Uzasadnienie
Wojewoda [...], decyzją z [...] czerwca 2012 r. nr [...]stwierdził, że z dniem 1 lipca 2000 r., mienie państwowe stanowiące nieruchomość o nieurządzonej księdze wieczystej, położoną w gminie K., oznaczoną w operacie ewidencji gruntów i budynków, w obrębie [...] jako działka nr [...],[...], o powierzchni [...] ha, stało się z mocy prawa, nieodpłatnie, własnością gminy K. Odwołanie od tej decyzji wniosła spółka P. Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi, decyzją z [...] września 2015 r. nr [...], umorzył postępowanie odwoławcze z odwołania P. W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy wskazał, że stronami postępowania prowadzonego w trybie art. 13 ust. 2 i 4 w związku z art. 1 ust. 1 ustawy o gospodarowaniu nieruchomościami rolnymi Skarbu Państwa są Skarb Państwa, właściwa gmina, a także inny podmiot jeżeli wykaże, że ma interes prawny do udziału w postępowaniu.
W ocenie organu odwoławczego P. na żadnym z etapów postępowania komunalizacyjnego nie przedstawiła dokumentu, z którego wynikałby tytuł prawny do omawianej nieruchomości w formie prawem przewidzianej, a tym samym nie wykazała, iż posiada w przedmiotowym postępowaniu status strony. Organ odwoławczy ustalił, że P. pismem z [...] marca 2008 r., skierowanym do Wojewody [...], poinformowała, iż nie posiada dokumentów potwierdzających tytuł prawny do nieruchomości oznaczonej działką nr [...]. Spółka P. poinformowała organ odwoławczy pismami z [...] lipca 2015 r. i [...] sierpnia 2012 r. o toczącym się przed Wojewodą [...] postępowaniu na podstawie ustawy z dnia 8 września 2000 r. o komercjalizacji, restrukturyzacji i prywatyzacji przedsiębiorstwa państwowego "Polskie Koleje Państwowe." dotyczącym potwierdzenia nabycia z mocy prawa z dniem [...] października 2000 r. prawa użytkowania wieczystego nieruchomości objętej niniejszym postępowaniem.
Organ odwoławczy ustalił, że postępowanie to nie zostało zakończone zatem nie została wydana decyzja potwierdzająca nabycie przez P. prawa użytkowania wieczystego nieruchomości oznaczonej działką nr [...]. Ponieważ w wyniku podjętych przez organ odwoławczy czynności dowodowych ustalono, że P. nie posiada interesu prawnego, a zatem nie może być uznana za stronę niniejszego postępowania w rozumieniu art. 28 kpa. Organ ten, na podstawie art. 138 § 1 pkt 3 kpa, umorzył postępowanie wszczęte z odwołania P. od decyzji Wojewody [...] z [...] czerwca 2012 r.
W skardze na decyzję Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi P. z siedzibą w W. zarzuciła naruszenie przepisów prawa procesowego:
- 1. art. 28 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tj. Dz. U. z 2013 r. Nr 267 ze zm.) w zw. z art. 34 ust. 1 ustawy z dnia 8 września 2000 r. o komercjalizacji, restrukturyzacji i prywatyzacji przedsiębiorstwa państwowego Polskie Koleje Państwowe (Dz. U. z 2000 r. Nr 84, poz. 948 ze zm.) przez bezpodstawne uznanie, iż skarżący nie legitymuje się interesem prawnym w niniejszym postępowaniu w sytuacji, gdy interes prawny skarżącego opiera się na art. 34 ust. 1 ustawy o komercjalizacji,
- 2. art. 138 § 1 pkt 3 kpa w zw. z art. 127 § 1 kpa przez jego niewłaściwe zastosowanie i umorzenie postępowania odwoławczego, mimo, że nie zachodziły ku temu podstawy, albowiem P. jako strona postępowania posiadały uprawnienie do wniesienia odwołania,
- 3. art. 7, art. 77 § 1 kpa przez odmowę rozpatrzenia znajdującego się w aktach sprawy oświadczenia wnioskodawcy, z którego jednoznacznie wynika, że przedmiotowe mienie stanowi tereny kolejowe oraz, że znajdowało się w użytkowaniu Przedsiębiorstwa Państwowego P., a przez to nie mogło stanowić nieruchomości rolnej,
- 4. art. 107 § 3 kpa, poprzez nie wyjaśnienie, z jakich przyczyn odmówiono oświadczeniu wnioskodawcy wiarygodności, a z oświadczenia tego wynika, że komunalizowana działka stanowi z ewidencji gruntów, działka nr [...] stanowi teren kolejowy a nie zaś gospodarstwo rolne.
Skarżąca spółka wskazała również naruszenie przepisów prawa materialnego:
- 1. art. 13 ust. 2 w zw. z art. 1 pkt 1 ustawy z dnia 19 października 1991 r. o gospodarowaniu nieruchomościami rolnymi Skarbu Państwa (tj. Dz. U. z 2012 r. poz. 1187 ze zm.) przez jego niewłaściwe zastosowanie i odmowę przyjęcia, że sporna działka jako nie stanowiąca nieruchomości rolnej nie może podlegać komunalizacji na mocy powołanego przepisu,
- 2. art. 46¹ ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 ze zm.) przez jego niezastosowanie i odmowę przyjęcia, że przedmiotowa działka została błędnie zakwalifikowana jako rolna skoro stanowi teren kolejowy.
