Uzasadnienie
Przedmiotem skargi B. D. (dalej: strona, skarżąca) jest postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej we W. (dalej: Dyrektor IAS) z [...] r. nr [...] utrzymujące w mocy postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego w T. (dalej: organ, Naczelnik US) z [...] r. nr [...] umarzające postępowanie egzekucyjne prowadzone na podstawie tytułów wykonawczych o nr [...], [...], [...], [...], [...] oraz[...].
Z uzasadnienia zaskarżonego postanowienia wynika dotychczasowy przebieg sprawy, wedle którego Naczelnik US prowadził wobec strony postępowanie egzekucyjne na podstawie ww. tytułów wykonawczych. Próby zajęcia rachunków bankowych okazały się bezskuteczne za wyjątkiem zajęcia rachunku bankowego w A S.A., do którego doszło wskutek zawiadomienia z [...] r. Nieskuteczne okazało się zajęcie wynagrodzenia za pracę. Poszukiwania majątku skarżącej przez organ nie przyniosły rezultatu. Organ ustalił, że strona posiada niezabudowaną działkę gruntu o powierzchni 0, 4362 ha oraz lokal mieszkalny położony we W. o powierzchni 76,10 m2. Naczelnik US odstąpił jednak od przeprowadzenia egzekucji z tych nieruchomości z uwagi na ich obciążenia hipoteczne, których wartość wielokrotnie przekracza możliwą do uzyskania cenę. W wyniku przeprowadzonego postępowania egzekucyjnego organ stwierdził w rezultacie, że skarżąca nie posiada żadnego majątku, do którego można by skierować skuteczną egzekucję.
Stąd na podstawie art. 59 § 2 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji postanowieniem z [...] r. (nr [...]) umorzył postępowanie egzekucyjne uznając, że dalsze prowadzenie egzekucji prowadzić będzie jedynie do generowania kosztów oraz wydatków egzekucyjnych, które nie znajdują pokrycia w kwotach uzyskanych w drodze egzekucji. W zażaleniu z [...] r. na to postanowienie strona zakwestionowała podstawę umorzenia postępowania egzekucyjnego wskazując, że zobowiązanie podatkowe, w szczególności wynikające z zeznania rocznego PIT za 2010 r., wygasło z uwagi na przedawnienie – zatem podstawą umorzenia powinien być art. 59 § 1 pkt 2 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Po rozpoznaniu zażalenia Dyrektor IAS postanowieniem z [...] r. (nr [...]) uchylił ww. postanowienie Naczelnika US i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia temu organowi nakazując ustosunkowanie się do zarzutów zażalenia.
Po ponownym postępowaniu Naczelnik US postanowieniem z [...] r. (nr [...]) umorzył postępowanie egzekucyjne w przedmiotowym zakresie stwierdzając, że skarżąca nie posiada żadnego majątku, do którego można by skierować skuteczna egzekucję. Strona złożyła zażalenie na to postanowienie, w rezultacie czego Dyrektor IAS postanowieniem z [...] r. (nr [...]) uchylił wskazane postanowienie Naczelnika US i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia uznając, że organ ten niedostatecznie wyjaśnił okoliczności dotyczące przedawnienia obowiązku.
W wyniku tego rozstrzygnięcia Naczelnik NUS działając w oparciu o art. 59 § 2 i § 3 ustawy z 17 czerwca 1966 r. o postepowaniu egzekucyjnym w administracji (t.j. Dz.U. z 2018 r., poz. 1314 ze zm.; dalej: u.p.e.a.) oraz art. 138 § 2 i art. 144 ustawy z 14.06.1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2018 r., poz. 1096 ze zm.) wydał postanowienie (z [...] r. nr [...]) bezpośrednio poprzedzające zaskarżone postanowienie. W uzasadnieniu Naczelnik US podał, że decyzją z [...] r. nr [...] określił stronie zobowiązanie podatkowe w podatku od towarów i usług za czerwiec 2010 r., którą organ odwoławczy utrzymał w mocy (decyzja z [...] r. nr [...]). Z uwagi na zaliczenie na poczet zaległości nadpłat w podatku dochodowym za lata 2015, 2016 i 2017 aktualna kwota należności głównej jest mniejsza. W tej sprawie podatkowej ustanowiony został pełnomocnik procesowy radca prawny S. M., któremu doręczono decyzję Naczelnika US w dniu [...] r. Wskazał też, że skarżąca w dniu [...] r. złożyła deklarację VAT-7 za sierpień 2010 r., w której wykazała kwotę do wpłaty.
