Uzasadnienie
Minister Skarbu Państwa decyzją z dnia [...] września 2009 r. nr [...], po rozpoznaniu odwołania R. S. od decyzji Wojewody [...] z dnia [...] czerwca 2009 r. nr [...] o odmowie potwierdzenia prawa do rekompensaty z tytułu pozostawienia nieruchomości poza obecnymi granicami Rzeczypospolitej Polskiej, położonej w S., woj. [...], na terytorium obecnej Republiki [...] – utrzymał w mocy decyzję Wojewody [...].
W uzasadnieniu decyzji Minister Skarbu Państwa wskazał, że w dniu 15 maja 2009 do Wojewody Małopolskiego wpłynął wniosek R. S. o potwierdzenie prawa do rekompensaty z tytułu pozostawienia przez W. L., M. L. i A. L. nieruchomości pozostawionych w S. Wojewoda [...] działając na podstawie art. 7 ust. 2 w związku z art. 5 ust. 1 i 5 ustawy z dnia 8 lipca 2005 r. o realizacji prawa do rekompensaty z tytułu pozostawienia nieruchomości poza obecnymi granicami Rzeczypospolitej Polskiej (Dz. U. Nr 169, poz. 1418 ze zm.) decyzją z [...] czerwca 2009 r. orzekł o odmowie potwierdzenia prawa do rekompensaty. W uzasadnieniu decyzji organ pierwszej instancji stwierdził, że wniosek o potwierdzenie prawa do rekompensaty wpłynął po terminie określonym w art. 5 ust. 1 ustawy z 8 lipca 2005 r., który jest terminem prawa materialnego określonym w ustawie i jego upływ powoduje wygaśnięcie tego prawa.
Organ pierwszej instancji dokonał właściwej oceny prawnej na podstawie zgromadzonego materiału dowodowego w sprawie. Zgodnie z ustawą z dnia 8 lipca 2005 r. organy wojewódzkie prowadzą postępowanie o potwierdzenie prawa do rekompensaty na wniosek osoby uprawnionej, złożony nie później niż do dnia 31 grudnia 2008 r. R. S. taki wniosek złożyła w [...] Urzędzie Wojewódzkim w dniu 13 maja 2009 r. Minister podzielił pogląd wyrażony przez Wojewodę, że w tej sytuacji zachodziła podstawa do nieuwzględnienia wniosku.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie R. S. wyjaśnia przyczyny niedochowania terminu do złożenia wniosku o rekompensatę i opisuje niewłaściwe w jej ocenie zachowania urzędników zajmujących się sprawą. Oświadczyła też, że nie wiedziała o terminie 31 grudnia 2008 r.
Odpowiadając na skargę Minister Skarbu Państwa wniósł o jej oddalenie. Organ podtrzymał stanowisko, że wniosek z dnia 13 maja 2009 r. w sprawie potwierdzenia prawa do rekompensaty został złożony po terminie określonym w art. 5 ust. 1 ustawy z dnia 8 lipca 2005 r. Termin ten, jako termin prawa administracyjnego materialnego jest terminem nieprzywracalnym. Złożenie wniosku po upływie takiego terminu skutkuje decyzją o odmowie potwierdzenia prawa do rekompensaty.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje
Skarga jako niezasadna podlegała oddaleniu.
Zgodnie z art. 5 ust. 1 ustawy z dnia 8 lipca 2005 r. o realizacji prawa do rekompensaty z tytułu pozostawienia nieruchomości poza obecnym granicami Rzeczypospolitej Polskiej, potwierdzenie prawa do rekompensaty następuje na wniosek osoby ubiegającej się o potwierdzenie tego prawa, złożony nie później niż do dnia 31 grudnia 2008 r. R. S. złożyła wniosek w dniu 13 maja 2009 r., a więc po upływie terminu określonego w ustawie. Złożenie wniosku po upływie terminu określonego w ustawie o realizacji prawa do rekompensaty z tytułu pozostawienia nieruchomości poza obecnymi granicami Rzeczypospolitej Polskiej uprawniało Wojewodę [...] do wydania decyzji o odmowie potwierdzenia prawa do rekompensaty. W myśl art. 7 ust. 2 ustawy, w przypadku niespełnienia wymogów, o których mowa w art. 2, 3 i art. 5 ust. 1 i 2, wojewoda wydaje decyzję o odmowie potwierdzenia prawa do rekompensaty. W tej sprawie nie został spełniony warunek określony w art. 5 ust. 1 ustawy, bowiem wniosek został złożony po terminie określonym w tym przepisie.
Należy dodać, że w systemie prawa rozróżnia się terminy procesowe i terminy prawa materialnego. Kodeks postępowania administracyjnego z niedotrzymaniem terminu procesowego wiąże pewne ujemne skutki. Terminy procesowe są z reguły przywracane. Inaczej przedstawia się kwestia terminów określonych w prawie materialnym. Termin określony w ustawie z dnia 8 lipca 2005 r. jest terminem prawa materialnego. Do jego przywrócenia nie jest uprawniony ani orzekający w sprawie organ administracji ani sąd. Takie terminy mają charakter prekluzyjny i ich upływ powoduje wygaśnięcie roszczenia (uprawnienia). W tym stanie tylko ewentualne przedłużenie przez ustawodawcę terminu do składania wniosków o rekompensatę, a więc zmiana stanu prawnego, może skarżącej otworzyć możliwość do złożenia wniosku w tym zakresie.
Z tych względów Sąd orzekł jak w sentencji na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.)/