Uzasadnienie
M. S. wniosła skargę na niewykonanie przez Prezydenta m.st. Warszawy wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 18 listopada 2015 r., sygn. akt I SAB/Wa 569/15. Wyrokiem tym Sąd zobowiązał Prezydenta m.st. Warszawy do rozpoznania wniosku z 2 lutego 2012 r. o odszkodowanie za nieruchomość położoną w W. przy ul. [...] ([...]) stanowiącej działkę ewidencyjną nr [...], w obrębie [...] w terminie czterech miesięcy od daty doręczenia odpisu prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy.
Skarżąca w złożonej skardze wniosła o wymierzenie Prezydentowi grzywny w wysokości stosownej do bezczynności organu, przyznanie sumy pieniężnej, na podstawie art. 154 § 7 ppsa, w kwocie 2.000 zł oraz zasądzenie zwrotu kosztów postępowania. Wniosła także o rozpoznanie sprawy w trybie uproszczonym.
W uzasadnieniu skargi podała, że wyrokiem z 18 listopada 2015 r., sygn. akt I SAB/Wa 569/15 Sąd zobowiązał Prezydenta m.st. Warszawy do rozpoznania wniosku z 2 lutego 2012 r. o odszkodowanie za nieruchomość położoną w W. przy ul. [...] ([...]) w terminie czterech miesięcy od daty zwrotu akt administracyjnych wraz z odpisem prawomocnego wyroku.
Wskazała, że wyrokami: z 14 grudnia 2016 r., sygn. I SA/Wa 1361/16 i z 20 kwietnia 2018 r., sygn. I SA/Wa 1877/17 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wymierzył Prezydentowi m.st. Warszawy grzywny w wysokościach odpowiednio: 500 zł i 2000 zł oraz w wyroku z 20 kwietnia 2018 r. stwierdził, że bezczynność organu w wykonaniu wyroku miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa
Z uwagi na dalszą bezczynność Prezydenta skarżąca pismem z 21 grudnia 2020 r. wezwała organ do wykonania wyroku Sądu.
Podniosła, że pomimo nałożenia grzywien i ponownego wezwania do wykonania wyroku Prezydent nadal pozostaje w bezczynności w prowadzeniu postępowania administracyjnego, nie podejmuje czynności zmierzających do jego zakończenia. W ocenie skarżącej uzasadnia to wymierzenie organowi grzywny adekwatnej do jego bezczynności w wykonaniu wyroku, trwającej niemalże pięć lat. Uzasadniając wniosek o przyznanie sumy pieniężnej skarżąca wskazała na wyjątkowo rażący charakter zwłoki w rozpoznaniu sprawy, jak też obawę, że bez przyznania tej kwoty wyrok nadal nie zostanie wykonany. Zaznaczyła, że stosowanie środków w postaci grzywien nie stanowi dla Prezydenta wystarczającego bodźca do wykonywania wyroków sądu, dlatego zasadny jest wniosek o zasądzenie na jej rzecz sumy pieniężnej w wysokości 2.000 zł.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie. Wskazał, że złożony charakter spraw dotyczących ustalenia odszkodowania w trybie art. 215 ust. 2 ustawy o gospodarce nieruchomościami za nieruchomości przejęte na podstawie dekretu warszawskiego, stopień skomplikowania stanów faktycznych, które powinny być rzetelnie ustalone z uwagi na swój historyczny rys, wymaga wielu dokładnych czynności, co skutkuje długotrwałością działań niezbędnych w toku postępowania. Ustalenie stanu prawnego dawnych nieruchomości jest czasochłonne oraz wymaga podjęcia wielu czynności takich jak, np. wystąpienia do sądów, archiwów oraz innych instytucji celem uzyskania odpowiedniej dokumentacji.
Organ zaznaczył, że w przedmiotowym postępowaniu materiał dowodowy wymaga uzupełnienia poprzez wykonanie opracowania geodezyjnego, mającego na celu wkreślenie przedmiotowej nieruchomości na mapę współczesną oraz rozliczenie jej powierzchni w aktualnych działkach ewidencyjnych. Podał, że zleci niezwłocznie sporządzenie powyższego opracowania geodecie uprawnionemu. Dodał, że wykonanie rozliczenia geodezyjnego przedmiotowej nieruchomości miało nastąpić 15 grudnia 2020 r. Aneksem do umowy zlecenia termin ten zmieniono na 24 lutego 2021 r. Z uwagi na wprowadzenie na terenie kraju stanu zagrożenia epidemicznego w związku z zakażeniami wirusem SARS-CoV-2 od 14 marca 2020 r., a następnie stanu epidemii od 20 marca 2020 r., termin wykonania ww. opracowania uległ kolejnemu przedłużeniu.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje
Zgodnie z art. 154 § 1 ppsa w razie niewykonania wyroku uwzględniającego skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania strona, po uprzednim pisemnym wezwaniu właściwego organu do wykonania wyroku lub załatwienia sprawy, może wnieść skargę w tym przedmiocie, żądając wymierzenia temu organowi grzywny. Z kolei w myśl art. 154 § 2 zd. 2 ppsa sąd stwierdza, czy bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa.