Wskazując na powyższe zarzuty skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji i przekazanie sprawy organowi odwoławczemu do ponownego rozpoznania i zasądzenie kosztów postępowania sądowego.
W odpowiedzi na skargę Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje
Skarga jest nieuzasadniona.
Jak wynika z dokumentacji sprawy postępowanie komunalizacyjne dotyczące nieruchomości położonej w gminie K., oznaczonej w ewidencji gruntów i budynków jako działka nr [...] o powierzchni [...] ha, było wprowadzone na podstawie art. 13 ust. 2 i 4 w związku z art. 1 ust. 1 ustawy z dnia 19 października 1991 r. o gospodarowaniu nieruchomościami rolnymi Skarbu Państwa (Dz. U. z 2007 r. Nr 231, poz. 1700 ze zm.), a więc w trybie przepisów regulujących przejście z mocy samego prawa z dniem 1 lipca 2000 r. własności nieruchomości Skarbu Państwa na rzecz właściwych gmin o ile spełnione są przesłanki dotyczące nieruchomości określone przepisami tej ustawy.
Wobec tego organ odwoławczy prawidłowo ustalił, że stronami tego postępowania jest Skarb Państwa i właściwa gmina. Natomiast skarżąca spółka P. mogłaby być stroną tego postępowania gdyby legitymowała się tytułem prawnorzeczowym do komunalizowanej nieruchomości na datę 30 czerwca 2000 r. istotną dla komunalizacji nieruchomości w trybie powołanej ustawy.
W realiach rozpoznawanej sprawy jest bezsporne, że takim tytułem do przedmiotowej nieruchomości skarżąca się nie legitymuje. Spółka sama to przyznała w piśmie z [...] marca 2008 r. skierowanym do Wojewody [...], na które powołuje się organ odwoławczy. O braku takiego tytułu świadczy również fakt wystąpienia przez skarżącą z wnioskiem o potwierdzenie nabycia z dniem [...] października 2000 r. prawa użytkowania wieczystego nieruchomości objętej decyzją komunalizacyjną w trybie art. 34 i 35 ustawy z dnia 8 września 2000 r. o komercjalizacji, restrukturyzacji i prywatyzacji przedsiębiorstwa państwowego Polskie Koleje Państwowe (Dz. U. Nr 84, poz. 948). Przepis art. 34 tej ustawy, który brzmi: "Grunty będące własnością Skarbu Państwa, znajdujące się w dniu 5 grudnia 1990 r. w posiadaniu PKP, co do których PKP nie legitymowało się dokumentami o przekazaniu mu tych gruntów w formie prawem przewidzianej i nie legitymuje się nimi do dnia wykreślenia z rejestru przedsiębiorstw państwowych, stają się z dniem wejścia w życie ustawy, z mocy prawa, przedmiotem użytkowania wieczystego PKP", wyraźnie wskazuje, że ustawodawca zarówno potwierdza iż P. korzystała z nieruchomości bez tytułu prawnego i reguluje stan prawny na przyszłość, z dniem wejścia w życie ustawy, jednakże pod warunkiem, że nabycie prawa własności budynków czy prawa użytkowania wieczystego gruntu nie może naruszać prawa osób trzecich.
Powyższe ustalenia prowadzą do wniosku, że skarżąca spółka P. nie ma interesu prawnego do udziału w postępowaniu komunalizacyjnym w charakterze strony w rozumieniu art. 28 kpa. W tej sytuacji wszczęte odwołaniem skarżącej postępowanie odwoławcze od decyzji komunalizacyjnej Wojewody [...] z [...] lipca 2012 r. podlega umorzeniu co też prawidłowo zostało orzeczone przez organ w zaskarżonej decyzji. Rację ma skarżąca podnosząc w skardze, że wynik postępowania komunalizacyjnego ma znaczenie dla wszczętego wnioskiem skarżącej postępowania uwłaszczeniowego prowadzonego w trybie przepisów ustawy komercjalizacyjnej ale to stanowi tylko o interesie faktycznym P. a nie o interesie prawnym i nie kreuje po stronie skarżącej legitymacji do udziału w postępowaniu komunalizacyjnym w charakterze strony.
W świetle powyższych rozważań zarzuty skargi dotyczące wskazanych przepisów prawa procesowego są całkowicie nieuzasadnione.
Ponieważ organ odwoławczy zaskarżoną decyzją umorzył postępowanie odwoławcze to tym samym nie dokonywał oceny merytorycznej decyzji komunalizacyjnej Wojewody [...]. Wobec tego nie stosował wskazanych w zarzutach skargi przepisów prawa materialnego a zatem nie mogło dojść do ich naruszenia co czyni zarzuty skargi również w tej części nieuzasadnionymi.
Wobec powyższego Sąd na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji wyroku.