Uzasadnienie
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. postanowieniem z dnia [...] marca 2004 r. nr [...], po ponownym rozpatrzeniu sprawy na wniosek M. L., utrzymało w mocy postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] stycznia 2004 r. nr [...] o zwrocie podania o odszkodowanie z pouczeniem, że właściwym do załatwienia sprawy jest sąd powszechny.
W uzasadnieniu wydanych orzeczeń organ przedstawił następujący stan faktyczny:
W dniu 29 grudnia 2003 r. do Kolegium wpłynął wniosek M. L. "o ustanowienie odszkodowania w kwocie [...] zł" od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z powodu tego, że "w prowadzonym przez SKO postępowaniu administracyjnym zakończonym decyzją z dnia [...] marca 2003 r. mogło nastąpić rażące naruszenie prawa przez niedopełnienie obowiązków przez organ nadzoru w świetle art. 7, 77 § 1 kpa występuję z roszczeniem o odszkodowanie za poniesioną rzeczywistą szkodę spowodowaną rozstrojem mego zdrowia oraz skutecznym zablokowaniem możliwości wykupu zajmowanego mieszkania od właściciela gruntu".
Rozpoznając wniesione podanie Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. w pierwszej kolejności wskazało na swoją właściwość ustaloną w przepisach art. 1 i art. 2 ustawy z dnia 12 października 1994 r. o samorządowych kolegiach odwoławczych (Dz. U. z 2001 r. Nr 79, poz. 856), a następnie stwierdziło, że sprawa o odszkodowanie od organu administracji publicznej jest sprawą ze stosunków deliktowych rozpoznawaną przez sąd powszechny. Z tej przyczyny postanowieniem z dnia [...] stycznia 2004 r., na podstawie art. 66 § 3 kpa, Kolegium orzekło o zwrocie podania. Po ponownym rozpoznaniu sprawy, na wniosek M/ L/, Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. utrzymało w mocy uprzednio wydane postanowienie wyjaśniając dodatkowo w uzasadnieniu, że skarga M. L. z dnia [...] stycznia 2004 r. została potraktowana przez Kolegium jako wniosek o wznowienie z urzędu postępowania w sprawie zakończonej ostateczną decyzją Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] marca 2003 r. sygn. akt [...].
Sprawa wznowienia postępowania została zakończona ostateczną decyzją Kolegium z dnia [...] lutego 2004 r. sygn. akt [...]. Ponadto odnośnie do zawartego we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy żądania M. L. o zbadanie, czy właściciele nieruchomości przy ul. [...] w W. nr hip. [...] spełnili warunki określone w treści promesy gruntowej z dnia [...] czerwca 1949 r. oraz wymagań art. 5 i art. 7 dekretu o gruntach warszawskich, Kolegium wyjaśniło, że M. L. nie jest stroną w sprawie stwierdzenia nieważności orzeczeń administracyjnych odmawiających byłym właścicielom i ich spadkobiercom prawa użytkowania wieczystego do tej nieruchomości jak również w sprawie ustanowienia prawa użytkowania wieczystego do gruntu tej nieruchomości na rzecz J. B., A. D. i T. W., co Kolegium stwierdziło w decyzji z dnia [...] marca 2003 r. sygn. akt [...].
M. L. wniósł skargę na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Skarżący zarzucił organowi nierozpoznanie jego żądania zawartego we wniosku z dnia 29 grudnia 2003 r., a odnoszącego się do udostępnienia mu akt sprawy, tj. dowodów, o które zabiegał zgodnie z treścią swego wniosku. Zdaniem skarżącego naruszono przez to art. 73 kpa. Skarżący dodał, że wniosek o udostępnienie dokumentów złożył w świetle przepisów o dostępie do informacji publicznej.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. wniosło o oddalenie skargi podtrzymując stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia. Jedynym zarzutem skargi, jak zauważyło Kolegium, jest zarzut nie udostępnienia skarżącemu istotnych dowodów, a mianowicie odwołania A. i M. L. od decyzji Prezydenta W. z dnia [...] października 1998 r. o oddaniu gruntu przy ul. [...] w użytkowanie wieczyste oraz tejże decyzji. W sprawie odszkodowania, którego domagał się skarżący, nie było konieczne prowadzenie postępowania dowodowego, zatem udostępnienie żądanych przez skarżącego dokumentów nie miało znaczenia dla tej sprawy.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje
Skarga jest zasadna, a zatem zaskarżone postanowienie wraz z poprzedzającym je postanowieniem Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] stycznia 2004 r. nr [...] podlegało uchyleniu.
We wniosku z dnia 29 grudnia 2003 r. M. L. zwrócił się o udostępnienie z akt sprawy zakończonej decyzją Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] marca 2003 r. sygn. akt [...] uwierzytelnionych kopii:
- 1) odwołania A. i M. L. od decyzji Prezydenta W. nr [...] z dnia [...] października 1998 r, które było podstawą do wydania przez
Kolegium decyzji z dnia [...] marca 2003 r,
- 2) decyzji Prezydenta W. nr [...] z dnia [...] października 1998 r., na którą powołuje się Kolegium w treści decyzji z dnia [...] marca 2003 r.
Ponadto skarżący wniósł o odszkodowanie za poniesioną rzeczywistą szkodę spowodowaną rozstrojem zdrowia oraz skutecznym zablokowaniem możliwości wykupu zajmowanego mieszkania od właściciela gruntu, tj. Gminy W., a także o wznowienie z urzędu postępowania administracyjnego w sprawie.
Stwierdzić należy, że Samorządowe Kolegium Odwoławcze nie rozpoznało spraw, których dotyczył wniosek skarżącego, wyjąwszy sprawę o wznowienie postępowania, co do której - jak wynika z uzasadnienia zaskarżonego postanowienia - organ orzekł w decyzji z dnia [...] marca 2003 r. sygn. akt [...].
Sprawa dostępu do akt postępowania, realizowana jest w myśl zasady względnej jawności akt sprawy administracyjnej uregulowanej w art. 73 i art. 74 kpa. Stosownie do art. 74 § 2 kpa odmowa udostępnienia akt następuje w drodze postanowienia, na które służy zażalenie. Obowiązkiem Samorządowego Kolegium Odwoławczego było zatem rozstrzygnięcie w przedmiocie udostępnienia akt w przewidzianej prawem formie procesowej. Brak takiego rozstrzygnięcia jest równoznaczny z naruszeniem powołanego art. 74 § 2 kpa.
Zaznaczyć przy tym jednak należy, że żądania udostępnienia akt sprawy administracyjnej nie można utożsamiać z żądaniem dostępu do informacji publicznej, o którym mowa w ustawie z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. Nr 112, poz. 1198 ze zm.). Tego wydaje się nie rozumieć skarżący podając w skardze, że wniosek o udostępnienie mu dokumentów złożył w świetle przepisów o dostępie do informacji publicznej. Wniosek skarżącego z dnia 29 grudnia 2003 r. był w swej treści jednoznaczny i dotyczył udostępnienia z akt sprawy zakończonej decyzją Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] marca 2003 r. sygn. akt [...] uwierzytelnionych kopii oznaczonych konkretnie dokumentów.
Jeśli chodzi natomiast o zawarte we wniosku żądanie "ustanowienia' odszkodowania, to należy stwierdzić, że nie było wystarczających podstaw do zastosowania w tej sprawie art. 66 § 3 kpa. Uzasadnienie wniosku w sprawie odszkodowania nawiązywało do rzeczywistej szkody, a więc kategorii prawnej, którą ustawodawca posłużył się w art. 160 § 1 kpa. Obowiązkiem organu, w myśl zasad określonych w art. 7, art. 8 i art. 9 kpa, było zwrócenie się do wnioskodawcy o sprecyzowanie żądania w celu określenia przedmiotu sprawy i następnie dopiero dokonania ustaleń co do właściwości organu. Bez należytego wyjaśnienia tej kwestii wydanie postanowienia o zwrocie wniosku o odszkodowanie, na podstawie art. 66 § 3 kpa, należało uznać za przedwczesne.
Z przedstawionych względów Sąd, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), orzekł jak w sentencji wyroku.