Uzasadnienie
D. J. i S. J. w skardze z 3 grudnia 2013 r. wnieśli o wymierzenie grzywny Prezydentowi Miasta W. w związku z niewykonaniem wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 2 kwietnia 2013r. w sprawie I SAB/Wa 97/13. Wyrokiem tym Sąd zobowiązał Prezydenta Miasta W. do rozpoznania wniosku o odszkodowanie za nieruchomość położoną w W. przy ul. [...] (obecnie ul. [...]), w terminie dwóch miesięcy od dnia otrzymania prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy.
Skarżący wnieśli o stwierdzenie, że bezczynność organu po wydaniu wyroku ma charakter rażący.
W uzasadnień skargi skarżący wskazali, że w niniejszej sprawie spełnione zostały przesłanki z art. 154 § 1 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (dalej: ppsa). Organ pozostaje w bezczynności, gdyż nie wykonał wyroku Sądu w zakreślonym mu terminie. Zdaniem skarżących organ działa wbrew ogólnym zasadom postępowania (art. 12, 7 i 77§ 1 kpa) w sytuacji, gdy organy administracji publicznej mają obowiązek działać wnikliwie i szybko posługując się możliwie najprostszymi środkami prowadzącymi do załatwienia sprawy, a także podejmować niezbędne kroki do wyjaśnienia i załatwienia sprawy.
W ocenie skarżących w niniejszej sprawie wszelkie kwestie formalne zostały już ustalone i niezrozumiałym jest dalsze uporczywe formalne prowadzenie postępowania przy równoczesnym braku podjęcia czynności celem opisu i oszacowania nieruchomości. Postępowanie takie pozostaje w sprzeczności z zasadą szybkości postępowania i podważa zasadę wyrażoną w art. 8 kpa pogłębiania zaufania obywateli do organów państwa.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podnosząc, że pismem z 20 września 2013 r. pełnomocnik stron został powiadomiony o aktualnym stanie sprawy oraz o przewidywanym terminie zakończenia postępowania.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje
Skarga jest zasadna.
Skarga została złożona w trybie art. 154 § 1 ppsa. Przepis ten stanowi, że w razie niewykonania wyroku uwzględniającego skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania oraz w razie bezczynności organu lub przewlekłego prowadzenia postępowania po wyroku uchylającym lub stwierdzającym nieważność aktu lub czynności strona, po uprzednim pisemnym wezwaniu właściwego organu do wykonania wyroku lub załatwienia sprawy, może wnieść skargę w tym przedmiocie żądając wymierzenia temu organowi grzywny.
Pismem z 7 sierpnia 2013 r. skarżący wezwali organ do wykonania wyroku. Wobec czego spełnione zostały wymogi warunkujące złożenie skargi.
Jak wynika z akt sądowych sygn. I SAB/Wa 97/13, prawomocny wyrok z 2 kwietnia 2013 r. w powyższej sprawie wraz z aktami administracyjnymi wpłynął do organu 11 czerwca 2013 r. Wobec tego termin do załatwienia sprawy upłynął 11 sierpnia 2013 r. Bezsporne jest, że do daty orzekania w niniejszej sprawie decyzja nie została wydana. Wprawdzie organ podejmował czynności zmierzające do załatwienia sprawy (zwrócił się do: Archiwum Urzędu W. o nadesłanie dokumentów dotyczących przedwojennego zagospodarowania nieruchomości, do Wydziału Infrastruktury Dzielnicy [...] o przesłanie dokumentacji dotyczącej realizacji ul. [...], do Delegatury Biura Geodezji i Katastru w Dzielnicy [...] o nadesłanie informacji z rejestru gruntów oraz fragmentu mapy ewidencyjnej z naniesionymi granicami hipotecznymi i granicami działek ewidencyjnych), jednakże sprawa nie została zakończona. Pismem z 20 września 2013 r. pełnomocnik stron został powiadomiony w trybie art. 36 § 1 kpa o terminie zakończenia postępowania do 31 stycznia 2014 r.
Wobec tego, skoro Prezydent w terminie wyznaczonym wyrokiem Sądu sprawy nie załatwił, a wyrok ten zobowiązywał organ nie tylko do rozstrzygnięcia sprawy, ale i do dokonania tego w określonym terminie, to w tym stanie rzeczy wniosek o wymierzenie Prezydentowi grzywny, jest niewątpliwie uzasadniony. Zważyć bowiem należy, że niewykonanie wyroków sądów - niezależnie od tego czy są to wyroki sądów administracyjnych (jak w niniejszej sprawie), czy sądów powszechnych - w demokratycznym państwie prawnym nie może być tolerowane. W szczególności nie można zaakceptować, czy też usprawiedliwić sytuacji, gdy wyroki sądów nie są respektowane przez organy władzy publicznej. Taka sytuacja wszak prowadzić musi nieuchronnie do podważania zaufania jednostek do tych organów, jak również do władzy publicznej. Świadczy przy tym o braku poszanowania prawa przez organy, które same zobowiązane są do jego stosowania.
Wymierzenie grzywny na podstawie przepisu art. 154 § 1 ppsa ma za zadanie nie tylko skłonienie organu do wywiązania się z nałożonego na niego w prawomocnym wyroku obowiązku, ale zawiera też element represyjny stanowiący w istocie karę za ignorowanie przez zobowiązane organy orzeczeń sądowych (por. wyrok WSA w Warszawie z 30 I 2008 r., sygn. akt I SA/Wa 1672/07 lex nr 459927).
W realiach niniejszej sprawy Sąd ocenił, że wystarczająco represyjną i dyscyplinującą funkcję spełni grzywna w wysokości 1000 złotych, która to kwota mieści się w wymiarze grzywny określonej w art. 154 § 6 ppsa.
Jednocześnie na podstawie art. 154 § 2 ppsa Sąd uznał, że bezczynność organu po wyroku Sądu, aczkolwiek naganna, to ze względu na charakter i stopień skomplikowania sprawy, konieczność podjęcia wielu czynności (w tym poszukiwanie dokumentów archiwalnych), informowanie stron o terminie załatwienia sprawy oraz sześciomiesięczny okres niewykonania wyroku, nie ma cech rażącego naruszenia prawa.
Mając powyższe na uwadze Sąd, na podstawie art. 154 § 1 i § 2 w zw. z art. 154 § 6 i art. 200 ppsa, orzekł jak w sentencji wyroku.