Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 28 kwietnia 2009 r., sygn. akt I SA/Wa 253/09 oddalił skargę A. Ż. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w O. z dnia [...] grudnia 2008 r., nr [...] wydaną w przedmiocie przyznania świadczenia z pomocy społecznej.
W dniu 10 sierpnia 2009 r. skarżąca nadesłała do Sądu złożony na urzędowym formularzu wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata.
W oświadczeniu złożonym na urzędowym formularzu wniosku A. Ż. wskazała, że jest samotną matką wychowującą małoletnią córkę, stara się (jak do tej pory bezskutecznie) wyegzekwować alimenty od męża, od którego uciekła w 2001 r. Obecnie mieszka u mamy. Dodała, że jest chora, jest kaleką (kalectwo, które określiła jako dożywotnie spowodowane jest zmianami [...]). Zaznaczyła również, że nie ma środków na leczenie i leki, a jej dochód stanowi zasiłek okresowy w wysokości [...] zł, który przyznano jej od sierpnia 2009 r. oraz zasiłek celowy w kwocie [...] zł przyznany na zakup żywności.
Nadmienić należy, że z ustaleń organów rozpoznających sprawę oraz z nadesłanych do sądu akt administracyjnych wynika, iż wnioskodawczyni od dłuższego czasu korzysta z różnych form wsparcia oferowanego jej przez ośrodek pomocy społecznej. Matka z którą zamieszkuje skarżąca otrzymuje rentę z KRUS w kwocie [...] zł, dodatek mieszkaniowy [...] zł oraz posiada gospodarstwo rolne o powierzchni [...] ha przeliczeniowe, co daje dochód [...] zł. Łączny miesięczny dochód rodziny to kwota [...] zł.
Na wstępie zaznaczyć należy, że zgodnie z art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania. Stosownie do art. 239 pkt 1 lit. a ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, nie ma obowiązku uiszczania kosztów sądowych strona skarżąca działanie organu w sprawie z zakresu pomocy społecznej. Skoro więc A. Ż. korzysta z ustawowego zwolnienia od kosztów sądowych, dlatego też nie rozpoznawano w tej części wniosku o przyznanie prawa pomocy.
Prawo pomocy zgodnie z art. 243 § 1 powołanej ustawy może być przyznane osobie fizycznej na jej wniosek. Prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym – wówczas obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego, lub częściowym – wówczas obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych i wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 245 § 1, § 2 i § 3 ustawy).
Przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie całkowitym – gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, natomiast przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym następuje – gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 powołanej ustawy).
W ocenie referendarza sądowego rozpoznającego wniosek o przyznanie prawa pomocy uznać należało, że wykazana przez stronę sytuacja materialna jest na tyle trudna, iż w pełni uzasadnia uwzględnienie jej prośby o przyznanie pełnomocnika z urzędu. Skoro bowiem zasadniczym źródłem utrzymania A. Ż. (poza doraźnym wsparciem oferowanym przez ośrodek pomocy społecznej) jest zasiłek w wysokości [...] zł, a ponadto miesięczny dochód w rodzinie to kwota [...] zł nie ulega wątpliwości, że skarżąca nie jest w stanie bez uszczerbku koniecznego dla utrzymania siebie i rodziny opłacić kosztów ustanowienia w sprawie profesjonalnego pełnomocnika.
Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w związku z art. 258 § 1 i 2 pkt 7 powołanej ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, postanowiono jak w sentencji.