Uzasadnienie
W dniu 26 czerwca 2008 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wpłynęła skarga B. R. w przedmiocie wymierzenia grzywny Wojewodzie [...] w związku z niewykonaniem wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 11 września 2007 r. sygn. akt I SAB/Wa 78/07.
Z analizy akt sprawy, odpowiedzi na skargę Wojewody [...] z dnia [...] czerwca 2008 r. oraz akt sprawy o sygnaturze I SAB/Wa 78/07 i akt sprawy o sygnaturze I SA/Wa 542/08 wynika, że dnia [...] lipca 1999 r. Starosta Powiatu W. wydał zaświadczenie nr [...], w którym potwierdził uprawnienia B. R. i J. G. do uzyskania rekompensaty za nieruchomość o powierzchni [...] ha pozostawioną przez K. i Z. G. w miejscowości S., woj. [...]. Pismem z dnia 20 września 2005 r. B. R. zwróciła się do Wojewody [...] z wnioskiem o ujawnienie w rejestrze uprawnionych do rekompensaty i dokonanie adnotacji o wybranej formie realizacji prawa do rekompensaty z tytułu pozostawienia przedmiotowej nieruchomości poza obecnymi granicami Rzeczpospolitej Polskiej, zgodnie z art. 7 ust. 3 ustawy z dnia 8 lipca 2005 r. o realizacji prawa do rekompensaty z tytułu pozostawienia nieruchomości poza obecnymi granicami Rzeczypospolitej Polskiej (Dz. U. Nr 169, poz. 1418, ze zm.).
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 11 września 2007 r. sygn. akt I SAB/Wa 78/07, po rozpoznaniu skargi B. R. na bezczynność Wojewody [...] w przedmiocie wniosku o ujawnienie w rejestrze uprawnionych do rekompensaty z tytułu pozostawienia nieruchomości poza obecnymi granicami RP, zobowiązał Wojewodę [...] do rozpoznania wniosku B. R. z dnia 20 września 2005 r. w terminie dwóch miesięcy od dnia otrzymania odpisu prawomocnego wyroku wraz z aktami administracyjnymi. Jak wynika z akt administracyjnych sprawy odpis prawomocnego wyroku z dnia 11 września 2007 r. wraz z aktami przesłany został organowi przy piśmie z dnia 13 listopada 2007 r. i doręczony organowi w dniu 20 listopada 2007 r. (k-7 akt adm.). Postanowieniem z dnia [...] stycznia 2008 r. nr [...] r. (k-12 akt adm.) Wojewoda [...] zawiesił z urzędu postępowanie w sprawie rozpatrzenia przedmiotowego wniosku B. R. do czasu rozpatrzenia przez Ministra Skarbu Państwa wniosku o stwierdzenie nieważności zaświadczenia Starosty Powiatu W. z dnia [...] lipca 1999 r. nr [...], o co organ wystąpił do Ministra Skarbu Państwa.
W dniu 26 czerwca 2008 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wpłynęła skarga B. R. w przedmiocie wymierzenia grzywny Wojewodzie [...] w związku z niewykonaniem wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 11 września 2007 r. W uzasadnieniu skargi skarżąca wskazała, że mimo jej pisma z dnia 16 maja 2008 r. wzywającego Wojewodę [...] do wykonania prawomocnego wyroku, organ nie dokonał do dnia złożenia skargi żądanego wpisu i nie podjął żadnych działań w sprawie jej wniosku, chociaż Sąd zwrócił mu akta sprawy wraz z odpisem prawomocnego wyroku w dniu 20 listopada 2007 r.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie. W uzasadnieniu opisał stan faktyczny sprawy i uznał, że wydając postanowienie z dnia [...] stycznia 2008 r. wykonał zalecenia zawarte w przywołanym wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 11 września 2007 r. Podniósł, że postanowieniem z dnia [...] marca 2008 r. Minister Skarbu Państwa utrzymał w mocy przedmiotowe postanowienie organu I instancji (k-11 akt adm.), a obecnie postępowanie w sprawie zbadania legalności wydanego zaświadczenia Starosty Powiatu W. nadal toczy się przed Ministrem Skarbu Państwa, gdzie zostały również przekazane akta sprawy.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Przede wszystkim wyjaśnić należy, że sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Oznacza to, że w zakresie dokonywanej kontroli Sąd bada, czy organ administracji orzekając w sprawie nie naruszył prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. W przypadku skargi o wymierzenie organowi grzywny z powodu jego bezczynności, Sąd czyni to według stanu prawnego i na podstawie akt sprawy, istniejących w dniu wydania orzeczenia sądowego.
