Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 9 lutego 2017 r. oddalił skargę E.K. na postanowienie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia [...] września 2016 r nr [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania.
W dniu 24 kwietnia 2017 r. (data stempla biura podawczego) do Sądu wpłynął wniosek skarżącej o przywrócenie terminu do wniesienia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku wraz z wnioskiem o sporządzenie uzasadnienia wyroku Sądu z dnia 9 lutego 2017 r.
W uzasadnieniu wniosku skarżąca wskazała, że przeoczyła termin, gdyż cały czas jest w podróży z [...] do [...]. Wyjaśniła, że w [...] ma chronicznie chorego syna, którym sama się opiekuje. Podała, że syn choruje na cukrzycę, która spowodowała, że był na dializach, a w 2016 r. przeszczepiono mu nerkę i trzustkę w Klinice Medycznej w [...]. Dodała, że syn potrzebuje stałej opieki.
W piśmie z dnia [...] maja 2017 r. skarżąca wyjaśniła, że po prawie 4 miesiącach zadzwoniła do Sądu, by dowiedzieć się o sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje
Zgodnie z art. 85 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r. poz. 718), powoływanej dalej jako P.p.s.a., czynność podjęta w postępowaniu sądowym przez stronę po upływie terminu jest bezskuteczna. Jednakże sąd, na wniosek strony, która nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, postanowi o przywróceniu terminu (art. 86 § 1 P.p.s.a.).
Przepisy art. 87 § 1 i 2 P.p.s.a. stanowią zaś, iż pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu. Przy czym w piśmie tym należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu. Przesłankami uzasadniającymi przywrócenie terminu są więc:
- • zachowanie siedmiodniowego terminu do złożenia wniosku, liczonego od daty ustania przyczyny uchybienia terminu,
- • uprawdopodobnienie okoliczności wskazujących na brak winy w uchybieniu terminu,
- • dokonanie - równocześnie ze złożeniem wniosku - czynności, do dokonania której terminowi uchybiono.
Skarżąca wnioskując o przywrócenie uchybionego terminu powołała się na okoliczność przebywania w ciągłej podróży z [...] do [...], z uwagi na chronicznie chorego syna, którym się opiekuje oraz na przeoczenie terminu rozprawy.
W ocenie Sądu, przedstawione przez stronę okoliczności nie świadczą o braku winy w uchybieniu terminu. Kryterium braku winy w rozumieniu art. 86 § 1 P.p.s.a, polega na dopełnieniu przez stronę obowiązku dołożenia szczególnej staranności przy dokonywaniu czynności procesowej. Oceniając wystąpienie tej przesłanki sąd powinien przyjąć obiektywny miernik staranności, której można wymagać od każdego należycie dbającego o swoje interesy. Uchybienie w tym względzie, spowodowane nawet lekkim niedbalstwem, narusza obiektywny miernik staranności i stanowi podstawę do oddalenia wniosku o przywrócenie terminu, skoro nawet lekkie niedbalstwo świadczy o zawinionym niedokonaniu czynności w terminie.
Jednocześnie podkreślić należy, że przywrócenie terminu ma charakter wyjątkowy i może nastąpić jedynie wówczas, gdy strona w sposób przekonujący uprawdopodobni brak swojej winy. Z brakiem winy mamy natomiast do czynienia tylko w przypadku zaistnienia niezależnych od strony i niemożliwych do przezwyciężenia okoliczności, gdy strona nie mogła usunąć zaistniałej przeszkody nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku. Nie uchyla winy przeoczenie terminu i wyjazdy zagraniczne.
W ocenie Sądu, w rozpoznawanej sprawie nie zostało uprawdopodobnione, że uchybienie terminowi do wniesienia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku nastąpiło bez winy strony. Sąd w pełni aprobuje wyrażany w orzecznictwie pogląd, że wyjazdy skarżącej za granicę nie stanowią przesłanki do przywrócenia terminu. Strona, wiedząc o toczącym się postępowaniu, winna skorzystać z instytucji przewidzianych w ustawie P.p.s.a. i przed wyjazdem skutecznie ustanowić pełnomocnika do reprezentacji czy doręczeń korespondencji (postanowienie NSA z dnia 10 sierpnia 2011 r., sygn. akt II OZ 675/11). Zaznaczyć należy, że należyta dbałość w prowadzeniu własnych spraw wymaga, aby przed wyjazdem podjąć odpowiednie działania gwarantujące zabezpieczenie swoich interesów (postanowienie NSA z dnia 8 lipca 2011 r., sygn. akt II FZ 360/11, z dnia 16 grudnia 2015 r., II GZ 882/15).
Kwestia ta jest o tyle istotna, że syn skarżącej choruje od dziecka, a zatem konieczność podróżowania przez skarżącą z [...] do [...] nie jest okolicznością nową, ani zdarzeniem nagłym, o którym wnioskodawczyni nie wiedziała i którego nie mogła przewidzieć. Wiedząc, że syn jest chronicznie chory i potrzebuje opieki, co wiąże się z koniecznością przebywania za granicą wnioskodawczyni powinna podjąć działania mające na celu zabezpieczenie się przed niedochowaniem terminów sądowych.
Z uwagi na częste wyjazdy zagraniczne i niemożność samodzielnego zadbania o prowadzone przez siebie sprawy, skarżąca mogła ustanowić pełnomocnika, który reprezentowałby jej interesy w czasie nieobecności w kraju. Strona należycie dbająca o swoje interesy powinna przed planowanym wyjazdem, podjąć starania mające na celu zabezpieczenie się w dotrzymaniu terminu, choćby – na co już Sąd wcześniej wskazał - poprzez ustanowienie pełnomocnika do reprezentowania, czy do doręczeń w kraju.
W tym stanie rzeczy, Sąd uznał, że w sprawie nie zostało wykazane, iż skarżąca nie ponosi winy w uchybieniu terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku.
Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 86 § 1 P.p.s.a. Sąd orzekł jak w sentencji postanowienia.