Uzasadnienie
Zaskarżoną do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie decyzją z dnia 11 maja 2022 r. nr KOC/1982/Op/22 Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Warszawie, działając m.in. na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2021 r., poz. 735 ze zm.), utrzymało w mocy decyzję Prezydenta m.st. Warszawy z dnia 16 lutego 2022 r. nr OPS.RŚ.5101.4986.2021 odmawiającą A. R. przyznania zasiłku okresowego na czas zawieszenia postępowania w sprawie o ustalenie uprawnień do zasiłku stałego od 1 stycznia 2022 r. do 31 stycznia 2022 r.
W uzasadnieniu swojego rozstrzygnięcia organ podał, że w dniu 28 stycznia 2022 r. A. R. złożył wniosek o pomoc w formie zasiłku okresowego z powodu zawieszenia postępowania w sprawie ustalenia uprawnień do zasiłku stałego.
Organ przytoczył następnie przepisy regulujące przyznawanie zasiłku okresowego na czas zawieszenia postępowania w sprawie o ustalenie uprawnień do zasiłku stałego i stwierdził, że zgodnie z art. 8 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (Dz. U. z 2021 r., poz. 2268 ze zm.), prawo do świadczeń pieniężnych z pomocy społecznej, z zastrzeżeniem art. 40, art. 41, art. 53a i art. 91, przysługuje osobie samotnie gospodarującej, której dochód nie przekracza kwoty 776 zł.
Organ ustalił, że A. R. prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe, jest osobą bezrobotną bez prawa do zasiłku i utrzymuje się z różnych form pomocy społecznej. W miesiącu poprzedzającym złożenie wniosku, tj. w grudniu 2021 r. wnioskodawca uzyskał dochód w wysokości 828,17 zł, na który składa się kwota opłat za mieszkanie A. R. uiszczana przez osoby trzecie. Z pisma Zakładu Gospodarowania Nieruchomościami w Dzielnicy [...] z dnia 31 grudnia 2021 r. wynika bowiem, że w grudniu 2021 r. dokonano opłat za lokal w wysokości 828,17 zł. Powyższa kwota podlega uwzględnieniu przy wyliczeniu dochodu wnioskodawcy.
Organ wyjaśnił, w jaki sposób na podstawie art. 8 ust. 3 i 4 ustawy o pomocy społecznej obliczany jest dochód na potrzeby ustalenia kryterium dochodowego, i stwierdził, że w żadnym przepisie ustawy nie postanowiono, iż kwota darowizny nie podlega zaliczeniu do dochodu, bądź że kwota ta podlega odliczeniu od dochodu. Z tych względów organ przyjął, że nie ma znaczenia tytuł i źródło uzyskiwania tych środków, albowiem darowizna bądź pożyczka, nieistotne, na jaki cel przeznaczona, stanowi dochód, o którym mowa w art. 8 ust. 3 ustawy.
W związku z powyższym organ uznał, że dochód A. R. w miesiącu poprzedzającym złożenie wniosku był wyższy niż ustawowe kryterium dochodowe, co wykluczało przyznanie świadczenia.
A. R. wniósł na powyższą decyzję skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, podnosząc, że nie zgadza się z nią w całości.
W uzasadnieniu skargi skarżący wyraził swoje niezadowolenie ze sposobu prowadzenia jego sprawy przez organ, opisał swój zły stan zdrowia oraz nieprawidłowości w naliczeniu mu czynszu.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. 2022 r., poz. 2492), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle paragrafu drugiego tego artykułu kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Innymi słowy, sądy administracyjne dokonują kontroli aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej jedynie pod względem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi, nie zaś według kryteriów odnoszących się do słuszności rozstrzygnięcia. Sąd, rozpoznając niniejszą sprawę, nie jest zatem uprawniony do oceny, czy kontrolowana decyzja w przedmiocie odmowy przyznania zasiłku okresowego jest zgodna z oczekiwaniami i życzeniami skarżącego, bada jedynie, czy decyzja ta została wydana zgodnie z prawem.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, badając zaskarżoną decyzję pod względem wskazywanego wyżej kryterium legalności, stwierdza, że nie narusza ona przepisów prawa materialnego i procesowego.
