Uzasadnienie
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w P., decyzją z [...] września 2016 r. w [...], utrzymało w mocy decyzję Wójta Gminy M. z [...] listopada 2016 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania świadczenia wychowawczego.
Z ustaleń organu wynika, że M. G. złożył wniosek o ustalenie prawa do świadczenia wychowawczego na córkę D. G. urodzoną [...].09.2002 r. We wniosku córkę D. określił jako pierwsze dziecko a w składzie rodziny wymienił 3 osoby: siebie, córkę D. i pełnoletniego syna S.. W trakcie przeprowadzonego 13 lipca 2016 r. wywiadu środowiskowego wnioskodawca oświadczył, że mieszka w budynku, który jest własnością żony. W budynku tym mieszka również jego była żona i dwoje dzieci oraz jego matka. Dorośli prowadzą odrębne gospodarstwa domowe. Obecnie wnioskodawca utrzymuje się z pracy dorywczej, za którą otrzymuje miesięczne wynagrodzenie od 600 do 1000 zł. Na córkę D. płaci alimenty w wysokości 500 zł. Z przedłożonego wyroku Sądu Okręgowego w P. z dnia [...] listopada 2015 r. sygn. akt [...] wynika, że został orzeczony rozwód związku małżeńskiego M. G. i A. G., władza rodzicielska nad małoletnią D. została powierzona obojgu rodzicom zaś miejsce zamieszkania małoletniej ustalono przy matce.
W ocenie organu tylko zasądzona przez sąd opieka naprzemienna daje możliwość zaliczenia dziecka jednocześnie do członków rodziny obydwojga rodziców. M. G. nie ma w taki sposób ustalonej opieki nad swoją córką. Wyrokiem Sądu z dnia [...] listopada 2015 r. miejsce zamieszkania córki D. zostało określone przy matce, a zatem to matka dziecka z nim zamieszkuje i córka pozostaje na jej utrzymaniu a na ten cel są również przeznaczone alimenty zasądzone od M. G.. Z tego względu, w ocenie organu, podniesiona przez ojca dziecka i potwierdzona w piśmie oświadczenia przez matkę dziecka kwestia zakresu obowiązków rodzicielskich wykonywanych przez ojca dziecka nie ma w tym przypadku znaczenia.
W skardze na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego M. G. zaskarżonej decyzji zarzucił naruszenie prawa materialnego, a to art. 138 § 1 pkt 1 kpa, art. 7 kpa, art. 77 kpa oraz art. 2 pkt 16, art. 4 ust. 1 i 2, art. 5 ust. 1 i 2 oraz art. 22 ustawy o pomocy państwa w wychowaniu dzieci. Wskazując na te zarzuty skarżący wniósł o zmianę zaskarżonej decyzji poprzez przyznanie prawa do świadczenia wychowawczego na córkę D. G. ewentualnie o uchylenie decyzji organów obu instancji i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje
Skarga jest uzasadniona, gdyż organy obu instancji nie wyjaśniły sprawy w sposób pozwalający na jej merytoryczne rozstrzygnięcie zgodnie z prawem.
Skarżący M. G. utrzymuje, że to on sprawuje faktyczną opiekę nad córką D. G., na którą ubiega się o przyznanie prawa do świadczenia wychowawczego. Sprawowanie faktycznej opieki nad D. G. przez ojca dziecka potwierdza także matka dziecka A. G. w oświadczeniu z dnia 3 sierpnia 2016 r. złączonym do odwołania. Same oświadczenia rodziców małoletniej co do faktycznego sprawowania nad nią opieki nie mogą stanowić wyłącznego dowodu do przyjęcia, że tak faktycznie jest gdyż oboje rodzice są zainteresowani tym by ich córka otrzymywała świadczenie. Dlatego też, konieczne jest dokonanie oceny co do faktycznej opieki w oparciu o obiektywne dowody. Organy swoje rozstrzygnięcie oparły na treści prawomocnego wyroku Sądu Okręgowego w P. z [...] listopada 2015 r. sygn. akt [...], którym orzeczono rozwód związku małżeńskiego rodziców małoletniej D. G., władzę rodzicielską powierzono obojgu rodzicom z tym, że ustalono iż każdorazowym miejscem pobytu dziecka będzie miejsce pobytu jej matki.
Z treści tego wyroku nie wynika jednak, które z rodziców sprawuje faktyczną opiekę nad małoletnią D. G.. Natomiast specyfika stanu faktycznego w przedmiotowej sprawie sprowadza się do tego, że oboje rodzice dziecka mieszkają w tym samym budynku.
Ustawa z dnia 11 lutego 2016 r. o pomocy państwa w wychowaniu dzieci (Dz. U. 217.02.2016 r. poz. 195) w art. 15 ust. 1 stanowi, że jeżeli w stosunku do osoby ubiegającej się o przyznanie świadczenia wychowawczego występują wątpliwości dotyczące sprawowania opieki nad dzieckiem organ właściwy może zwrócić się do kierownika ośrodka pomocy społecznej o przeprowadzenie rodzinnego wywiadu środowiskowego w celu weryfikacji tych wątpliwości. W przedmiotowej sprawie, taki wywiad został przeprowadzony 13 lipca 2016 r. Jednakże wywiad ten nie dostarcza żadnych informacji, które pozwoliłyby na weryfikację tych wątpliwości gdyż nie wynika z niego by poczyniono jakiekolwiek ustalenia co do sprawowania faktycznej opieki nad D. G. przez ojca M. G.. Stąd i organy do tego wywiadu się nie odnoszą i bazują na treści wyroku rozwodowego, z którego jednak nie wynika czy skarżący faktycznie sprawuje opiekę nad małoletnią córką.
Wobec tego należy uznać, że organ nie wyjaśnił sprawy w sposób pozwalający na jej zgodne z prawem rozstrzygnięcie a decyzje zapadły z naruszeniem art. 7 i 77 § 1 kpa. Uzasadnia to uchylenie decyzji obu instancji.
Ponownie rozpoznając wniosek M. G. o przyznanie świadczenia wychowawczego na córkę D. G. organ ustali, czy skarżący sprawuje faktyczną opiekę nad małoletnią córką. W tym celu zwróci się do kierownika właściwego ośrodka pomocy społecznej o przeprowadzenie rodzinnego wywiadu środowiskowego w trakcie, którego należy uzyskać od skarżącego szczegółowe informacje na czym polega sprawowanie przez niego opieki nad córką D. G.. To dopiero pozwoli na właściwą ocenę czy skarżący jest osobą sprawującą faktyczną opiekę nad D. G.. Dokonując tej oceny organ będzie miał również na uwadze wiek małoletniej oraz to, że mieszka ona w jednym budynku z rodzicami, którzy są rozwiedzeni.
Z powyższych względów Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji wyroku.