Uzasadnienie
A. W., J. K., O. W., A. W., M. K., M. C., S. U. i G. W. pismem z [...] stycznia 2018 r. złożyli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na niewykonanie przez Prezydenta W. wyroku tutejszego Sądu z 20 listopada 2015 r., sygn. akt I SAB/Wa 604/15.
Skarżący wnieśli o stwierdzenie, że bezczynność organu miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa, o wymierzenie Prezydentowi grzywny w wysokości dziesięciokrotnego przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego w gospodarce narodowej w roku poprzednim, ogłaszanego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego na podstawie odrębnych przepisów oraz o zasądzenie na ich rzecz kosztów postępowania. Skarżący wnieśli, na podstawie art. 154 § 1 P.p.s.a., o przyznanie odpowiednich sum pieniężnych.
W uzasadnieniu skargi wskazali, że prawomocnym wyrokiem z 20 listopada 2015 r., sygn. akt I SAB/Wa 604/15 (w skardze omyłkowo wskazano sygn. akt I SAB/Wa 603/15) Sąd zobowiązał Prezydenta W. do rozpoznania wniosku o odszkodowanie za nieruchomość położoną w W., przy ul. [...], ozn. hip. "[...]", dz. nr [...], w terminie dwóch miesięcy od daty doręczenia odpisu prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy. Pomimo upływu terminu wskazanego w wyroku organ nie rozpoznał wniosku. Z tego względu, pismem z [...] grudnia 2017 r. wezwali Prezydenta W. do wykonania wyroku.
Skarżący zaznaczyli, że Prezydent W. nie zastosował się do doręczonego mu wezwania i uporczywie nie podejmuje żadnych czynności w sprawie.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie. Wskazał, że z uwagi na konieczność dokonania analizy zgromadzonej dotychczas dokumentacji, czy w sprawie nieruchomości położonej w W. przy ul. [...] nie występują okoliczności uniemożliwiające wydanie decyzji oraz bardzo dużą ilość spraw z zakresu odszkodowań nie było możliwości zakończenia sprawy w terminie określonym w wyroku Sądu z 20 listopada 2015 r., sygn. akt I SAB/Wa 604/15. Organ zaznaczył, że o kolejności rozpatrzenia spraw nie może decydować tylko aktywność procesowa strony i ilość składanych skarg, tym bardziej, że wniosek skarżących jest relatywnie nowy w stosunku do innych wniosków o odszkodowanie oczekujących na rozpatrzenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje
Skarga jest uzasadniona, co skutkuje wymierzeniem organowi grzywny.
Przedmiotowa skarga została wniesiona w trybie art. 154 § 1 P.p.s.a. Przepis ten stanowi, że w razie niewykonania wyroku uwzględniającego skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania strona, po uprzednim pisemnym wezwaniu właściwego organu do wykonania wyroku lub załatwienia sprawy, może wnieść skargę w tym przedmiocie, żądając wymierzenia temu organowi grzywny. Z powołanego przepisu wynikają zatem dwie przesłanki, które muszą zostać spełnione łącznie, aby sąd administracyjny mógł organowi administracji publicznej wymierzyć grzywnę.
Po pierwsze, organ musi pozostawać w bezczynności po wyroku uwzględniającym skargę (wydanym na podstawie art. 149 P.p.s.a.) i zobowiązującym organ do wydania w określonym terminie stosownego aktu lub dokonania czynności. Po drugie, strona przed wniesieniem skargi musi wystąpić do właściwego organu z pisemnym wezwaniem do wykonania wyroku. W rozpoznawanej sprawie obie wskazane wyżej przesłanki zostały spełnione.
Ze zgromadzonego materiału dowodowego wynika, że Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z 20 listopada 2015 r., sygn. akt I SAB/Wa 604/15 zobowiązał Prezydenta W. do rozpoznania wniosku o ustalenie odszkodowania za nieruchomość położoną w W., przy ul. [...], ozn. hip. "[...]", dz. nr [...], w terminie dwóch miesięcy od daty doręczenia odpisu prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy. Jednocześnie Sąd stwierdził, że bezczynność Prezydenta W. nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa.
Odpis prawomocnego wyroku wraz z uzasadnieniem oraz aktami administracyjnymi sprawy został doręczony Prezydentowi W. [...] lutego 2016 r., co wynika z akt sądowych sprawy o sygn. akt I SAB/Wa 604/15 (data stempla wpływu akt do organu). Oznacza to, że termin załatwienia sprawy wyznaczony przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie upłynął [...] kwietnia 2016 r. Pomimo upływu zakreślonego przez Sąd terminu, jak również dwukrotnego wezwania przez skarżących organu do wykonania prawomocnego wyroku Prezydent W. nie rozpoznał wniosku o odszkodowanie i nie wydał rozstrzygnięcia w sprawie.
