Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z 18 listopada 2011 r., sygn. akt I SA/Wa 1827/11, po rozpoznaniu sprawy w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym, oddalił skargę W. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] sierpnia 2011 r., nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania zasiłku celowego.
Zgodnie z art. 139 § 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), dalej: p.p.s.a., doręczono skarżącemu, w dniu 30 listopada 2011 r., odpis sentencji w/w wyroku, pouczając o treści art. 141 § 2 p.p.s.a.
Pismem z dnia 30 listopada 2011 r. W. K. wniósł o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym. Powyższe pismo stanowiło jednocześnie osobiście sporządzoną przez skarżącego skargę kasacyjną, która postanowieniem Sądu z dnia 15 lutego 2012 r. została odrzucona.
Referendarz sądowy postanowieniem z dnia 3 stycznia 2012 r. przyznał W. K. prawo pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie z urzędu radcy prawnego, którego wyznaczy Rada Okręgowej Izby Radców Prawnych w [...].
W dniu 7 lutego 2012 r. Rada nadesłała do Sądu informację o wyznaczeniu radcy prawnego M. B. pełnomocnikiem z urzędu skarżącego.
Pismem nadanym w dniu 15 lutego 2012 r. (data stempla pocztowego) pełnomocnik W. K. wniósł o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku oraz złożył stosowny wniosek.
W uzasadnieniu wniosku podniósł, że o wyznaczeniu go pełnomocnikiem z urzędy dowiedział się w dniu 9 lutego 2012 r., w którym otrzymał stosowne pismo z Rady Okręgowej Izby Radców Prawnych. Z aktami niniejszej sprawy zapoznał się w dniu 10 lutego 2012 r.
Stwierdził ponadto, że skarżący w okresie siedmiodniowym na złożenie wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku wniósł pismo zatytułowane skarga kasacyjna wraz z wnioskiem o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.
W świetle postanowień zawartych w art. 86 i 87 p.p.s.a., jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy Sąd na jej wniosek przywróci termin, jeżeli zostaną spełnione łącznie następujące przesłanki: 1) strona wystąpi z wnioskiem o przywrócenie terminu;
- 2) wniosek ten zostanie wniesiony w ciągu siedmiu dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminu;
- 3) jednocześnie z wniesieniem wniosku zostanie dopełniona czynność, dla której określony był termin 4) we wniosku zostaną uprawdopodobnione okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu;
- 5) uchybienie terminowi powoduje powstanie ujemnych dla strony skutków w zakresie postępowania sądowego (art. 86 § 2 p.p.s.a.).
Kryterium braku winy, jako przesłanka zasadności wniosku o przywrócenie terminu, polega na dopełnieniu przez stronę obowiązku dołożenia szczególnej staranności przy dokonywaniu czynności procesowej. W nauce postępowania administracyjnego (np. M. Jaśkowska, A. Wróbel, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, Zakamycze 2000, s. 368-370) panuje zgodność, że oceniając wystąpienie tej przesłanki sąd powinien przyjąć obiektywny miernik staranności, której można wymagać od każdego należycie dbającego o swoje interesy. Stanowisko to zostało zaakceptowane w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego.
Do niezawinionych przyczyn uchybienia terminu zalicza się z reguły: przerwę w komunikacji, powódź, pożar, inną katastrofę, nagłą chorobę strony, jej przedstawiciela ustawowego lub pełnomocnika, która nie pozwoliła na wyręczenie się inną osobą (...) (T. Woś, H. Knysiak-Molczyk, M. Romańska: "Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Komentarz", Wydaw. Prawnicze LexisNexis, Warszawa 2005, s. 333). Jako brak winy nie mogą zostać zakwalifikowane nieuwaga bądź zaniedbanie leżące po stronie skarżącej. Podkreślenia wymaga, że brak winy w uchybieniu terminu powinien być oceniany z uwzględnieniem wszystkich okoliczności konkretnej sprawy, w sposób uwzględniający obiektywny miernik staranności, jakiej można wymagać od strony dbającej należycie o własne interesy i przy braniu pod uwagę także uchybień spowodowanych nawet niewielkim niedbalstwem. Przywrócenie terminu ma zatem charakter wyjątkowy i może mieć miejsce tylko wtedy, gdy uchybienie terminu nastąpiło wskutek przeszkody, której strona nie mogła usunąć, nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku. Ani podeszły wiek, ani stan zdrowia nie stanowią przesłanek wykluczających istnienia winy.
W świetle powyższego nie można zatem przyjąć, że skarżący bez swojej winy uchybił terminowi.
W. K. został prawidłowo pouczony w piśmie Sądu z 22 listopada 2011 r., przy którym przesłany został odpis wyroku z 18 listopada 2011 r., o konieczności złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku oddalającego skargę w terminie 7 dni, od dnia doręczenia odpisu orzeczenia.
Skarżący posiada pełną zdolność do czynności prawnych, nie jest osobą częściowo, ani całkowicie ubezwłasnowolnioną. W związku z czym niezłożenie wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku w terminie, a jedynie wystąpienie o przyznanie prawa pomocy, obciąża przede wszystkim jego osobę i nie stanowi przesłanki wyłączającej jego winę. Zatem jak każda osoba fizyczna posiadająca pełną zdolność do czynności prawnych, W. K. ponosi odpowiedzialność w sferze prawnej za swoje działania (por. postanowienie NSA z dnia 28 września 2010 r., sygn. akt I OZ 713/10, cbois.nsa.gov.pl). Tym bardziej, iż skarżący był już stroną licznych postępowań zawisłych przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym, które inicjował wnoszonymi skargami.
Ponadto zaznaczenia wymaga, że złożenie wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku nie jest czynnością skomplikowaną i nie wymaga przymusu adwokacko-radcowskiego.
Z tego też względu Sąd, na podstawie art. 86 w zw. z art. 87 § 2 p.p.s.a., postanowił jak w sentencji.