Uzasadnienie
Zaskarżoną decyzją z dnia[...] listopada 2020 r., nr [...], Minister Rozwoju, Pracy i Technologii utrzymał w mocy decyzję Wojewody [...] z dnia [...] września 2020 r., nr [...] odmawiającą stwierdzenia nabycia prawa użytkowania wieczystego.
W sprawie ustalono następujący stan faktyczny i prawny:
Wojewoda [....], działając na podstawie art. 34 i art. 35 ustawy z dnia 8 września 2000 r. o komercjalizacji i restrukturyzacji przedsiębiorstwa państwowego "Polskie Koleje Państwowe" (Dz. U. z 2020 r., poz. 292 z późn. zm.), decyzją z dnia [...] września 2020 r., nr [....], odmówił stwierdzenia nabycia z mocy prawa z dniem 27 października 2000 r. przez [...][...] Państwowe w [...], prawa użytkowania wieczystego gruntu położonego w gminie [...], oznaczonego na k.m. [...], obręb [...] [...], obejmującego działkę nr [....] o pow. [...] m2, dla którego prowadzona jest księga wieczysta o nr [...] oraz prawa własności urządzeń znajdujących się na tym gruncie.
Odwołanie od powyższej decyzji złożyły [...][...] Państwowe S.A.
Minister rozpatrując sprawę wskazał, że zgodnie z art. 34 ww. ustawy o komercjalizacji i restrukturyzacji przedsiębiorstwa państwowego "Polskie Koleje Państwowe" grunty będące własnością Skarbu Państwa, znajdujące się w dniu 5 grudnia 1990 r. w posiadaniu [...]P, co do których [...]P nie legitymowało się dokumentami o przekazaniu mu tych gruntów w formie prawem przewidzianej i nie legitymuje się nimi do dnia wykreślenia z rejestru przedsiębiorstw państwowych, stają się z dniem wejścia w życie ustawy (tj. z dniem 27 października 2000 r.), z mocy prawa, przedmiotem użytkowania wieczystego [...]P.
Natomiast budynki, inne urządzenia i lokale znajdujące się na tych gruntach stają się z mocy prawa, nieodpłatnie, własnością [...]P. Nabycie ww. praw nie może naruszać praw osób trzecich. W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego ugruntował się pogląd, iż podstawową przesłanką wynikającą z tego przepisu jest to, iżby nieruchomość, która 5 grudnia 1990 r. znajdowała się w posiadaniu [...]P stanowiła własność Skarbu Państwa, tylko bowiem pod tym warunkiem mogła z mocy prawa stać się z dniem wejścia w życie ustawy przedmiotem prawa wieczystego użytkowania [...]P. Wykładnia, którą proponuje skarżąca [...]P jest wbrew temu przepisowi, który nie budzi żadnych wątpliwości co do tego, że aby [...]P mogła uzyskać prawo wieczystego użytkowania grunt musi stanowić własność Skarbu Państwa (zob. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 18 lutego 2014 r. sygn. akt I OSK 1711/12 oraz z dnia 24 czerwca 2014 r. sygn. akt I OSK 2860/12 publ. CBOSA).
Z treści księgi wieczystej nr [...] prowadzonej m.in. dla działki nr [...] oraz znajdującego się w aktach sprawy postanowienia Sądu Rejonowego w [...] z dnia 31 października 2017 r., sygn. akt. [...] wynika, że Skarb Państwa nabył przez zasiedzenie własność przedmiotowej nieruchomości, obejmującej działkę nr [...] o pow. [...] m2, dopiero z dniem 1 stycznia 2004 r. Zatem należy zgodzić się ze stanowiskiem Wojewody [...], że powyższa działka nie stanowiła własności Skarbu Państwa, zarówno w dniu 5 grudnia 1990 r., jak i w dniu 27 października 2000 r.
Skoro zatem przedmiotowa działka nie stanowiła własności Skarbu Państwa zarówno według stanu na dzień 5 grudnia 1990 r., jak i na dzień 27 października 2000 r. Minister obowiązany był utrzymać w mocy decyzję Wojewody [...]. Pozostawanie natomiast przedmiotowego gruntu w posiadaniu [...][...] Państwowych S.A. według stanu na dzień 5 grudnia 1990 r. pozostaje w tym przypadku bez znaczenia skoro objęta niniejszym postępowaniem nieruchomość nie stanowiła własności Skarbu Państwa zarówno na dzień 5 grudnia 1990 r., jak i na dzień 27 października 2000 r.
Skargę na decyzję Ministra Rozwoju, Pracy i Technologii do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniosły [...][...] Państwowe S.A. w [...] zarzucając jej:
- 1. naruszenie prawa materialnego, tj. art. 34 ustawy z dnia 8 września 2000 r. o komercjalizacji i restrukturyzacji przedsiębiorstwa państwowego "Polskie Koleje Państwowe" (Dz.U. z 2018 r. poz. 1311 ze zm.) poprzez bezzasadne przyjęcie, iż [...][...] Państwowe S.A. nie nabyły z dniem 27 października 2000 r. prawa użytkowania wieczystego nieruchomości, pomimo że w niniejszej sprawie realizowały się wszystkie podstawy do uwłaszczenia nieruchomości,
- 2. naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 77 §1 k.p.a. w zw. z art. 7 k.p.a. poprzez brak podjęcia działań niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia i załatwienia sprawy, podczas gdy to na organie spoczywa obowiązek wyczerpującego zebrania materiału dowodowego i rozważenia wszystkich okoliczności sprawy,
- 3. naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 80 k.p.a. poprzez wzięcie pod uwagę jedynie części materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie, co skutkowało odmową stwierdzenia nabycia prawa, podczas gdy organ winien dokonać oceny na podstawie całokształtu materiału dowodowego,
- 4. naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 138 §1 pkt 1 w zw. z pkt 2 k.p.a. poprzez wadliwe jego zastosowanie i utrzymanie w mocy niezgodnej z prawem decyzji, pomimo że organ II instancji powinien był stwierdzić wystąpienie podniesionych naruszeń po stronie organu I instancji, a w konsekwencji uchylić zaskarżoną decyzję i orzec co do istoty sprawy, bądź alternatywnie skierować sprawę do ponownego rozpoznania.
