Uzasadnienie
W dniu 10 marca 2010 r. Agencja [...] wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie za pośrednictwem organu skargę na postanowienie Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego z dnia [...] stycznia 2010 r., nr [...] w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu do wniesienia skargi.
W uzasadnieniu wniosku strona skarżąca podniosła, że po otrzymaniu postanowienia stwierdzającego uchybienie terminu do wniesienia odwołania podjęła czynności mające na celu wyjaśnienie okoliczności wysłania odwołania dzień po terminie. Dopiero w dniu 4 marca 2010 r. wpłynęła do Agencji odpowiedź Poczty Polskiej wyjaśniająca, iż list A. [...] w P. (zawierający odwołanie) z uwagi na wzmożoną ilość korespondencji mógł zostać włączony do obiegu dopiero w dniu następnym po pozostawieniu przesyłki w urzędzie pocztowym, tj. [...] grudnia 2009 r. Ponadto wskazano, że procedura kancelarii powoduje dostarczenie pism do pracownika prowadzącego sprawę pod kątem merytorycznym w terminie dwóch - trzech dni od daty wpływu korespondencji do Agencji, co w przedmiotowej sprawie uniemożliwiło wysłanie skargi w zakreślonym terminie 30 dni.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje
Zgodnie z postanowieniami zawartymi w art. 86 i art. 87 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.) uchybiony termin należy przywrócić, jeżeli zostaną spełnione łącznie następujące przesłanki: 1) strona wystąpi z wnioskiem o przywrócenie terminu, 2) wniosek ten zostanie wniesiony w terminie 7 dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminu, 3) jednocześnie z wniesieniem wniosku zostanie dopełniona czynność, dla której określony był termin, 4) we wniosku zostaną uprawdopodobnione okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu, 5) powstanie ujemnych dla strony skutków w zakresie postępowania sądowego (art. 86 § 2).
Ratio legis instytucji przywrócenia terminu stanowi ochrona stron postępowania przed negatywnymi skutkami w zakresie postępowania sądowego, w przypadku braku winy w niedokonaniu w terminie czynności procesowej. Zatem jedną z zasadniczych przesłanek warunkujących uwzględnienie wniosku o przywrócenie terminu jest uprawdopodobnienie przez wnioskodawcę braku winy w uchybieniu terminowi.
Aby uprawdopodobnić okoliczności uzasadniające wniosek o przywrócenie terminu, strona powinna uwiarygodnić swoją staranność przy prowadzeniu własnych spraw, jak również fakt, że przeszkoda, która spowodowała niedotrzymanie terminu była od niej niezależna. O braku winy w niedopełnieniu obowiązku zachowania terminu do dokonania czynności procesowej można zatem mówić tylko w przypadku stwierdzenia, że dopełnienie obowiązku stało się niemożliwe z powodu przeszkody niedającej się przezwyciężyć (por. postanowienie NSA z dnia 15 grudnia 2004 r., sygn. akt OZ 809/04, niepubl.). Chodzi więc o wskazanie takich okoliczności, których wystąpienie nie leżało po stronie skarżącego, a uniemożliwiło mu dopełnienie czynności procesowej w terminie. Przy ocenie braku winy przyjmuje się obiektywny miernik staranności, jakiej można wymagać od strony dbającej należycie o własne interesy, przy uwzględnieniu uchybień spowodowanych nawet lekkim niedbalstwem.
Biorąc pod uwagę powyższe rozważania Sąd uznał, że strona skarżąca nie uprawdopodobniła okoliczności wskazujących na brak winy w uchybieniu terminu.
Z treści wniosku nie wynika bowiem, że dopełnienie obowiązku terminowego wniesienia skargi było w przypadku skarżącej Agencji niemożliwe z powodu przeszkody nie do przezwyciężenia. Wskazać w tym miejscu należy, że w przypadku strony będącej od strony formalnoprawnej osobą prawną (jaką jest Agencja [...]) i posiadającą reprezentującą ją organy (Prezes Agencji), brak winy w uchybieniu terminu oznacza brak winy osoby legitymowanej do podejmowania czynności prawnej w imieniu tej osoby prawnej. W przedmiotowej sprawie skarga została podpisana przez Dyrektora - wchodzącego w skład struktury organizacyjnej Agencji – [...] z siedzibą w P.. Zgodnie z § 19 ust. 1 Statutu Agencji [...] nadanego rozporządzeniem Ministra Skarbu Państwa z dnia [...] sierpnia 2003 r. w sprawie nadania statutu Agencji [...] (Dz. U. Nr [...], poz. [...] ze zm.) oddziałami terenowi kierują dyrektorzy, którzy reprezentującą Agencję w zakresie terytorialnej i rzeczowej właściwości oddziałów, stosownie do postanowień statutu i pełnomocnictw udzielanych przez Prezesa Agencji.
Organizację wewnętrzną oddziałów terenowych z uwzględnieniem zakresu działania komórek organizacyjnych oraz samodzielnych stanowisk pracy, określają regulaminy organizacyjne oddziałów terenowych, ustalone przez dyrektorów tych oddziałów i zatwierdzone przez Prezesa (§ 19 ust. 3). Tak więc dyrektor oddziału terenowego będąc upoważnionym na podstawie statutu do kierowania tym oddziałem obowiązany jest organizować jego obsługę biurowo - administracyjną w sposób zapewniający terminowe wykonywanie obowiązków nałożonych na pracowników, w tym terminowe dokonywanie czynności procesowych (np. wniesienie skargi do sądu administracyjnego).
Nie można zatem uznać, że wadliwa organizacja pracy kancelarii [...] Agencji [...] w P., uniemożliwiająca terminowe wykonywanie zadań powierzonych pracownikom stanowi uprawdopodobnienie braku winy strony w uchybieniu terminu do wniesienia skargi.
Ponadto w ocenie Sądu dla oceny zasadności wniosku o przywrócenie terminu nie ma znaczenia okoliczność, że strona skarżąca oczekiwała na odpowiedź Poczty Polskiej do dnia 4 marca 2010 r., co w konsekwencji uniemożliwiło zachowanie trzydziestodniowego terminu do wniesienia skargi. Okoliczności wskazane w piśmie Poczty Polskiej mogą mieć ewentualny wpływ na rozstrzygnięcie dotyczące badania legalności zaskarżonego postanowienia. Zatem przedmiotowe pismo strona skarżąca mogła dołączyć do akt sprawy po wniesieniu skargi w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia postanowienia z dnia 19 stycznia 2010 r.
W świetle powyższych ustaleń Sąd uznał, iż przyczyna wskazana przez skarżącą Agencję nie może być uznana za uprawdopodobniającą brak winy strony w uchybieniu terminu do wniesienia skargi. W ocenie Sądu strona skarżąca nie wykazała bowiem, że powyższe uchybienie powstało z przyczyn od niej niezależnych, niedających się przezwyciężyć przy dochowaniu należytej staranności.
W tej sytuacji, Sąd na podstawie art. 86 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi postanowił, jak w sentencji.