Uzasadnienie
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w O. postanowieniem z dnia [...] września 2007 r., nr [...] orzekło o wniesieniu z uchybieniem terminu przez K. Ś. i Z. Ś. odwołania od decyzji Burmistrza Miasta O. z dnia [...] lipca 2007 r., nr [...] ustalającej opłatę adiacencką w wysokości [...] zł z tytułu wzrostu wartości nieruchomości związanej z wydaniem decyzji o zatwierdzeniu podziału nieruchomości położonej w O. przy ul. [...].
Powyższe postanowienie wydane zostało w następującym stanie faktycznym:
Decyzją z dnia [...] lipca 2004 r., nr [...] Burmistrz Miasta O. zatwierdził projekt podziału działki oznaczonej nr [...] położonej w O. przy ul. [...] stanowiącej własność Z. i K. małżonków Ś. W związku z powyższym decyzją z dnia [..] kwietnia 2006 r., nr [...] Burmistrz Miasta O. ustalił opłatę adiacencką w wysokości [...] zł z tytułu wzrostu wartości przedmiotowej nieruchomości związanej z wydaniem decyzji o zatwierdzeniu jej podziału.
Po rozpatrzeniu odwołania K. i Z. Ś. od decyzji z dnia [...] kwietnia 2006 r., Samorządowe Kolegium Odwoławcze w O., decyzją z dnia [...] czerwca 2006 r., nr [...] utrzymało ją w mocy.
Na skutek skargi właścicieli przedmiotowej nieruchomości na decyzję z dnia [...] czerwca 2006 r., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 7 listopada 2006 r., sygn. akt I SA/Wa 1361/06 uchylił zaskarżoną decyzję.
Ponownie rozpatrując odwołanie K. i Z. małżonków Ś. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w O. decyzją z dnia [...] kwietnia 2007 r., nr [...] uchyliło w całości decyzję Burmistrza Miasta O. z dnia [...] kwietnia 2006 r. i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji.
Decyzją z dnia [...] lipca 2007 r., nr [...] Burmistrz Miasta O. ustalił na rzecz K. i Z. małżonków Ś. opłatę adiacencką w wysokości [...] zł. z tytułu wzrostu wartości nieruchomości związanej z wydaniem decyzji o zatwierdzeniu podziału nieruchomości położonej w O. przy ul. [...]. Powyższa decyzja doręczona została właścicielom przedmiotowej nieruchomości zastępczo, bowiem po dwukrotnym awizowaniu, wróciła do nadawcy niepodjęta.
W związku z pismem działającego w imieniu Burmistrza, Sekretarza Miasta O. z dnia [...] lipca 2007 r. informującym właścicieli przedmiotowej nieruchomości, że w sprawie została wydana decyzja ustalająca opłatę adiacencką, K. i Z. Ś. pismem z dnia 11 sierpnia 2007 r. wystąpili o jej przesłanie. Decyzję Burmistrza Miasta O. z dnia [...] lipca 2007 r. doręczono wnioskodawcom przy piśmie z dnia 14 sierpnia 2007 r.
Wnioskiem z dnia 17 sierpnia 2007 r. K. i Z. Ś. wystąpili do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w O. o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania od decyzji z dnia [...] lipca 2007 r., załączając do niego stosowne odwołanie.
Postanowieniem z dnia [...] września 2007 r., nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w O. orzekło o odmowie przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji organu I instancji, a następnie postanowieniem z [...] września 2007 r. nr [...] orzekło o wniesieniu odwołania z uchybieniem ustawowego terminu przysługującego do jego wniesienia.
W uzasadnieniu postanowienia nr [...] organ wskazał, że w niniejszej sprawie doręczenie zaskarżonej decyzji K. i Z. Ś. nastąpiło w trybie art. 44 kpa, czyli w jednej z form zastępczych. Przesyłka zawierająca decyzję z dnia [...] lipca 2004 r. była bowiem dwukrotnie awizowana - w dniach 6 lipca 2007 r. i 13 lipca 2007 r. W związku z niepodjęciem jej przez adresatów w terminie 14 dni, spełnione zostały warunki do przyjęcia fikcji doręczenia, a zatem termin do wniesienia odwołania upłynął w dniu 3 sierpnia 2007 r. Skoro zatem K. i Z. Ś. odwołanie wnieśli w dniu 17 sierpnia 2007 r., natomiast postanowieniem z dnia [...] września 2007 r., nr [...] odmówiono im przywrócenia terminu do wniesienia odwołania, to orzec należało o uchybieniu terminu do wniesienia odwołania.
