Uzasadnienie
E.A. złożyła skargę na postanowienie Wojewody [...] z dnia [...] maja 2013r. Nr [...], stwierdzające niedopuszczalność zażalenia wniesionego przez skarżącą na postanowienie Starosty [...] nr [...] z dnia [...] kwietnia 2012r. w przedmiocie ustalenia stron postępowania w sprawie ustalenia i wypłaty odszkodowania za nieruchomość, stanowiącą działkę ewidencyjną nr [...] z obrębu nr [...] w J., przejętą na rzecz miasta i gminy O. w trybie przepisów ustawy z dnia 10 kwietnia 2003r. o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych (tj. Dz.U. z 2008r. Nr 193, poz. 1194 ze zm.).
Powyższe postanowienie Wojewody [...] wydane zostało w następującym stanie faktycznym i prawnym.
Decyzją z dnia [...] maja 2010r., Nr [...], Starosta [...] zezwolił na realizację inwestycji drogowej polegającej na budowie drogi gminnej na działkach ewidencyjnych nr [...], [...], projektowana [...],[...], projektowana [...], [...] oraz [...], położonych w obrębie nr [...] w J. wzdłuż ulicy [...].
Przedmiotowa decyzja stała się ostateczna w dniu [...] czerwca 2010 r. Z treści tego dokumentu wynika, iż działka ewidencyjna [...] z obrębu [...] w J. została podzielona na działkę ewidencyjną nr [...] (przeznaczoną pod inwestycję drogową) oraz działki ewidencyjne [...] i [...] pozostające przy dotychczasowym właścicielu.
Z wypisów z ewidencji gruntów z dnia [...] października 2011 r. wynika, iż właścicielem działek ewidencyjnych nr [...] i [...] z obrębu nr [...] w J. w udziale wynoszącym [...] części jest E. A. Natomiast co do udziału wynoszącego [...] części właściciel jest nieustalony.
Pismem z dnia [...] grudnia 2011 r. Starosta [...] zawiadomił E A oraz Burmistrza Miasta J o wszczęciu postępowania w sprawie ustalenia wysokości i wypłaty odszkodowania za działkę ewidencyjną nr [...] z obrębu nr [...] w J., która została przejęta na rzecz gminy O. w trybie przepisów ustawy z dnia 10 kwietnia 2003 r. o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych (tekst jednolity: Dz. U. z 2008 r., Nr 193, poz. 1194 z późn. zm.), zwanej dalej specustawą.
Pismem z dnia [...] grudnia 2011 r. Starosta O. zwrócił się do Sądu Rejonowego w O. o przesłanie odpisów postanowień z dnia [...] marca 2010 r. oraz [...] maja 2010 r. w sprawie o sygnaturze akt [...].
Z odpisu postanowienia Sądu Rejonowego w O. z dnia [...] marca 2010 r. o sygnaturze [...] wynika, iż w skład spadku po M. A., zmarłej w dniu [...] kwietnia 1979 roku w W. wchodzi nieruchomość położona w J. przy ulicy [...] w obrębie nr [...] składająca się z działek ewidencyjnych nr [...] o pow. [...] ha, nr [...] o pow. [...] ha, nr [...] o pow. [...] ha oraz udział w prawie własności nieruchomości stanowiącej działkę ewidencyjną nr [...] o pow. [...] ha wynoszący [...] części. Dla wszystkich wyżej opisanych działek ewidencyjnych Sąd Rejonowy w O. prowadził zbiór dokumentów ZD nr [...].
Wskazanym wyżej orzeczeniem Sąd Rejonowy w O. dokonał podziału działek ewidencyjnych nr [...] i [...] w sposób przedstawiony na mapie sytuacyjnej z projektowanym podziałem, sporządzonej przez geodetę uprawnionego inż. T.D. zewidencjonowanej w Starostwie Powiatowym w [...] w dniu [...] września 2009 r. za numerem [...], która stanowi integralną część przedmiotowego orzeczenia. Sąd Rejonowy w O. dokonał również działu spadku po M. A. w ten sposób, że działki ewidencyjne nr [...] o powierzchni [...] m2, [...] o powierzchni [...] m2, [...] o powierzchni [...] m2 oraz działka ewidencyjna nr [...] o powierzchni [...] m2 przyznał na wyłączną własność A. S. i Z. S. na zasadach wspólności ustawowej małżeńskiej.
