W tym zakresie nie ma jakichkolwiek podstaw do prowadzenia postępowania wyjaśniającego i przekazania sprawy do ponownego rozpatrzenia. Wskazać należy, że przedmiotem postępowania zdaniem Kolegium powinno być wyjaśnienie zakresu żądania wnioskodawców, które było jednoznaczne, pomimo tego co w odwołaniu twierdzi uczestnik postępowania. Dlatego w tym zakresie należy przyznać rację skarżącej, że treść wniosku o podział jest oczywista i nie wymaga interpretacji. Skarga podlega więc uwzględnieniu, jednak nie wszystkie argumenty w niej podniesione Sąd podziela. Mianowicie nie można uznać, że obowiązkiem Kolegium było wydanie decyzji utrzymującej w mocy decyzję organu pierwszej instancji.
6. Zdaniem Sądu w przedmiotowej sprawie Kolegium powinno ustalić, czy uczestnik postępowania wnoszący odwołanie podtrzymuje wniosek o podział, czy też po wydaniu decyzji organu pierwszej instancji z dnia [...] lutego 2009 r. cofnął swoją zgodę na podział. Te ustalenia mają kluczowe znaczenie dla rozstrzygnięcia w sprawie. Jeżeli okaże się, że uczestnik po tej dacie w trakcie postępowania odwoławczego wycofał swój wniosek o podział, to postępowanie podziałowe stanie się bezprzedmiotowe, ponieważ brak będzie zgodnego wniosku stron, który w świetle art. 97 ust. 2 ugn. jest wymagany w sytuacji, gdy dzielona nieruchomość jest przedmiotem współwłasności. Jeżeli skarżąca i uczestnik podtrzymają swój wniosek, to nie ma jakichkolwiek podstaw do kwestionowanie legalności decyzji podziałowej. Nie można jednak poszukiwać rozwiązania tej sytuacji, jak to uczynił organ w zaskarżonej decyzji poprzez wydanie decyzji kasacyjnej.
7. Dlatego należy uznać, że Kolegium zaskarżoną decyzją naruszyło art. 138 § 2 Kpa przekazując do ponownego rozpatrzenia sprawę, w sytuacji kiedy nie było do tego jakichkolwiek przesłanek. Organ powinien sam ocenić zebrany w sprawie materiał dowodowy po czym wydać decyzję na podstawie art. 138 § 1 Kpa. Przy tym uzasadnienie w tym zakresie w jakim wskazuje na konieczność przeprowadzenia ponownego postępowania nie odpowiada wymogom określonym w art. 107 § 3 Kpa.
W tym stanie rzeczy Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c oraz art. 152 ppsa orzekł jak w sentencji.