Uzasadnienie
H. W., Z. W., J. R. i M. W., reprezentowani przez adw. [...], wnieśli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na niewykonanie przez Prezydenta W. wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 27 stycznia 2016 r. sygn. akt I SAB/Wa 762/15, mocą którego Sąd uwzględnił skargę na bezczynność Prezydenta W. i zobowiązał organ do rozpoznania wniosku z dnia 14 lipca 1988 r. o ustalenie odszkodowania za nieruchomość położoną w W. przy ul. [...] oznaczoną hip. "[...]" - w terminie dwóch miesięcy od daty doręczenia odpisu prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy.
W uzasadnieniu skargi wskazano, że odpis prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy wpłynął do Prezydenta w dniu 6 kwietnia 2016 r., termin na rozpatrzenie sprawy upłynął zatem w dniu 6 czerwca 2016 r. Do dnia wniesienia skargi stosowna decyzja nie została wydana. Skarżący wskazali ponadto, że pismem z dnia 20 czerwca 2016 r. wezwali organ do wykonania wyroku z dnia 27 stycznia 2016 r.
Skarżący wnieśli o wymierzenie Prezydentowi W. grzywny z tytułu niewykonania wyroku, o zasądzenie kosztów postępowania w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych oraz na podstawie art. 119 pkt 2 i 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r. poz. 718 ze zm.), powoływanej dalej jako "P.p.s.a." o rozpoznanie sprawy w trybie uproszczonym.
W odpowiedzi Prezydent W. wniósł o oddalenie skargi oraz o nierozpatrywanie jej w trybie uproszczonym. Organ zaznaczył, że w sprawie zgromadzono szereg materiałów mających na celu określenie czy nieruchomość spełnia przesłanki określone w art. 215 ust. 2 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2015 r. poz. 1774 ze zm.), powoływanej dalej jako "ugn" oraz że do zakończenia postępowania konieczne jest zlecenie sporządzenia operatu szacunkowego określającego wartość nieruchomości. Ze względu na złożony charakter postępowania oraz bardzo dużą ilość spraw z zakresu odszkodowań nie było możliwe wydanie decyzji w terminie wyznaczonym w wyroku z dnia 27 stycznia 2016 r.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje
Skarga jest uzasadniona.
Stosownie do art. 154 § 1 P.p.s.a. w razie niewykonania wyroku uwzględniającego skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania strona, po uprzednim pisemnym wezwaniu właściwego organu do wykonania wyroku lub załatwienia sprawy, może wnieść skargę w tym przedmiocie, żądając wymierzenia temu organowi grzywny.
W myśl art. 154 § 2 P.p.s.a Sąd, w przypadku, o którym mowa w § 1, może ponadto orzec o istnieniu lub nieistnieniu uprawnienia lub obowiązku, jeżeli pozwala na to charakter sprawy oraz niebudzące uzasadnionych wątpliwości okoliczności jej stanu faktycznego i prawnego. Jednocześnie sąd stwierdza, czy bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa.
Z powołanego art. 154 § 1 wynikają dwie przesłanki, które muszą być spełnione łącznie, aby sąd administracyjny mógł organowi administracji publicznej wymierzyć grzywnę. Po pierwsze, organ musi pozostawać w bezczynności po wyroku uwzględniającym skargę na podstawie art. 149 P.p.s.a. i zobowiązującym organ do wydania w określonym terminie stosownego aktu lub dokonania czynności. Po drugie, strona przed wniesieniem skargi musi wystąpić do właściwego organu z pisemnym wezwaniem do wykonania wyroku.
W aktach sprawy znajduje się pismo skarżących z dnia 20 czerwca 2016 r., którym wezwano Prezydenta W. do wykonania wyroku z dnia 27 stycznia 2016 r.
Zgodnie z art. 286 § 2 P.p.s.a. termin do załatwienia sprawy przez organ administracji określony w przepisach prawa lub wyznaczony przez sąd liczy się od dnia doręczenia akt organowi.
Odpis prawomocnego wyroku z dnia 27 stycznia 2016 r. - zobowiązującego organ do rozpoznania wniosku w przedmiocie przyznania odszkodowania w terminie dwóch miesięcy - wraz z uzasadnieniem oraz aktami administracyjnymi sprawy doręczone zostały organowi w dniu 6 kwietnia 2016 r. Termin załatwienia sprawy upłynął zatem w dniu 6 czerwca 2016 r. Mimo to Prezydent W. nie załatwił przedmiotowej sprawy zgodnie z powołanym orzeczeniem. Do dnia 14 lutego 2017 r., tj. do dnia rozpoznania przez Sąd skargi w przedmiocie wymierzenia grzywny, sprawa odszkodowania za opisaną wyżej nieruchomość nie została rozstrzygnięta.
W ocenie Sądu wskazywane w odpowiedzi na skargę okoliczności (złożony charakter oraz duża ilość spraw z zakresu odszkodowań) nie stanowią usprawiedliwienia niewykonania prawomocnego wyroku sądu administracyjnego.
W sprawie spełnione zatem zostały przesłanki uzasadniające zastosowanie art. 154 § 1 P.p.s.a. i wymierzenie organowi grzywny. Stosownie natomiast do art. 154 § 6 P.p.s.a. grzywnę, o której mowa w § 1, wymierza się do wysokości dziesięciokrotnego przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego w gospodarce narodowej w roku poprzednim, ogłaszanego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego na podstawie odrębnych przepisów.
Biorąc pod uwagę długość przekroczenia wyznaczonego wyrokiem z dnia 27 stycznia 2016 r. terminu na załatwienie sprawy, a także okoliczność, że organ nie podejmował działań mających na celu zgromadzenie materiału dowodowego i wydanie rozstrzygnięcia, Sąd uznał, że grzywna w wysokości 1000 zł jest adekwatną sankcją za niewykonanie wyroku. Wymierzona kwota mieści się w wymiarze grzywny określonej w art. 154 § 6 P.p.s.a., spełniając funkcję represyjno – dyscyplinującą.
Jednocześnie Sąd uznał, że bezczynność organu po wyroku z dnia 27 stycznia 2016 r. nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa. Za takim stanowiskiem przemawia w szczególności nieznaczny okres przekroczenia wyznaczonego przez Sąd terminu do załatwienia sprawy (około 7 miesięcy). Rażące naruszenie prawa jest postacią kwalifikowaną naruszenia prawa i jako takie powinno być interpretowane ściśle. Sąd stwierdza zatem rażące naruszenie prawa, gdy wystąpią szczególne okoliczności uzasadniające przyjęcie takiego stanowiska. Zgodnie ze słownikowym znaczeniem tego sformułowania za działanie "rażące" należałoby uznać działanie bezspornie ponad miarę, niewątpliwe, wyraźne oraz oczywiste. Nie każde więc naruszenie prawa wskutek prowadzenia postępowania w sposób przewlekły będzie naruszeniem rażącym.
Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na mocy art. 154 § 1, § 2 i § 6 P.p.s.a. orzekł jak w sentencji. O kosztach orzeczono na mocy art. 200 P.p.s.a. w związku § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (Dz. U. z 2015 r. poz. 1800 ze zm.).