Natomiast działki ewidencyjne nr [...] o powierzchni [...] m2, [...] o powierzchni [...] m2, [...] o powierzchni [...] m2 oraz udział w prawie własności nieruchomości stanowiącej działkę ewidencyjną nr [...] o powierzchni [...] m2 wynoszący [...] części przyznano na wyłączną własność E. A..
Postanowieniem nr [...] z dnia [...] kwietnia 2012 r., Starosta [...] stwierdził, iż E.A. utraciła status strony w przedmiotowym postępowaniu, natomiast status taki uzyskują A. i Z. małżonkowie S. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ I instancji wskazał, iż działka ewidencyjna nr [...] z obrębu nr [...] w J. powstała z podziału działki ewidencyjnej nr [...] z obrębu nr [...] w J. i została wykazana na mapie z projektem podziału nieruchomości, przyjętej do Państwowego Zasobu Geodezyjnego i Kartograficznego w Powiatowym Ośrodku Dokumentacji Geodezyjnej i Kartograficznej w [...] w dniu [...] listopada 2009 r. pod numerem [...]. W dalszej części uzasadnienia orzeczenia stwierdzono, iż zgodnie z art. 12 ust 4f specustawy odszkodowanie za nieruchomości, o których mowa w ust. 4, przysługuje dotychczasowym właścicielom nieruchomości, użytkownikom wieczystym nieruchomości oraz osobom, którym przysługuje do nieruchomości ograniczone prawo rzeczowe.
Po analizie postanowienia Sądu Rejonowego w O. z dnia [...] marca 2010 roku, sygn. akt [...] organ I instancji doszedł do wniosku, że działka ewidencyjna nr [...] z obrębu [...] w J. stanowiła własność A. i Z. małżonków S. Organ pouczył także, że od powyższego rozstrzygnięcia przysługuje zażalenie do Wojewody [...] w terminie 7 dni od dnia otrzymania niniejszego rozstrzygnięcia.
Pismem z dnia [...] maja 2012 r. zażalenie na powyższe postanowienie wniosła E.A. W uzasadnieniu skarżąca podniosła, że jest stroną przedmiotowego postępowania. Twierdzenie to poparła postanowieniem Sądu Rejonowego w O. z dnia [...] marca 2010 r., sygn. akt [...]. Ponadto, E.A. wskazała, że zgodnie z postanowieniem Sądu Rejonowego w O. z dnia [...] maja 2010 r., sygn. akt [...] w skład spadku po M. A. wchodzi również udział w prawie własności nieruchomości stanowiącej działkę ewidencyjną nr [...] o powierzchni [...] m2, objętej zbiorem dokumentów ZD nr [...] wynoszący [...] części i udział ten przyznany został na wyłączność własność E. A..
W konkluzji skarżąca wniosła o przywrócenie jej statusu strony przedmiotowego postępowania.
W piśmie z dnia [...] maja 2012 roku Starosta [...] wskazał, iż nie znalazł podstaw do uchylenia bądź zmiany zaskarżonego postanowienia. Organ I instancji wskazał ponadto, iż numeracja działek zawarta w orzeczeniu Sądu Rejonowego w O. jest niezgodna z numeracją działek ewidencyjnych ujętą w decyzji Starosty [...] nr [...] z dnia [...] maja 2010 r.
