Uzasadnienie
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] decyzją z dnia [...] października 2016 r., nr [...], utrzymało w mocy decyzję Prezydenta [...] z dnia [...] sierpnia 2016 r. nr [...], o odmowie przyznania P. K. świadczenia wychowawczego na syna A. K. Powyższa decyzja wydana została w następującym stanie faktycznym i prawnym.
W dniu [...] maja 2016r r. P. K. złożyła wniosek o przyznanie świadczenia wychowawczego na syna A. K., urodzonego [...]. Do wniosku dołączone zostały dokumenty dotyczące dochodów rodziny w roku 2014 r.
Decyzją Prezydenta [...] z dnia [...] sierpnia 2016 r. nr [...] orzeczono o odmowie przyznania Wnioskodawczyni świadczenia wychowawczego na syna, A. K. – B. W uzasadnieniu wskazano, że zgodnie z przepisami ustawy z dnia 11 lutego 2016 r. o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci (Dz. U. 2016, poz. 195 – u.p.p.), świadczenie na pierwsze dziecko w rodzinie przysługuje, jeśli dochód rodziny w 2014 r. w przeliczeniu na osobę nie przekracza kwoty 800,00 zł. Tymczasem dochód rodziny Wnioskodawczyni za ten okres wynosił [...] zł. netto na osobę, a więc przekraczał kwotę ustawową.
Od decyzji P. K., wniosła odwołanie. Strona wskazała, że "organ I instancji przy wyliczaniu rzeczywistego dochodu w rodzinie nie wziął pod uwagę, że dochód rodziny (w tym na osobę) jest co miesiąc pomniejszany o potrącenia sądowe. Ojciec dziecka jest w trakcie poszukiwania stałego zatrudnienia. Ponadto wyrokiem Sądu ze stycznia 2016 r. ma zasądzone alimenty na rzecz dwójki dzieci z poprzedniego małżeństwa.
Po rozpatrzeniu odwołania Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] decyzją z dnia [...] października 2016 r., nr [...], utrzymało w mocy decyzję Prezydenta [...] z dnia [...] sierpnia 2016 r.
Uzasadniając swoje stanowisko organ wskazał, że art. 5 u.p.p stanowi iż: świadczenie wychowawcze przysługuje osobom, o których mowa w art. 4 ust. 2, w wysokości 500,00 zł. miesięcznie na dziecko w rodzinie – art. 5 ust.1 (...)
Świadczenie wychowawcze przysługuje na pierwsze dziecko osobom, o których mowa w art. 4 ust. 2, jeżeli dochód rodziny w przeliczeniu na osobę nie przekracza kwoty 800,00 zł. (art. 5 ust. 3).
Z kolei zgodnie ze słowniczkiem zamieszczonym w art. 2 u.p.p ilekroć mowa jest o:
- 1) dochodzie - oznacza to dochód w rozumieniu przepisów o świadczeniach rodzinnych;
- 2) dochodzie członka rodziny - oznacza to przeciętny miesięczny dochód członka rodziny osiągnięty w roku kalendarzowym poprzedzającym okres, na jaki ustalane jest prawo do świadczenia wychowawczego, z zastrzeżeniem art. 7 ust. 1-3; (...)
- 19) utracie dochodu - oznacza to utratę dochodu spowodowaną: uzyskaniem prawa do urlopu wychowawczego (a), utratą prawa do zasiłku lub stypendium dla bezrobotnych (b), utratą zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej (c),utratą zasiłku przedemerytalnego lub świadczenia przedemerytalnego, nauczycielskiego świadczenia kompensacyjnego, a także emerytury lub renty, renty rodzinnej lub renty socjalnej (d), wyrejestrowaniem pozarolniczej działalności gospodarczej lub zawieszeniem jej wykonywania w rozumieniu art. 14a ust. Id ustawy z dnia 2 lipca 2004 r. o swobodzie działalności gospodarczej (e), utratą zasiłku chorobowego, świadczenia rehabilitacyjnego lub zasiłku macierzyńskiego, przysługujących po utracie zatrudnienia łub innej pracy zarobkowej (f), utratą zasądzonych świadczeń alimentacyjnych w związku ze śmiercią osoby zobowiązanej do tych świadczeń lub utratą świadczeń pieniężnych wypłacanych w przypadku bezskuteczności egzekucji alimentów w związku ze śmiercią osoby zobowiązanej do świadczeń alimentacyjnych (g), utratą świadczenia rodzicielskiego (h), utratą zasiłku macierzyńskiego, o którym mowa w przepisach o ubezpieczeniu społecznym rolników (i), utratą stypendium doktoranckiego określonego w art. 200 ust. 1 ustawy z dnia 27 lipca 2005 r. - Prawo o szkolnictwie wyższym (j).
Natomiast zgodnie z art. 2 ust.20 u.p.p uzyskanie dochodu - oznacza uzyskanie dochodu spowodowane: zakończeniem urlopu wychowawczego (a), uzyskaniem prawa do zasiłku lub stypendium dla bezrobotnych (b), uzyskaniem zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej (c), uzyskaniem zasiłku przedemerytalnego łub świadczenia przedemerytalnego, nauczycielskiego świadczenia kompensacyjnego, a także emerytury lub renty, renty rodzinnej lub renty socjalnej (d),
Odnosząc się do zarzutów zawartych w odwołaniu, organ wskazał, że zgodnie z przytoczonymi przepisami, dochód rodziny to przeciętny miesięczny dochód członków rodziny uzyskany w roku kalendarzowym poprzedzającym okres na jaki ustalane jest prawo do świadczenia wychowawczego. Utrata dochodu ma miejsce w sytuacji, w której osoba otrzymuje dochód, a następnie go traci. W sytuacji Wnioskodawczyni nie doszło do utraty dochodu, o jakim mowa w przytoczonych przepisach. Zwiększenie wydatków nie jest zaś utratą dochodu.
