Uzasadnienie
Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi postanowieniem z dnia [...] lutego 2013 r., nr [...] stwierdził uchybienie terminu do wniesienia przez B. L. k wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy rozstrzygniętej decyzją tego organu z dnia [...] grudnia 2012 r. nr [...].
Postanowienie wydane zostało w następującym stanie faktycznym i prawnym.
Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi decyzją z dnia [...] lipca 2007r. nr [...], stwierdził, że orzeczenie Ministra Rolnictwa i Reform Rolnych z dnia [...] stycznia 1949r. - stwierdzające, że nieruchomość ziemska "T." przeszła na własność Skarbu Państwa na cele reformy rolnej - wydane zostało z naruszeniem prawa i jednocześnie odmówił stwierdzenia jego nieważności ze względu na nieodwracalne skutki prawne.
Następnie Minister, działając na podstawie przepisu art. 160 § 1, 3 i 4 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071, ze zm. – dalej Kpa), decyzją z dnia [...] września 2008r. nr [...], przyznał na rzecz B. L., E. S., S. P., D. W. i M. M., odszkodowanie w ogólnej kwocie [...] zł.
Wnioskiem z dnia 25 kwietnia 2012r. B. L., działająca przez pełnomocnika J. L. wystąpiła do Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi o stwierdzenie nieważności powyższej decyzji odszkodowawczej.
Decyzją z dnia [...] grudnia 2012r. Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi odmówił stwierdzenia nieważności kwestionowanej decyzji organu z dnia [...] września 2008r. Jak wynika z akt sprawy powyższe rozstrzygnięcie zostało doręczone pełnomocnikowi B. L. w dniu 20 grudnia 2012 r.
W dniu 4 stycznia 2013 r. B. L. reprezentowana przez pełnomocnika J. L. wystąpiła do Ministra z wnioskiem o ponowne rozpatrzenie sprawy.
Postanowieniem z [...] lutego 2013 r. Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi działając na podstawie art. 134 w zw. z art. 57 § 1 oraz art. 127 § 3 Kpa, stwierdził uchybienie terminu do złożenia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy rozstrzygniętej decyzją z dnia [...] grudnia 2012 r. W uzasadnieniu organ wskazał, że jak wynika ze zwrotnego potwierdzenia odbioru, decyzja z dnia [...] grudnia 2012 r. została doręczona pełnomocnikowi B. L. w dniu [...] grudnia 2012 r. Oznacza to, że początkiem biegu terminu był następny dzień po dniu doręczenia decyzji, tj. dzień [...] grudnia 2012r. Z kolei termin do złożenia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej wspomnianą decyzją upłynął z dniem [...] stycznia 2013r. Strona złożyła środek odwoławczy w dniu [...] stycznia 2013r., a zatem z uchybieniem wskazanego terminu.
Organ podkreślił jednocześnie, że B. L. nie zwróciła się do organu administracji z prośbą o przywrócenie terminu do złożenia wniosku.
Na powyższe postanowienie B. L. reprezentowania przez J. L., wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, żądając jego uchylenia. W uzasadnieniu skargi skarżąca przedstawiła przebieg postępowania, wskazując na nieprawidłowości i uchybienia, których – jej zdaniem – dopuścił się organ administracji publicznej rozpoznając wniosek o stwierdzenie nieważności decyzji odszkodowawczej z dnia [...] września 2008 r.
Odnosząc się do kwestii przekroczonego terminu, skarżąca wskazała, że decyzja Ministra z dnia [...] grudnia 2012 r. zawierała pouczenie o 14 - dniowym terminie do złożenia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy. Strona popełniła błąd, traktując 14 dni jako 2 tygodnie. Dopiero z zaskarżonego postanowienia skarżąca dowiedziała się o treści art. 57 § 1 Kpa określającego sposób obliczania terminów. Gdyby termin określony w dniach mówił o dziesięciu, piętnastu lub dwudziestu dniach, błędu takiego by nie popełniła, traktującego 14 dni jako dwa tygodnie. Skarżąca wskazała ponadto, że nie występowała z wnioskiem o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, gdyż była przekonana, że przedmiotowy wniosek złożyła we wskazanym przez organ terminie.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia.