Z powołanego art. 154 § 1 ppsa wynikają dwie przesłanki, które muszą być spełnione łącznie, aby sąd administracyjny mógł organowi administracji publicznej wymierzyć grzywnę. Po pierwsze, organ musi pozostawać w bezczynności po wyroku uwzględniającym skargę na podstawie art. 149 ppsa i zobowiązującym organ do wydania w określonym terminie stosownego aktu lub dokonania czynności. Po drugie, strona przed wniesieniem skargi musi wystąpić do właściwego organu z pisemnym wezwaniem do wykonania wyroku. Skarżąca przed wniesieniem niniejszej skargi pismem z 21 grudnia 2020 r. wezwała Prezydenta m.st. Warszawy do wykonania wyroku. Tym samym procesowy warunek wniesienia skargi został spełniony.
Odpis prawomocnego wyroku w sprawie ze skargi na bezczynność organu wraz z aktami administracyjnymi został doręczony organowi 6 kwietnia 2016 r. Termin do rozpoznania wniosku o ustalenie odszkodowania upłynął bezskutecznie 6 sierpnia 2016 r.
Z powodu niewykonania wyroku z 18 listopada 2015 r., sygn. akt I SAB/Wa 569/15 tutejszy Sąd wyrokami: z 14 grudnia 2016 r., sygn. akt I SA/Wa 1361/16, z 20 kwietnia 2018 r., sygn. akt I SA/Wa 1877/17 oraz z 13 grudnia 2018 r., sygn. akt I SA/Wa 1444/18 wymierzył Prezydentowi m.st. Warszawy grzywny w kwotach odpowiednio: 500 zł, 2.000 zł i 5.000 zł, stwierdzając w dwóch ostatnich wyrokach, że bezczynność organu miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa oraz przyznając skarżącej wyrokiem z 13 grudnia 2018 r. sumę pieniężną w kwocie 1000 zł. Bezsporne jest, że do dnia rozpoznania przedmiotowej skargi Prezydent m.st. nie rozpoznał wniosku.
Organ pismem z 11 stycznia 2021 r. zwrócił się do Archiwum Państwowego m.st. Warszawy o nadesłanie kopii poświadczonej za zgodność z oryginałem aktu przeniesienia własności przedmiotowej nieruchomości sporządzonego przed notariuszem. Pismem z 11 stycznia 2021 r. poinformował pełnomocnika skarżącej, że zgromadzony materiał dowodowy zostanie uzupełniony poprzez wykonanie opracowania geodezyjnego mającego na celu wkreślenie dawnej nieruchomości hipotecznej na mapę współczesną oraz rozliczenie jej powierzchni w aktualnych działkach ewidencyjnych. Zważyć jednak należy, że po wydaniu wyroku z 13 grudnia 2018 r. akta sprawy zostały zwrócone do organu 24 kwietnia 2019 r., natomiast dopiero 8 września 2020 r. zlecono wykonanie opracowania geodezyjnego. Wobec tego powoływanie się na stan epidemii (który rozpoczął się w marcu 2020 r.) nie może być skuteczne.
Zaznaczyć należy, że organ prowadzi postępowanie od wielu lat, wobec czego przez ten czas powinien zgromadzić konieczny materiał dowodowy.
Mając na uwadze upływ czasu od zwrotu akt z odpisem prawomocnego wyroku z 18 listopada 2015 r., sygn. akt I SAB/Wa 569/15 oraz uwzględniając fakt, że pomimo wymierzonych trzech grzywien z tytułu niewykonania wyroku ze skargi na bezczynność organ nadal nie wydał decyzji Sąd uznał, że wymierzenie grzywny w kwocie 8.000 zł jest adekwatną sankcją za niewykonanie wyroku. Kwota ta mieści się w wymiarze grzywny określonej w art. 154 § 6 ppsa.
Jednocześnie Sąd uznał, że bezczynność organu po wyroku z 18 listopada 2015 r. miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Sprawa o przyznanie odszkodowania pomimo wyroku zobowiązującego organ do rozpoznania wniosku o ustalenie odszkodowania i wymierzonych grzywien nie została przez organ załatwiona, a wyznaczony w wyroku z 18 listopada 2015 r. termin załatwienia sprawy został znacznie przekroczony.
Sąd uznał, że okoliczności niniejszej sprawy uzasadniają przyznanie skarżącej sumy pieniężnej. Wskazać należy, że środek ten stanowi swego rodzaju zadośćuczynienie za krzywdę jaką strona poniosła wskutek wadliwie działającej administracji publicznej. Mając na uwadze `kompensacyjną funkcję tego środka prawnego, czas oczekiwania na rozpoznanie sprawy, Sąd uznał za zasadne żądanie skarżącej przyznania sumy w kwocie 2.000 zł. Suma ta w połączeniu z ustaloną wyrokiem grzywną powinna zmusić organ do załatwienia sprawy.
Mając na uwadze powyższej wskazane okoliczności Sąd, na podstawie art. 154 § 1 w zw. z art. 154 § 6 oraz art. 154 § 2 zd. 2 P.p.s.a. orzekł jak w punktach 1 i 2 sentencji wyroku. Na podstawie art. 154 § 7 w zw. z art. 154 § 6 P.p.s.a. orzekł jak w punkcie 3 sentencji wyroku. W przedmiocie kosztów postępowania sądowego orzeczono na podstawie art. 200 i art. 205 § 2 P.p.s.a. (pkt 4 sentencji). Na powyższe koszty składają się wynagrodzenie pełnomocnika skarżącej w kwocie 480 zł oraz wpis sądowy od wniesionej skargi w wysokości 200 zł.
Rozpatrzenie sprawy w trybie uproszczonym nastąpiło na podstawie art. 119 pkt 2 w zw. z art. 120 P.p.s.a.