Wojewoda [...] postanowieniem z dnia [...] maja 2013r. Nr [...], stwierdził niedopuszczalność zażalenia wniesionego przez skarżącą na postanowienie Starosty [...] nr [...] z dnia [...] kwietnia 2012r. w przedmiocie ustalenia stron postępowania w sprawie ustalenia i wypłaty odszkodowania za nieruchomość, stanowiącą działkę ewidencyjną nr [...] z obrębu nr [...] w J., przejętą na rzecz miasta i gminy [...] w trybie przepisów ustawy z dnia 10 kwietnia 2003r. o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych (tj. Dz.U. z 2008r. Nr 193, poz. 1194 ze zm.).
E.A. złożyła skargę na postanowienie Wojewody [...] z dnia [...] maja 2013r. Nr [...], stwierdzające niedopuszczalność zażalenia wniesionego przez skarżącą na postanowienie Starosty [...] nr [...] z dnia [...] kwietnia 2012 roku.
Skarżąca podnosiła, że postanowieniem tym wyeliminowana została od udziału w postępowaniu, w którym była stroną. Ponadto, postanowienie to sprzeczne jest z pouczeniem jakie zawarte zostało w postanowieniu Starosty [...] z dnia [...] kwietnia 2012 roku. Zdaniem skarżącej w chwili wszczęcia postępowania administracyjnego uzasadniony był jej interes prawny i istnieje on nadal bo przysługują jej prawa majątkowe w działkach wzdłuż ulicy [...]. Przyjęcie, że utraciła status strony świadczy w ocenie skarżacej o nierównym traktowaniu stron postępowania, bo w sposób krzywdzący pozbawiona została udziału w postępowaniu gdzie decydują się prawa do odszkodowania dotyczące przeprowadzenia drogi przez działki pochodzące z tej samej nieruchomości co małż. S., dla których Sąd Rejonowy w O. prowadził ten sam Zbiór Dokumentów [...].
Wojewoda [...] wnosił o oddalnie skargi w całości.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje
Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę pod względem zgodności z prawem zaskarżonego aktu administracyjnego. Oznacza to, że kontrola ta sprowadza się do zbadania, czy organ administracji wydając zaskarżony akt nie naruszył prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Należy dodać, że zgodnie z treścią art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270) Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Rozpoznając sprawę w ramach tych kryteriów, stwierdzić należy, że skarga podlegała oddaleniu w całości.
Zgodnie z treścią art. 141 § 1 k.p.a. na wydane w toku postępowania postanowienia służy stronie zażalenie, jeśli kodeks tak stanowi.
Jak podkreśla Andrzej Wróbel w Komentarzu do art. 141 k.p.a.: Podstawy wniesienia zażalenia są skonstruowane na innych zasadach niż podstawy wniesienia odwołania nie tylko dlatego, że pierwszy z wymienionych środków zaskarżenia służy na postanowienia, zaś drugi przysługuje od decyzji, lecz przede wszystkim dlatego, że odwołanie służy od każdej decyzji nieostatecznej wydanej w postępowaniu administracyjnym (art. 127 k.p.a.), zaś zażalenie służy wyłącznie na postanowienia wskazane w kodeksie i tylko wtedy, gdy kodeks tak stanowi. Zatem o ile odwołanie jest powszechnym środkiem zaskarżenia decyzji nieostatecznych w tym sensie, że ograniczenie prawa do wniesienia odwołania musi wynikać z wyraźnego przepisu ustawy, o tyle w odniesieniu do zażaleń przyjęta jest reguła odwrotna, tzn. służy ono jedynie wówczas, gdy przepis kodeksu wyraźnie upoważnia do wniesienia tego środka zaskarżenia (por. np. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 5 lutego 1998 r., II SA 1434/97, LEX nr 41281)
Kodeks postępowania administracyjnego nie przewiduje natomiast możliwości wniesienia zażalenia na postanowienie w przedmiocie ustalenia stron postępowania.
Wojewoda [...] w postanowieniu z dnia [...] maja 2013r. prawidłowo, zatem stwierdził niedopuszczalność zażalenia na postanowienie Starosty [...] z dnia [...] kwietnia 2012r. wydanego w przedmiocie ustalenia stron postępowania.
Mając na uwadze powyższe Sąd, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r. poz. 270), orzekł jak w sentencji.