Z powodu niewykonania wyroku z 20 listopada 2015 r. tutejszy Sąd wyrokiem z 6 września 2017 r., sygn. akt I SA/Wa 747/17 wymierzył Prezydentowi W. grzywnę w wysokości [...] zł, jednocześnie stwierdzając, że bezczynność organu miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa.
Pomimo wyroku ze skargi na bezczynność i wyroku wymierzającego organowi grzywnę Prezydent W. nadal nie rozpoznał wniosku o odszkodowanie.
W sprawie zostały zatem spełnione przesłanki uzasadniające zastosowanie art. 154 § 1 P.p.s.a. i wymierzenie organowi grzywny. Stosownie natomiast do art. 154 § 6 P.p.s.a. grzywnę, o której mowa w § 1, wymierza się do wysokości dziesięciokrotnego przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego w gospodarce narodowej w roku poprzednim, ogłaszanego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego na podstawie odrębnych przepisów.
Biorąc pod uwagę znaczne przekroczenie wyznaczonego wyrokiem z 20 listopada 2015 r., sygn. akt I SAB/Wa 604/15 terminu na załatwienie sprawy, a także okoliczność, że skarżący po raz drugi występują z wnioskiem o wymierzenie organowi grzywny ze względu na niewykonanie wyroku, Sąd uznał, że grzywna w wysokości [...] zł jest adekwatną sankcją za niewykonanie wyroku. Wymierzona kwota mieści się w wymiarze grzywny określonej w art. 154 § 6 P.p.s.a., spełniając funkcję represyjno-dyscyplinującą.
Jednocześnie Sąd uznał, że bezczynność organu po wyroku z 20 listopada 2015 r., miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Sprawa o przyznanie odszkodowania, pomimo wyroku zobowiązującego organ do rozpoznania wniosku oraz wyroku wymierzającego grzywnę, nie została przez organ dotychczas załatwiona, a wyznaczony w wyroku z 20 listopada 2015 r., termin załatwienia sprawy został znacznie przekroczony.
Podnoszona w odpowiedzi na skargę bardzo duża ilość spraw wpływających do organu nie może natomiast usprawiedliwiać niewykonania wyroku. Organ powinien w taki sposób zorganizować pracę, aby wnioski były rozpatrywane na bieżąco. Kwestie sposobu organizacji pracy i wykorzystania kadr pozostają poza oceną Sądu i nie mogą stanowić okoliczności zwalniających organ od terminowego załatwiania spraw.
Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 154 § 1 i § 2 zd. 2 w związku z art. 154 § 6 P.p.s.a. orzekł jak w pkt 1 i 2 sentencji wyroku.
Odnosząc się do wniosku skarżących o przyznanie od organu na ich rzecz sum pieniężnych wskazać należy, że przepis art. 154 § 7 P.p.s.a. nie precyzuje charakteru przyznawanej kwoty pieniężnej, stanowiąc jedynie o "sumie pieniężnej". Kwota ta, poza funkcją represyjną i prewencyjną ma też znaczenie kompensacyjne. Oznacza to, iż ma ona na celu zadośćuczynienie za krzywdę, jaką strona poniosła wskutek wadliwie działającej administracji publicznej. Użycie przez ustawodawcę w treści tego przepisu słowa "może" oznacza, że rozstrzygnięcie w przedmiocie przyznania sumy pieniężnej ma charakter fakultatywny. Podkreślić trzeba, że przyznanie stronie od organu określonej sumy pieniężnej ma niejako zrekompensować skarżącemu stratę, jaką poniósł na skutek bezczynności organu.
W związku z tym wniosek o przyznanie sum pieniężnych powinien zawierać uzasadnienie, w którym skarżący powinni nawiązać do krzywdy wywołanej bezczynnością lub przewlekłością postępowania. Aktywność sądu jest w takiej sytuacji uwarunkowana wskazaną argumentacją (por. wyrok NSA z 16 V 2017 r., sygn. akt OSK 2934/16).
Przenosząc powyższe rozważania do niniejszej sprawy należy stwierdzić, że z treści skargi nie wynika, aby skarżący doznali w związku z bezczynnością organu krzywdy, którą należałoby zrekompensować.
Mając na uwadze powyżej przedstawione okoliczności, Sąd w tej części skargę oddalił na podstawie art. 151 P.p.s.a. (pkt 3 sentencji wyroku).
W przedmiocie kosztów postępowania orzeczono na podstawie art. 200 i art. 205 § 2 P.p.s.a. (pkt 4 sentencji). Na powyższe koszty składają się wynagrodzenie pełnomocnika skarżących w kwocie [...] zł oraz wpis sądowy od wniesionej skargi w wysokości [...] zł.