Od postanowienia Samorządowego Kolegium Odwoławczego w O. z dnia [...] września 2007 r., nr [...], skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wnieśli K. Ś. i Z. Ś. zarzucając mu naruszenie przepisów postępowania, tj. art. 134 kpa w związku z art. 129 § 2 kpa i art. 41 § 2 kpa. Skarżący wskazali, że decyzję Burmistrza Miasta O. otrzymali dopiero w dniu 16 sierpnia 2007r., a więc nie uchybili terminowi do wniesienia odwołania.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację wskazaną w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Zgodnie z przepisem art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W świetle powołanego przepisu Sąd w zakresie swojej właściwości ocenia zaskarżoną decyzję administracyjną z punktu widzenia jej zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego, według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie wydania tej decyzji.
Podstawą rozstrzygnięcia w niniejszej sprawie jest art. 134 kodeksu postępowania administracyjnego. Zgodnie z jego treścią organ odwoławczy bada z urzędu zachowanie terminu do wniesienia środka odwoławczego, w przypadku braku jego zachowania stwierdza uchybienie terminu do wniesienia odwołania.
Uchybienie ustawowego terminu powoduje bezskuteczność odwołania, czego następstwem jest ostateczność decyzji organu I instancji co w konsekwencji również wyłącza dopuszczalność jej skontrolowania w zwyczajnym postępowaniu odwoławczym. Bezskuteczność czynności procesowej prowadzić może do zamknięcia drogi postępowania administracyjnego. Strona może jednak bronić się przed negatywnymi skutkami uchybienia terminu składając wniosek o jego przywrócenie.
W sytuacji, gdy odwołanie wniesione jest wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu do jego wniesienia, organ zobowiązany jest w pierwszej kolejności rozpoznać wniosek o przywrócenie terminu do dokonania czynności procesowej i dopiero gdy zapadnie ostateczne postanowienie o odmowie przywrócenia terminu do wniesienia odwołania, wydaje postanowienie stwierdzające wniesienie odwołania z uchybieniem terminu (vide wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 5 września 2001 r., sygn. akt: I SA 566/01, Nr Lex 75506).
Z akt sprawy wynika, iż skarżący faktycznie złożyli odwołanie z uchybieniem terminu, gdyż decyzję organu I instancji doręczono im zastępczo z dniem 20 lipca 2007 r., zaś odwołanie nadali w urzędzie pocztowym w dniu 17 sierpnia 2007 r., jednakże złożyli je wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu do wniesienia środka odwoławczego.
W wyniku rozpatrzenia wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania postanowieniem z [...] września 2007 r. nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w O. odmówiło K. i Z. Ś. przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji Burmistrza Miasta O. z dnia [...] lipca 2007 r. Motywując podjęte rozstrzygnięcie organ stwierdził, że zainteresowani nie uprawdopodobnili, że uchybienie nastąpiło bez ich winy, tym samym nie wypełnili przesłanki, o której mowa w art. 58 § 1 kpa.
W konsekwencji ostatecznego rozpatrzenia wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania, postanowieniem z [...] września 2007 r. nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w O. stwierdziło, że odwołanie wniesione zostało z uchybieniem ustawowego terminu do jego wniesienia.
Od obu postanowień Samorządowego Kolegium Odwoławczego w O. K. Ś. i Z. Ś. wnieśli skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Sądowi znane jest z urzędu, że wyrokiem z dnia 26 lutego 2008 r., sygn. akt I SA/Wa 1905/05 Sąd uchylił postanowienie z dnia [...] września 2007 r. nr [...] o odmowie przywrócenia terminu do wniesienia odwołania, wskazując w uzasadnieniu, że organ nieprawidłowo uznał, iż skarżący nie uprawdopodobnili braku winy w uchybieniu temu terminowi.
Skoro natomiast rozstrzygnięcie w sprawie uchybienia terminowi do wniesienia odwołania było "wtórne" w stosunku do nieprawidłowego rozstrzygnięcia toczącej się sprawy o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania, to uznać należało, że zaskarżone postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] wydane zostało z naruszeniem przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy.
Z tego też względu Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.) orzekł jak w sentencji.