Zwrócić należy uwagę na fakt, że obecnie rozpatrywana skarga została złożona na podstawie art. 154 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi stanowiącego, że w razie niewykonania wyroku uwzględniającego skargę na bezczynność oraz w razie bezczynności organu po wyroku uchylającym lub stwierdzającym nieważność aktu lub czynności, strona po uprzednim pisemnym wezwaniu właściwego organu do wykonania wyroku lub załatwienia sprawy może wnieść skargę w tym przedmiocie żądając wymierzenia temu organowi grzywny. Skarga, w której strona żąda wymierzenia grzywny, jest odrębną skargą wniesioną przez uprawiony podmiot, inną od skargi, w wyniku rozpoznania której został wydany wyrok sądu niewykonany (jak twierdzi strona skarżąca) przez organ.
Przez niewykonanie wyroku należy rozumieć pozostawanie w bezczynności w podjęciu lub kontynuacji postępowania administracyjnego mającego na celu zakończenie sprawy decyzją administracyjną lub w innej formie przewidzianej prawem (por. wyrok NSA z dnia 30 maja 2001 r. sygn. akt II SA 2015/00, niepub.). W wypadku wyroku uwzględniającego skargę na bezczynność, termin jego wykonania mija z upływem terminu wyznaczonego przez sąd na wydanie aktu lub dokonanie czynności. Wyznaczony przez sąd administracyjny termin do wydania aktu lub podjęcia czynności jest terminem dodatkowym w stosunku do terminu, w jakim sprawa powinna być załatwiona i nie może ulec przedłużeniu w trybie art. 37 § 2 kpa.
Z treści cytowanego przepisu wynikają dwie przesłanki, które muszą być spełnione łącznie, aby sąd mógł organowi administracji wymierzyć grzywnę. Po pierwsze, organ ten musi pozostawać w bezczynności po wyroku uwzględniającym skargę na bezczynność organu. Po drugie, wymierzenie grzywny jest możliwe po uprzednim pisemnym wezwaniu właściwego organu do wykonania wyroku. W rozpoznawanej sprawie, jak wynika z jej akt, spełniona została druga przesłanka (pismo skarżącej z dnia 16 maja 2008 r.), lecz nie została spełniona przesłanka pierwsza, bowiem w dacie orzekania w niniejszej sprawie organ I instancji nie pozostawał w bezczynności po wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 11 września 2007 r. W nadesłanych aktach sprawy znajduje się, wydane po tym wyroku, postanowienie Wojewody [...] z dnia [...] stycznia 2008 r. nr [...] r. (k-12 akt adm.), którym organ ten na podstawie art. 97 § 1 pkt 4 oraz art. 101 kpa zawiesił z urzędu postępowanie w sprawie rozpatrzenia przedmiotowego wniosku B. R. do czasu rozpatrzenia przez Ministra Skarbu Państwa złożonego przez organ wniosku o stwierdzenie nieważności zaświadczenia Starosty Powiatu W. z dnia [...] lipca 1999 r. nr [...].
Skoro po wyroku Sądu z dnia 11 września 2007 r., a jeszcze przed złożeniem do sądu skargi o ukaranie grzywną, organ podjął działania zmierzające do kontynuacji postępowania administracyjnego mającego zakończyć sprawę odpowiednim orzeczeniem administracyjnym, to tym samym uznać należy, że wykonał zawarte w orzeczeniu Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego polecenie i nie pozostawał w dniu złożenia skargi w bezczynności. W tej sytuacji nie zostały łącznie spełnione przesłanki zawarte w art. 154 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, co czyni skargę o wymierzenie organowi grzywny niezasadną.
Wyjaśnić należy, że kwestia prawidłowości postanowienia organu I instancji z dnia [...] stycznia 2008 r. nr [...] r. nie mogła być obecnie przedmiotem oceny Sądu rozpatrującego skargę o ukaranie organu grzywną, niezależnie od przekonania skarżącej, że sama sprawa zbadania legalności zaświadczenia Starosty Powiatu W. z dnia [...] lipca 1999 r. nr [...] nie powinna mieć wpływu na tok postępowania w sprawie rozpatrzenia wniosku o ujawnienie skarżącej w rejestrze uprawnionych do rekompensaty z tytułu pozostawienia nieruchomości poza obecnymi granicami Rzeczpospolitej Polskiej.
Biorąc powyższe pod uwagę Sąd na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzekł jak w sentencji.