Uzasadnienie
Fundacja [...] w W. (dalej jako "skarżąca") pismem z 29 maja 2026 r. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na czynność Mazowieckiego Kuratora Oświaty z 24 marca 2026 r. nr DPŁ.5533.2.2.2026.AO w przedmiocie zastrzeżeń do protokołu kontroli. Skarżąca zarzuciła organowi nieuwzględnienie zgłoszonych zastrzeżeń do ustaleń zawartych w protokole kontroli Szkoły Podstawowej "[...]" w P. Organ w odpowiedzi na skargę wniósł o jej odrzucenie, jako nienależącej do właściwości sądu administracyjnego, ewentualnie o oddalenie skargi, jako bezzasadnej. Wskazał, że w dniu 6 lutego 2026 r. w Szkole Podstawowej "[...]" w P. przeprowadzono kontrolę dotyczącą spełniania przez niepubliczną szkołę podstawową wymagań określonych w art. 14 ust. 3 ustawy z dnia 14 grudnia 2016 r. – Prawo oświatowe (Dz.U. z 2026 r. poz. 820), powoływanej dalej jako "ustawa". Szkoła ta rozpoczęła działalność w dni 1 września 2025 r., po uzyskaniu wpisu do ewidencji niepublicznych szkół i placówek prowadzonej przez Prezydenta Miasta P. W myśl art. 176 ust. 2 ustawy kurator oświaty w ciągu 6 miesięcy od dnia rozpoczęcia działalności przez niepubliczną szkołę podstawową jest obowiązany sprawdzić spełnianie warunków określonych w art. 14 ust. 3 ustawy.
W protokole kontroli z 17 lutego 2026 r. nr DPŁ.5533.2.2.2026 w oparciu o informacje przekazane przez dyrektora szkoły oraz udostępnioną dokumentację ustalono stan faktyczny. Przy piśmie z 3 marca 2026 r. Dyrektor Szkoły zgłosiła zastrzeżenia do ustaleń zawartych w protokole kontroli, tj. do wydanego zalecenia dotyczącego przeprowadzenia egzaminów klasyfikacyjnych dla uczniów spełniających obowiązek szkolny poza szkołą zgodnie z art. 37 ust. 4 w zw. z art. 14 ust. 3 pkt 3 ustawy. Działania podjęte w dniu 6 lutego 2026 r. miały charakter kontroli doraźnej, o której mowa w § 3 ust. 3 rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej z dnia 25 sierpnia 2017 r. w sprawie nadzoru pedagogicznego (Dz.U. z 2024 r. poz. 15). Mazowiecki Kurator Oświaty po rozpatrzeniu zgłoszonych zastrzeżeń do ustaleń zawartych w protokole kontroli pismem z 24 marca 2026 r. nr DPŁ.5533.2.2.2026.AO postanowił nie uwzględnić całości zgłoszonych zastrzeżeń.
Podsumowując organ wskazał, że w sprawie nie została wydana decyzja administracyjna, a jedynie zalecenia, które są kierowane do dyrektora szkoły na podstawie art. 55 ust. 4 ustawy. Brak jest zatem decyzji lub innego aktu podlegającego kontroli sądowoadministracyjnej. Oznacza to, że skarga na działania kuratora oświaty jako jednostki sprawujące nadzór pedagogiczny nad publicznymi i niepublicznymi szkołami, nie mieści się w katalogu rozstrzygnięć podlegających kognicji sądów administracyjnych.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje
Zgodnie z art. 3 § 2, § 2a i § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2026 r. poz. 143 ze zm.), powoływanej dalej jako "p.p.s.a.", kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na:
- 1) decyzje administracyjne;
- 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty;
- 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które przysługuje zażalenie;
- 4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2025 r. poz. 1691), postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz.U. z 2025 r. poz. 111, z późn. zm.), postępowań, o których mowa w dziale V w rozdziale 1 ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz. U. z 2025 r. poz. 1131, 1423, 1820 i 1863), oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw;
4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach, opinie zabezpieczające i odmowy wydania opinii zabezpieczających, opinie w sprawie opodatkowania wyrównawczego, opinie zabezpieczające w sprawie opodatkowania wyrównawczego i odmowy wydania opinii zabezpieczających w sprawie opodatkowania wyrównawczego;
4b) opinie, o których mowa w art. 119zzl § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa, i odmowy wydania tych opinii;
- 5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej;
- 6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej;
- 7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego;
- 8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a;
- 9) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw;
a także w sprawach, w sprawach sprzeciwów od decyzji wydanych na podstawie art. 138 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego oraz w sprawach sprzeciwów od postanowień, do których odpowiednie zastosowanie ma przepis art. 138 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego.
Kontrola sądowoadministracyjna obejmuje zatem działalność organów administracji publicznej lub organów bądź podmiotów, które z mocy prawa lub poprzez powierzenie wykonują zadania z zakresu administracji publicznej.