Rozpoznawana sprawa dotyczy przyznania skarżącemu, na podstawie art. 106 ust. 8 ustawy o pomocy społecznej, zasiłku okresowego na okres zawieszenia postępowania w sprawie o ustalenie uprawnień do zasiłku stałego od 1 stycznia 2022 r. do 31 stycznia 2022 r. Zgodnie z tym przepisem, na okres zawieszenia postępowania przyznaje się z urzędu zasiłek okresowy w wysokości i na zasadach określonych w art. 38, który to przepis określa z kolei zasady przyznawania zasiłku okresowego.
Kluczowa dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy jest treść art. 8 ust. 1 pkt 1 ustawy o pomocy społecznej, który stanowi, że prawo do świadczeń pieniężnych z pomocy społecznej, a więc również zasiłku okresowego przyznawanego na podstawie art. 106 ust. 8 w zw. z art. 38 ustawy, przysługuje osobie samotnie gospodarującej (a taką osobą niespornie jest skarżący), której dochód nie przekracza kwoty 776 zł, zwanej dalej "kryterium dochodowym osoby samotnie gospodarującej". Ustawodawca w art. 8 ust. 3 ustawy o pomocy społecznej wskazał, że za dochód uważa się sumę miesięcznych przychodów z miesiąca poprzedzającego złożenie wniosku.
Natomiast w art. 8 ust. 4 wymienił źródła przychodów, które nie są wliczane do kryterium dochodowego. Jak słusznie zauważył organ, z przepisów tych nie wynika, by otrzymana w miesiącu poprzedzającym złożenie wniosku darowizna nie była wliczana do kryterium dochodowego.
Wniosek skarżącego o przyznanie pomocy został złożony w dniu 28 stycznia 2022 r. (k. 132 akt administracyjnych), a zatem miarodajne dla ustalenia kryterium dochodowego były przychody skarżącego z grudnia 2021 r. Jak wynika z akt administracyjnych (pismo Zakładu Gospodarowania Nieruchomościami w Dzielnicy [...] z dnia 31 grudnia 2021 r. – k. 86 akt administracyjnych), w grudniu 2021 r. dokonano opłat w wysokości 828,17 zł za lokal nr [...] przy ul. [...] w [...], w którym zamieszkuje skarżący.
W odwołaniu od decyzji Prezydenta m.st. Warszawy z dnia 16 lutego 2022 r. nr OPS.RŚ.5101.4290.2022 (k. 144 akt administracyjnych) skarżący wyjaśnił, że pomagają mu "prawdziwi altruiści", aby miał dach nad głową i "nie znalazł się w śmietniku". Otrzymana przez skarżącego darowizna, niezależnie od tego, od kogo została otrzymana, i na jaki cel została wykorzystana, zalicza się do przychodów wymienionych w art. 8 ust. 3 ustawy o pomocy społecznej i jest uwzględniana przy ustalaniu czy doszło do przekroczenia kryterium dochodowego.
W konsekwencji organy obydwu instancji zasadnie przyjęły, że skarżący, uzyskując dochód w wysokości 828,17 zł, przekroczył kryterium dochodowe w miesiącu poprzedzającym złożenie wniosku (tj. w grudniu 2021 r.). Zgodnie zaś z art. 8 ust. 1 pkt 1 ustawy o pomocy społecznej przekroczenie kryterium dochodowego uniemożliwiało przyznanie skarżącemu zasiłku okresowego. Z tej przyczyny zaskarżona decyzja nie narusza prawa, co skutkowało oddaleniem skargi w tej sprawie.
Biorąc powyższe pod uwagę, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2022 r., poz. 329 ze zm.) orzekł jak w sentencji.
Sąd rozpoznał sprawę na posiedzeniu niejawnym na podstawie art. 15zzs4 ust. 3 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. z 2021 r., poz. 2095).