Natomiast w dniu [...] r. złożyła korektę tej deklaracji wykazując wyższą kwotę do wpłaty do urzędu skarbowego. Naczelnik US decyzją z [...] r. (nr [...]) określił skarżącej m.in. zobowiązanie w podatku od towarów i usług za sierpień 2010 r. w innej wysokości. Wskazał, że w tej sprawie korespondencja kierowana była bezpośrednio do strony, bo nie ustanowiła ona pełnomocnika. Dalej, Naczelnik US wskazał, że strona złożyła deklarację VAT-7 za grudzień 2010 r. w dniu [...] r., w której wykazała kwotę do wpłaty. Następnie w dniu [...] r. dokonała korekty tej deklaracji również wykazując kwotę do wpłaty. Wobec nadpłaty wynikającej z PIT-36L za 2012 r., PIT-37 za 2013 r., kwoty zwrotu podatku VAT aktualnie zobowiązanie Skarżącej z tytułu VAT za grudzień 2010 r. jest mniejsze, niż zadeklarowane. Doręczenia w tej sprawie były kierowane do skarżącej osobiście. Naczelnik US powołał się też na decyzję Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej we W. z [...] r. nr [...] określającą skarżącej podatek dochodowy od osób fizycznych za 2010 r. Kwota ta uległa zmniejszeniu wobec wpłat dokonanych przez stronę.
Wskazał też na decyzję tego organu z [...] nr [...] także skierowana do skarżącej, a określającą m.in. wysokość odsetek za zwłokę od zaległości podatkowych z tytułu niezapłaconych zaliczek na podatek dochodowy od osób fizycznych za wrzesień oraz za październik 2010 r. Obie decyzje zostały doręczone Skarżącej w dniu [...] r. (fikcja doręczenia) na adres wskazany jako miejsce jej zamieszkania. Ponadto Naczelnik US podał w tej mierze, że Naczelnik D. Urzędu Celno-Skarbowego we W. decyzją z [...] r. (nr [...]) odmówił stwierdzenia nieważności ww. decyzji Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej we W. wobec stwierdzenia, że w sprawach tych nie został ustanowiony pełnomocnika, zatem decyzje były prawidłowo skierowane i doręczone stronie. Naczelnik US wyjaśnił dalej, że w dniu [...] r. Skarżąca złożyła deklarację PIT-36L za 2013 r., w której wykazała kwotę do wpłaty. Po zaliczeniu nadpłaty wynikającej z PIT-37 za 2013 aktualna zaległość z tytułu odsetek za zwłokę od zaliczki na podatek dochodowy od osób fizycznych za październik 2013 r. jest mniejsza.
Wskazując na te okoliczności, do wyjaśnienia których zobowiązał go Dyrektora IAS, Naczelnik US stwierdził, że wskazane decyzje administracyjne będące podstawą wystawionych tytułów wykonawczych pozostają w obrocie prawnym, a zobowiązania podatkowe z nich wynikające – są wymagalne. Wykonując dalsze zobowiązanie organu nadzoru naczelnik US wypowiedział się też co do przedawnienia zobowiązań podatkowych objętych tytułami wykonawczymi, co zarzucała Skarżąca w zażaleniach. W tym zakresie Naczelnik US wskazał, że zagadnienie to było przedmiotem badania przez Naczelnika D. Urzędu Celno-Skarbowego we W. w sprawie stwierdzenia nieważności ww. decyzji wydanych przez Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej we W. Z decyzji tej wynika, że Drugi Referat Dochodzeniowo-Śledczy w W. wszczął postępowanie karne skarbowe w dniu [...] r., w którym strona nie ustanowiła pełnomocnika, ale pismem z [...] r. ustanowiła obrońcę (radca prawny Ł. Ł.), a postępowanie to jeszcze się nie zakończyło.
O zawieszeniu biegu terminu przedawnienia Naczelnik US zawiadomił skarżącą pismem z [...] r., doręczonym na jej adres i do niej skierowanym. Doręczenie zaś nastąpiło na zasadach art. 133 § 1 i 2 Kodeksu postepowania karnego w trybie fikcji doręczenia ([...] r.). Ustaleń tych Naczelnik US dokonał w oparciu o ww. decyzję Naczelnika D. Urzędu Celno-Skarbowego we W. Co do zarzutu przedawnienia z tytułu podatku dochodowego PIT za 2010 r. Naczelnik US stwierdził, że przerwanie biegu terminu przedawnienia należności objętej tytułem wykonawczym nr [...] nastąpiło wskutek zastosowanego środka egzekucyjnego (art. 70 § 4-6 Ordynacji podatkowej) w postaci zajęcia wierzytelności pieniężnej z rachunku bankowego w banku B S.A. z [...] r.. Przesyłka zawierająca zawiadomienie o zajęciu prawa majątkowego oraz tytuł wykonawczy została doręczona w drodze fikcji doręczenia w dniu [...] r. Bank przesyłkę tę odebrał w dniu [...] r. i następnie pismem z [...] r. zawiadomił organ o przyjęciu zajęcia egzekucyjnego do realizacji.
Na koniec Naczelnik US wskazał, że strona nie ustanowiła pełnomocnika w postępowaniu egzekucyjnym, a ponadto ustanowienie pełnomocnika jest możliwie dopiero po wszczęciu postępowania egzekucyjnego. Podkreślił, że na podstawie art. 29 § 1 u.p.e.a. organ egzekucyjny bada z urzędu dopuszczalność egzekucji administracyjnej, lecz nie jest uprawniony do badania zasadności i wymagalności obowiązku objętego tytułem wykonawczym.