Wojewódzki Sąd Administracyjny Warszawie zważył, co następuje
zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) sąd administracyjny sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, co oznacza, że w zakresie dokonanej kontroli Sąd zobowiązany jest zbadać, czy organy administracji orzekające w sprawie nie naruszyły prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Stosownie do art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm – dalej ppsa) sąd administracyjny rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi.
Przedmiotem zaskarżenia w niniejszej sprawie jest postanowienie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia [...] lutego 2013 r., nr [...] stwierdzające uchybienie terminu do wniesienia przez B. L. wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy rozstrzygniętej decyzją tego organu z dnia [...] grudnia 2012 r. nr [...]. Rozstrzygnięcie to, o charakterze wyłącznie formalnym, wyznaczyło granice sprawy podlegającej kontroli sądowej. Oznacza to, że ocenie Sądu nie mogły podlegać decyzja Ministra z dnia [... grudnia 2012 r., jak również decyzja Ministra z dnia [...] września 2008 r., której stwierdzenia nieważności strona skarżąca domagała się.
Dokonując natomiast oceny zaskarżonego postanowienia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi Sąd uznał, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
W pierwszej kolejności wskazać należy, że przepis art. 127 § 3 Kpa stanowi, że od decyzji wydanej w pierwszej instancji przez ministra lub samorządowe kolegium odwoławcze nie służy odwołanie, jednakże strona niezadowolona z decyzji może zwrócić się do tego organu z wnioskiem o ponowne rozpatrzenie sprawy; do wniosku tego stosuje się odpowiednio przepisy dotyczące odwołań od decyzji. Odwołanie wnosi się w terminie czternastu dni od dnia doręczenia decyzji stronie, a gdy decyzja została ogłoszona ustnie - od dnia jej ogłoszenia stronie (por. art. 129 § 2 Kpa). Podkreślić należy, że termin ten ma charakter zawity i z jego istoty wynika, że nie może być on przedłużony.
W przypadku uchybienia terminu, organ odwoławczy zgodnie z art. 134 Kpa stwierdza w drodze postanowienia niedopuszczalność odwołania oraz uchybienie terminu do wniesienia odwołania. Postanowienie w tej sprawie jest ostateczne.
Zdaniem Sądu w przedmiotowej sprawie organ nie naruszył prawa i prawidłowo zastosował art. 134 Kpa. Ze znajdującego się w aktach sprawy dowodu doręczenia decyzji Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia [...] grudnia 2012 r. wynika bowiem, że decyzja ta została doręczona pełnomocnikowi B. L. w dniu [...] grudnia 2012 r. Powyższe oznacza, że zgodnie z art. 57 § 1 Kpa początkiem biegu terminu do złożenia wniosku, był następny dzień po dniu doręczenia decyzji, tj. dzień [...] grudnia 2012r. Z kolei termin do złożenia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej wspomnianą decyzją upłynął z dniem 3 stycznia 2013r. Strona złożyła środek odwoławczy w dniu 4 stycznia 2013r., a zatem z uchybieniem wskazanego terminu.
Wprawdzie z umieszczonej na pierwszej stronie wniosku prezentaty organu z dnia 4 stycznia 2013 r., nie wynika w jaki sposób wniosek został złożony (bezpośrednio w organie, czy też za pośrednictwem urzędu pocztowego), jednakże Sąd przyjął, opierając się na oświadczeniu pełnomocnika strony zawartym w skardze, że nastąpiło to w dniu 4 stycznia 2013 r. Ponadto strona skarżąca nie kwestionują faktu złożenia środka odwoławczego z uchybieniem terminu, wskazując jedynie na przyczyny jakie to uchybienie spowodowały – nieprawidłowe wyliczenie długości terminu.
Złożenie zatem wniosku po upływie ustawowego terminu oznacza, że Minister nie miał możliwości prawnych rozpatrzenia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy. Rozpatrzenie bowiem przez organ środka odwoławczego wniesionego z uchybieniem terminu, który nie został przywrócony, stanowi kwalifikowaną wadę prawną określona w art. 156 § 1 pkt 2 Kpa (rażące naruszenie prawa).
Mając powyższe na względzie Sąd, na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji wyroku