W oparciu o tak sformułowane zarzuty strona skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości ewentualnie o uchylenie w całości decyzji organów obu instancji oraz zasądzenie kosztów postępowania.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje
Sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, co oznacza, że sąd w zakresie dokonywanej kontroli bada czy organ administracji orzekając w sprawie nie naruszył prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Należy dodać, że zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2019 r. poz. 2325) sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi ani powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a.
Rozpoznając sprawę niniejszą w ramach powyższych kryteriów Sąd uznał skargę za niezasadną.
Materialnoprawną podstawę zaskarżonej decyzji stanowił przepis art. 34 ustawy z dnia 8 września 2000 r. o komercjalizacji i restrukturyzacji przedsiębiorstwa państwowego "Polskie Koleje Państwowe" (t.j. z 2018 r. Dz. U. poz. 1311). Zgodnie z jego treścią grunty będące własnością Skarbu Państwa, znajdujące się w dniu 5 grudnia 1990 r. w posiadaniu [...]P, co do których [...]P nie legitymowało się dokumentami o przekazaniu mu tych gruntów w formie prawem przewidzianej i nie legitymuje się nimi do dnia wykreślenia z rejestru przedsiębiorstw państwowych, stają się z dniem wejścia w życie ustawy (czyli z dniem 27 października 2000 r.), z mocy prawa, przedmiotem użytkowania wieczystego [...]P. Budynki, inne urządzenia i lokale znajdujące się na gruntach, o których mowa w ust. 1, stają się z mocy prawa, nieodpłatnie, własnością [...]P. Nabycie praw, o których mowa nie może naruszać praw osób trzecich.
Jak wynika z akt sprawy, sporna działka nr [...] nie stanowiła ani w dacie 5 grudnia 1990 r., ani w dacie 27 października 2000 r. własności Skarbu Państwa, bowiem dopiero na podstawie postanowienia Sądu Rejonowego w [...] z dnia [...] października 2017 r., sygn. akt [...] Skarb Państwa nabył przez zasiedzenie własność przedmiotowej działki z dniem 1 stycznia 2004 r.
W tej sytuacji nie została spełniona podstawowa ustawowa przesłanka zawarta w art. 34 ustawy z dnia 8 września 2000 r. o komercjalizacji i restrukturyzacji przedsiębiorstwa państwowego "PKP" warunkująca prawną możliwość skorzystania z zawartej w tym przepisie regulacji prawnej, tj. posiadanie przez Skarb Państwa tytułu własności do przedmiotowej nieruchomości w dacie 5 grudnia 1990 r. i w dacie 27 października 2000 r.
Negatywna zatem decyzja Wojewody odmawiająca stwierdzenia nabycia z mocy prawa z dniem 27 października 2000 r. przez [...]P prawa użytkowania wieczystego działki nr [...] nie naruszała prawa, a w konsekwencji nie naruszała prawa także decyzja Ministra utrzymująca ją w mocy na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. Zasadnie organ II instancji przyjął w tej sytuacji, że kwestia pozostawania przedmiotowego gruntu w posiadaniu [...]P według stanu na dzień 5 grudnia 1990 r. w realiach niniejszej sprawy pozostaje bez znaczenia, skoro sporna działka nie stanowiła własności Skarbu Państwa ani na dzień 5 grudnia 1990 r. ani na dzień 27 października 2000 r. Bezprzedmiotowe są zatem zarzuty skargi wskazujące na posiadanie spornego gruntu przez[...]P w dniu 5 grudnia 1990 r.
Podsumowując, Sąd uznał, że z analizy akt sprawy wynika, że postępowanie zakończone zaskarżoną decyzją Ministra Rozwoju, Pracy i Technologii oraz poprzedzającą ją decyzją Wojewody [...] zostało przeprowadzone prawidłowo, z zachowaniem reguł postępowania określonych w Kodeksie postępowania administracyjnego, w tym i przepisów powołanych w skardze. Materiał dowodowy w sprawie został dostatecznie zebrany. Wyjaśnione zostały także wszystkie okoliczności istotne dla wydania prawidłowego rozstrzygnięcia. Także w zgodzie z treścią art. 107 § 3 k.p.a. organ przedstawił swoje stanowisko w uzasadnieniu wydanego rozstrzygnięcia, które dostatecznie odzwierciedla rację decyzyjną i wyjaśnia tok rozumowania organu, który prowadził do zastosowania konkretnego przepisu prawa materialnego i procesowego do rzeczywistej sytuacji faktycznej zaistniałej w rozpatrywanej sprawie.
Mając powyższe na uwadze, Sąd na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji.