Uzasadnienie
- I. Stan faktyczny
- 1. W dniu 2 stycznia 2009r. B. R., M. B. oraz A. T. (dalej powoływani jako skarżący) wystąpili do Wojewody [...] z wnioskiem o potwierdzenie prawa do rekompensaty z tytułu pozostawienia nieruchomości poza obecnymi granicami państwa polskiego tj. w miejscowościach
P., S. oraz w W. - przez W. i G. B. oraz M. B. Decyzją z dnia [...] października 2009r. znak:[...], Wojewoda [...]. odmówił skarżącym potwierdzenia prawa do rekompensaty z tytułu pozostawienia nieruchomości poza obecnymi granicami Rzeczypospolitej Polskiej. W uzasadnieniu do decyzji, organ wojewódzki stwierdził, że skarżący złożyli wniosek o potwierdzenie prawa do rekompensaty za "mienie zabużańskie" po upływie terminu wskazanego w art. 5 ust. 1 ustawy z dnia 8 lipca 2005r. o realizacji prawa do rekompensaty z tytułu pozostawienia nieruchomości poza obecnymi granicami Rzeczypospolitej Polskiej.
Od ww. decyzji Wojewody [...] B. R. wniosła odwołanie do Ministra Skarbu Państwa, w którym wniosła o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o potwierdzenie prawa do rekompensaty.
- 4. Zaskarżoną decyzją z dnia [...] stycznia 2010 r. nr [...] Minister utrzymał w mocy decyzję Wojewody [...]. W uzasadnieniu decyzji Minister stwierdził, że kwestie rekompensat za "mienie zabużańskie" reguluje obecnie ustawa z dnia 8 lipca 2005r. o realizacji prawa do rekompensaty z tytułu pozostawienia nieruchomości poza obecnymi granicami Rzeczypospolitej Polskiej (Dz. U. Nr 169, poz. 1418 ze zm.), która weszła w życie w dniu 7 października 2005r. Zgodnie z art. 5 ust. 1 tej ustawy wnioski o potwierdzenie prawa do rekompensaty można było składać w terminie do dnia 31 grudnia 2008r. W związku z powyższym, organ stwierdził, że wnioski skarżących dotyczące potwierdzenia prawa do rekompensaty, zostały złożone po upływie terminu wskazanego w art. 5 ust. 1 ustawy z dnia 8 lipca 2005r. Termin zawarty w ww. artykule, jako termin prawa administracyjnego materialnego jest nieprzywracalny, a zatem złożenie wniosku o potwierdzenie prawa do rekompensaty za "mienie zabużańskie" po tym terminie, musi każdorazowo skutkować decyzją organu wojewódzkiego o odmowie potwierdzenia wnioskodawcy prawa do rekompensaty.
- 5. Skarżący na powyższą decyzję wnieśli skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Skarżący stwierdzili, że ani z mediów ani w Urzędzie Wojewódzkim nie dowiedzieli się, że termin 31 grudnia 2008 r. jest terminem zawitym. W skardze wskazano, że B. R. (działająca również z upoważnienia rodzeństwa), pod koniec grudnia 2008 r. rozchorowała się na zakaźną chorobę i nie mogła wyjść z domu, dlatego wnioski nie mogły być złożone w ustawowym terminie. Ponadto dokumenty wymagane do wniosku były gromadzone długimi latami. Zdaniem skarżących rekompensata im się bezspornie należy.
- 6. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie i podtrzymał w całości stanowisko przedstawione w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
- II. Uzasadnienie prawne
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje
Stan faktyczny w sprawie jest bezsporny, dlatego Sąd akceptując ustalenia faktyczne dokonane przez organ w zaskarżonej decyzji dokonał kontroli zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji pod względem zgodności z prawem. Oznacza to, że w zakresie dokonywanej kontroli Sąd zbadał, czy organ administracji, orzekając w sprawie, nie naruszył prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Należy dodać, że zgodnie z treścią art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270, ze zm.) Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi.
2. Zgodnie z art. 5 ust. 1 ustawy z dnia 8 lipca 2005 r. o realizacji prawa do rekompensaty z tytułu pozostawienia nieruchomości poza obecnym granicami Rzeczypospolitej Polskiej, potwierdzenie prawa do rekompensaty następuje na wniosek osoby ubiegającej się o potwierdzenie tego prawa, złożony nie później niż do dnia 31 grudnia 2008 r. Skarżący złożyli wniosek w dniu 2 stycznia 2009 r., a więc po upływie terminu określonego w ustawie. Złożenie wniosku po upływie terminu określonego w ustawie o realizacji prawa do rekompensaty z tytułu pozostawienia nieruchomości poza obecnymi granicami Rzeczypospolitej Polskiej uprawniało Wojewodę [...] do wydania decyzji o odmowie potwierdzenia prawa do rekompensaty, bez względu na to jakie były przyczyny nie zachowania termin.
3. Należy dodać, że w systemie prawa rozróżnia się terminy procesowe i terminy prawa materialnego. Kodeks postępowania administracyjnego z niedotrzymaniem terminu procesowego wiąże pewne ujemne skutki. Terminy procesowe są z reguły przywracalne. Inaczej przedstawia się kwestia terminów określonych w prawie materialnym. Termin określony w ustawie z dnia 8 lipca 2005 r. jest terminem prawa materialnego. Do jego przywrócenia nie jest uprawniony ani orzekający w sprawie organ administracji ani sąd. Takie terminy mają charakter prekluzyjny i ich upływ powoduje wygaśnięcie roszczenia (uprawnienia). W tym stanie tylko ewentualne przedłużenie przez ustawodawcę terminu do składania wniosków o rekompensatę, a więc zmiana stanu prawnego, może skarżącym otworzyć możliwość do złożenia wniosku w tym zakresie.
Dlatego też decyzja Ministra jest prawidłowa, a skarga jako nieuzasadniona podlegała oddaleniu.
Z tych względów Sąd orzekł jak w sentencji na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.)