Na powyższą decyzję P. K. wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wnosząc o jej uchylenie.
Uzasadniając skargę strona wskazała, że organ I instancji (...) przy wyliczaniu rzeczywistego dochodu w rodzinie - nie wziął pod uwagę i nie uwzględnił faktu, że dochód rodziny (w tym na osobę) jest co miesiąc (poczynając od [...] 2014 r.) pomniejszany o potrącenie sądowe - w wysokości ok. [...]% dochodu, początkowo na rzecz komornika, a od [...] 2015 r. na rzecz syndyka (...) Zadłużenie i potrącenia sądowe powstały nie z winy Skarżącej, a z racji ciężkiej i skomplikowanej sytuacji rodzinnej z byłym mężem. W [...] 2015 r., postanowieniem Sądu [...] Wydz. Gosp. dla spraw upadłościowych i naprawczych, Skarżąca uzyskała upadłość konsumencką - co dowodzi tego, że do stanu niewypłacalności doszło z przyczyn niezależnych od niej.
Skarżąca wskazała, że obecnie przebywa na urlopie rodzicielskim. Jej dochód (i tak wypłacony w kwocie 80%) nadal pomniejszany jest o potrącenia sądowe na rzecz syndyka. Ojciec dziecka jest w trakcie poszukiwań stałego zatrudnienia zarejestrowany w UP jako bezrobotny bez prawa do zasiłku. Dodatkowo, sądownie od [...] 2016 r. ma zasądzone alimenty na rzecz dwójki dzieci z poprzedniego małżeństwa, w wysokości [...] zł miesięcznie.
Dlatego strona zarzuciła organom brak indywidualnego rozpatrzenie jej sprawy i nie wzięcie pod uwagę obecnej ciężkiej sytuację finansową w jakiej się znalazła.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację przedstawioną w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Analiza akt sprawy prowadzi do wniosku, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Przedmiotem niniejszego postępowania jest ocena legalności decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...], utrzymującej w mocy decyzję Prezydenta [...], odmawiającą przyznania świadczenia wychowawczego na rzecz A. K. Skarżąca P. K., jako matka małoletniego A., złożyła wniosek w oparciu o treść art. 4 ust. 1 – 3 u.p.p.
Warunkiem przyznania świadczenia jest osiąganie przez rodzinę dochodu w przeliczeniu na osobę nieprzekraczającego kwoty 800 zł. (art. 5 ust. 3 u.p.p.). W przypadku, gdy członkiem rodziny jest dziecko niepełnosprawne, wówczas warunkiem przyznania świadczenia wychowawczego jest osiąganie przez rodzinę dochodu w przeliczeniu na osobę nieprzekraczającego kwoty 1200 zł (art. 5 ust. 4 u.p.p.). Poza sporem jest, że syn Skarżącej nie jest dzieckiem niepełnosprawnym. Stąd też wobec niej miał zastosowanie próg dochodowy określony w art. 5 ust. 3 u.p.p. wynoszący 800 zł.
Podkreślenia wymaga, że pierwszy okres, na który jest przyznawane prawo do świadczenia wychowawczego, rozpoczyna się z dniem wejścia w życie u.p.p. tj. z dniem 1 kwietnia 2016 r. i kończy się dnia 30 września 2017 r. (art. 48 ust. 1 w zw. z art. 58 u.p.p.). W przypadku ustalania prawa do świadczenia wychowawczego na powyższy okres rokiem kalendarzowym, z którego dochody stanowią podstawę ustalenia prawa do świadczenia wychowawczego, jest rok kalendarzowy 2014.
W sprawie niniejszej istotnym jest, że prawo do świadczenia ustala się z uwzględnieniem określonych ustawą przepisów o utracie i uzyskaniu dochodu (art. 48 ust. 1 u.p.p.), o których mowa w art. 7 tej ustawy.
Powyższe oznacza, że organ ma obowiązek ustalić dochód rodziny w 2014 r., a jedyne pomniejszenie które może być uwzględnione i które może wpłynąć na obniżenie kwoty dochodu obliczanego na potrzeby przyznania świadczenia wychowawczego, to utrata dochodu wskazana w art. 7 ust.1 ustawy, która jest wynikiem zaistnienia jednej z sytuacji enumeratywnie wymienionych w słowniczku do ustawy zamieszczonym w art. 2 pkt.19 a-j.
Analiza treści wskazanych przepisów jednoznacznie dowodzi, że potrącenia sądowe związane z upadłością Skarżącej pozostają bez wpływu na ustalenie powyższego, podobnie jak zobowiązania alimentacyjne ojca dziecka na rzecz innych uprawnionych powstałe w 2016 r.
Zdaniem Sądu twierdzenia P. K., że ustalenia dokonane przez organy administracji są błędne ponieważ nie uwzględniają jej faktycznej sytuacji finansowej i nie odnoszą się do jej indywidualnej sytuacji, są zatem nieuzasadnione.
Ocena okoliczności faktycznych zaistniałych w sprawie prowadzi, zdaniem Sądu do wniosku, że indywidualne, osobiste odczucie Skarżącej, nie zmienia oceny decyzji wydanych przez organy, jako dokonanych z poszanowaniem obowiązujących przepisów prawa.
Wskazana wyżej ocena nie przesądza jednak o uprawnieniu Skarżącej do wnioskowanego świadczenia w następnym roku. Jeżeli jej obecna sytuacja finansowa nie ulegnie zmianie będzie mogła ubiegać się o pozytywne rozpatrzenie omawianego żądania.
Mając powyższe na uwadze Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a orzekł jak na wstępie.