Uzasadnienie
Wyrokiem z dnia 13 sierpnia 2015 r. sygn. akt I SAB/Wa 343/15 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, uwzględniając skargę P. A. (dalej: skarżący) zobowiązał Prezydenta [...] do rozpoznania wniosku I. A. z [...] sierpnia 2010 r. w przedmiocie przyznania odszkodowania za nieruchomość położoną w W. przy ul. [...], ozn. nr hip. [...] - w terminie trzech miesięcy od daty doręczenia odpisu prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy, stwierdzając jednocześnie, że organ dopuścił się bezczynności, która miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa.
W dniu 12 listopada 2015 r. akta sprawy wraz z prawomocnym wyrokiem Sądu z dnia 13 sierpnia 2015 r. wpłynęły do organu.
Pismem z dnia 11 lutego 2016 r. skarżący wezwał Prezydenta [...] w trybie art. 154 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm., zwana dalej "P.p.s.a."), do wykonania wyroku Sądu z dnia 13 sierpnia 2015 r., sygn. akt I SAB/Wa 343/15.
Pismem z dnia 21 kwietnia 2016 r. (data wpływu do Sądu: 19 maja 2017 r.) skarżący złożył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na niewykonanie przez organ ww. wyroku, w której wniósł o wymierzenie organowi grzywny oraz zasądzenie zwrotu kosztów postępowania sądowego.
W odpowiedzi na skargę Prezydent [...] wniósł o jej oddalenie, wskazując, że konieczne jest ustalenie kiedy przedmiotowa nieruchomość została przejęta pod inwestycję i czy spełnia przesłanki wynikające z art. 215 ust. 2 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2015 r., poz. 1774 ze zm.). Ponadto organ wskazał, że wystąpiono o dokumenty w sprawie przejęcia nieruchomości do Archiwum Państwowego oraz do Delegatury Biura Administracji i Spraw Obywatelskich w sprawie zameldowania po 1945 r. poprzedniego właściciela lub jego spadkobierców.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje
Stosownie do art. 154 § 1 i 6 P.p.s.a., w razie niewykonania wyroku uwzględniającego skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania strona, po uprzednim pisemnym wezwaniu właściwego organu do wykonania wyroku lub załatwienia sprawy, może wnieść skargę w tym przedmiocie żądając wymierzenia temu organowi grzywny. Grzywnę, o której mowa, sąd wymierza do wysokości dziesięciokrotnego przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego w gospodarce narodowej w roku poprzednim, ogłaszanego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego na podstawie odrębnych przepisów.
Z treści przywołanego przepisu wynikają dwie przesłanki, które łącznie muszą być spełnione, aby sąd mógł organowi administracji wymierzyć grzywnę. Po pierwsze, organ ten nie wykonuje wyroku sądu uwzględniającego skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania. Po drugie, wymierzenie grzywny jest możliwe po uprzednim pisemnym wezwaniu właściwego organu do wykonania prawomocnego wyroku.
Jak wynika z akt sprawy, wyrokiem z dnia 13 sierpnia 2015 r., sygn. akt I SAB/Wa 343/15 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zobowiązał Prezydenta [...] do rozpoznania wniosku I. A. z [...] sierpnia 2010 r. w przedmiocie przyznania odszkodowania za nieruchomość położoną w W. przy ul. [...], ozn. nr hip. [...] - w terminie trzech miesięcy od daty doręczenia odpisu prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy.
Odpis prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy został organowi doręczony w dniu 12 listopada 2015 r., zatem wyznaczony przez Sąd trzymiesięczny termin minął z dniem 12 lutego 2016 r. Ponadto, pismem z 11 lutego 2016 r. (data wpływu do organu: 17 lutego 2017 r.) skarżący wezwał organ do wykonania powyższego wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Wezwanie pozostało bezskuteczne, a organ do dnia dzisiejszego nie wykonał wyroku Sądu i nie rozpoznał wniosku o przyznanie odszkodowania.
Wobec powyższych okoliczności sprawy, Sąd uznał, że obie ustawowe przesłanki, o których była mowa powyżej, w rozpatrywanej sprawie zostały spełnione. Zatem, skarga na niewykonanie przez Prezydenta [...] wyroku sądu jest zasadna. Podkreślić należy, że niewykonywanie wyroków sądów - niezależnie od tego, czy są to wyroki sądów administracyjnych (jak w niniejszej sprawie), czy sądów powszechnych - w demokratycznym państwie prawnym nie może być w żadnym razie tolerowane lub akceptowane. W szczególności nie można zaakceptować czy też usprawiedliwiać sytuacji, gdy wyroki sądów nie są respektowane przez organy władzy publicznej. Taka sytuacja prowadzić musi nieuchronnie do podważania zaufania jednostek do tych organów, jak też szerzej do samej władzy publicznej. Świadczy przy tym o braku poszanowania prawa przez organy, które same zobowiązane są do jego stosowania.
Zważywszy zatem na zasadność skargi, jak też skalę przekroczenia terminu w wykonaniu wyroku, skład orzekający ocenił, że dla realizacji represyjnej i dyscyplinującej funkcji adekwatna w okolicznościach faktycznych rozpoznawanej sprawy będzie grzywna w wysokości 2000 (tysiąc) złotych, która to kwota mieści się w wymiarze grzywny określonym w art. 154 § 6 P.p.s.a.
Jednocześnie, w ocenie Sądu, obecna bezczynność organu, która wystąpiła po wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 13 sierpnia 2015 r., sygn. akt I SAB/Wa 343/15, ma już charakter rażącego naruszenia prawa. Z akt administracyjnych sprawy wynika bowiem, że organ po otrzymaniu prawomocnego wyroku wraz z aktami administracyjnymi sprawy w dniu 12 listopada 2015 r. - nie podjął intensywnych czynności zmierzających do rozpoznania ww. wniosku. Organ jedynie zwrócił się pismami o dokumenty do Archiwum Państwowego oraz do Delegatury Biura Administracji i Spraw Obywatelskich, ale miało to miejsce dopiero 10 maja 2017 r. już po wpłynięciu przedmiotowej skargi.
Mając na uwadze powyższe okoliczności, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 154 § 1 i § 2 zd. 2 w związku z art. 154 § 6 P.p.s.a. orzekł jak w pkt 1 i 2 sentencji wyroku. W przedmiocie kosztów postępowania (pkt 3 sentencji) orzeczono na podstawie art. 200 i art. 205 § 2 P.p.s.a. w zw. z § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (Dz. U. z 2015 r. poz. 1800). Na powyższe koszty składają się wynagrodzenie pełnomocnika skarżącego w kwocie 480 zł oraz wpis sądowy od wniesionej skargi w wysokości 200 zł.