W niniejszej sprawie przedmiotem skargi skarżąca uczyniła stanowisko Mazowieckiego Kuratora Oświaty wyrażone w piśmie z 24 marca 2026 r. w przedmiocie zastrzeżeń do ustaleń zawartych w protokole kontroli.
Zgodnie z § 18 ust. 1 rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej z dnia 25 sierpnia 2017 r. w sprawie nadzoru pedagogicznego Dyrektor szkoły lub placówki, w terminie 7 dni roboczych od dnia otrzymania protokołu kontroli, może zgłosić do organu sprawującego nadzór pedagogiczny pisemne, umotywowane zastrzeżenia do ustaleń zawartych w protokole kontroli. W myśl ust. 4 ww. przepisu w przypadku nieuwzględnienia całości lub części zgłoszonych zastrzeżeń organ sprawujący nadzór pedagogiczny sporządza pisemne stanowisko wobec zastrzeżeń i przekazuje je dyrektorowi szkoły lub placówki w terminie 14 dni roboczych od dnia otrzymania zastrzeżeń.
Na gruncie ww. przepisów stwierdzić należy po pierwsze, że pisemne stanowisko organu nadzoru pedagogicznego kierowane do dyrektora szkoły wobec zgłoszonych przez dyrektora szkoły zastrzeżeń do ustaleń zawartych w protokole kontroli nie stanowi ani decyzji administracyjnej (art. 3 § 2 pkt 1 p.p.s.a.), ani żadnego z wymienionych w art. 3 § 2 pkt 2 i pkt 3 p.p.s.a. postanowień. Co więcej, art. 51 ust. 1 pkt 2 ustawy określa, że kurator oświaty, w imieniu wojewody, wykonuje zadania i kompetencje w zakresie oświaty określone w ustawie i przepisach odrębnych na obszarze województwa, a w szczególności wydaje decyzje administracyjne w sprawach określonych w ustawie. Przepisy ustawy - Prawo oświatowe i rozporządzenia w sprawie nadzoru pedagogicznego nie statuują zaś, by tego rodzaju pismo, jakie zaskarżono w niniejszej sprawie, będące de facto wiążącym zaleceniem organu nadzoru pedagogicznego wobec podlegającego mu w tym zakresie dyrektora szkoły, miało przymiot decyzji.
Równocześnie szereg przepisów ustawy - Prawo oświatowe wskazuje wyraźnie, jakie czynności organów oświatowych wymagają formy decyzji administracyjnej (np. art. 23 ust. 2, art. 28a ust. 2, art. 37 ust. 1, art. 60 ust. 6a, art. 68 ust. 2 ustawy). Zaskarżone pisemne stanowisko Mazowieckiego Kuratora Oświaty nie stanowi również żadnego z wymienionych w art. 3 § 2 albo 3 p.p.s.a postanowień.
W ocenie Sądu, zważywszy w szczególności na okoliczność, że zaskarżone stanowisko organu nadzoru pedagogicznego – Mazowieckiego Kuratora Oświaty adresowane jest do innego organu oświatowego (Dyrektora Szkoły Podstawowej "[...]" w P.) w ściśle określonej procedurze nadzoru pedagogicznego, nie sposób uznać, by stanowiło ono również akt lub czynność z zakresu administracji publicznej, o którym mowa w art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a.
W uzasadnieniu uchwały z 4 lutego 2008 r. sygn. akt I OPS 3/07 (ONSAiWSA 2008, nr 2, poz.
21) Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że o akcie lub czynności w rozumieniu art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a., na który może być wniesiona skarga do sądu administracyjnego, można mówić wówczas, gdy akt (czynność) podjęty jest w sprawie indywidualnej, skierowany jest do oznaczonego podmiotu administrowanego, dotyczy uprawnienia lub obowiązku tego podmiotu, samo zaś uprawnienie lub obowiązek, których akt (czynność) dotyczy, są określone w przepisie prawa powszechnie obowiązującego.
Zaskarżona czynność stanowi jedynie stanowisko organu wobec zastrzeżeń zgłoszonych przez Dyrektora Szkoły do ustaleń zawartych w protokole kontroli. Jego wydanie znajduje podstawę w przepisach regulujących tryb kontroli i rozpatrywania zastrzeżeń, jednak samo pismo nie ustala, nie przyznaje, nie odmawia ani nie modyfikuje żadnego materialnoprawnego uprawnienia lub obowiązku tego podmiotu.
Zatem czynności podejmowane w tym trybie nie są rozstrzygnięciami, o których mowa w cytowanym art. 3 § 2 p.p.s.a.
Podsumowując, wniesiona skarga, jako niepodlegająca jurysdykcji sądów administracyjnych, nie może być przedmiotem oceny przez sąd administracyjny, w związku z czym, jako niedopuszczalna, podlega odrzuceniu.
Mając powyższe na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a. orzekł, jak w sentencji postanowienia. O zwrocie uiszczonego wpisu sądowego orzeczono na podstawie art. 232 § 1 pkt 1 i § 2 p.p.s.a.