W zażaleniu na to postanowienie skarżąca zarzuciła naruszenie art. 59 § 2 i 3 u.p.e.a. poprzez nieprawidłowe przyjęcie jej przez Naczelnika US za podstawę prawną umorzenia postępowania egzekucyjnego. Zdaniem strony zobowiązanie podatkowe objęte tytułami wykonawczymi wygasło z powodu przedawnienia, stąd podstawą prawną postanowienia powinien być art. 59 § 1 pkt 2 u.p.e.a. Do zażalenia dołączyła kopię pełnomocnictwa szczególnego (druk PPS-1) udzielonego r.pr. Ł. Ł. w dniu [...] r., kopię pełnomocnictwa z [...] r. udzielonego r.pr. S. M., na której widnieje prezentata Urzędu Skarbowego w T. z datą [...] r.
Zaskarżonym postanowieniem Dyrektor IAS utrzymał w mocy postanowienie Naczelnika US uznając je za prawidłowe i słuszne wobec ustalonej bezskuteczności egzekucji. Jednocześnie podtrzymał ustalenia tego organu egzekucyjnego, że zobowiązania podatkowe objęte przedmiotowymi tytułami wykonawczymi nie uległy przedawnieniu. W tym zakresie stwierdził, że decyzje dotyczące podatku od towarów i usług za czerwiec oraz za sierpień 2010 r. jak również decyzje dotyczące podatku dochodowego od osób fizycznych za 2010 r. oraz odsetek od niezapłaconych w terminie zaliczek na ten podatek za wrzesień i październik 2010 r. - pozostają w obrocie prawnym.
Z kolei zobowiązanie wynikające z deklaracji podatkowej VAT-7 za grudzień 2010 r. oraz z zeznania PIT-36L za 2013 są wymagalne. Badając zagadnienie zawieszenia biegu terminu przedawnienia Dyrektor IAS odwołał się do decyzji Naczelnika D. Urzędu Celno-Skarbowego we W. w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji dotyczących podatku dochodowego od osób fizycznych za 2010 r. oraz odsetek od niezapłaconych w terminie zaliczek na ten podatek za wrzesień i październik 2010 r. i przyjął, że wobec nieustanowienia pełnomocnika w tym postępowaniu o zawieszeniu biegu terminu skutecznie została zawiadomiona strona przez Naczelnika US w trybie art. 133 § 1 i 2 Kodeksu postępowania karnego. Wywołało to skutek, o którym mowa w art. 70 § 6 pkt 1 ordynacji podatkowej, zaś wobec okoliczności, że postępowanie karne skarbowe się nie zakończyło – bieg terminu przedawnienia jest nadal zawieszony. Ponadto, Dyrektor IAS nie zgodził się z zarzutem błędnego kierowania korespondencji do strony osobiście w postępowaniu egzekucyjnym. Wskazał, że strona nie ustanowiła w tej sprawie pełnomocnika.
W skardze na to postanowienie strona zarzuciła naruszenie:
- 1. art. 59 § 3 i 4 u.p.e.a. poprzez błędne stwierdzenie, że zobowiązanie podatkowe nie uległo przedawnieniu wskutek braku skutecznego zawiadomienia pełnomocnika skarżącej o wszczęciu postepowania karnego skarbowego i zastosowanie błędnej podstawy umorzenia postepowania egzekucyjnego, którą prawidłowo powinien być art. 59 § 1 pkt 2 u.p.e.a.
- 2. art. 70c w związku z art. 70 § 6 pkt 1 Ordynacji podatkowej poprzez błędne uznanie, że pomimo niedoręczenia pełnomocnikowi podatnika zawiadomienia o wszczęciu postępowania karnego skarbowego, nie nastąpiło przerwanie biegu przedawnienia,
- 3. art. 138a § 1 i § 2 Ordynacji podatkowej poprzez nieprawidłowe uznanie, że radca prawny S. M. nie był pełnomocnikiem podatnika, któremu należało doręczyć zawiadomienie o zawieszeniu biegu terminu przedawnienia.
Na tej podstawie wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienie (omyłkowo wskazując na decyzję - uwaga Sądu) i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania oraz o zasądzenie od organu na rzecz skarżącej kosztów procesu, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.
W uzasadnieniu skargi podniosła, że w sprawie zakończonej decyzją Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej we W. z [...] r. określającą zobowiązanie podatkowe w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2010 r. ustanowiła pełnomocnika w osobie r.pr. S. M. Pełnomocnictwo obejmowało umocowanie do działania m.in. przed organami egzekucyjnymi w sprawach rozliczeń dotyczących działalności gospodarczej skarżącej, pochodziło z [...] r., wpłynęło do akt sprawy w dniu [...] r., widnieje w Centralnym Rejestrze Pełnomocnictw i nie zostało odwołane. Naczelnik US zawęził upoważnienie r.pr. S. M. do działania w postępowaniu egzekucyjnym, choć obejmowało ono szerszy zakres. Nawet, jeżeli pełnomocnictwo ogólne zostało złożone w ramach postępowania egzekucyjnego, to organ wiedział o jego treści i powinien doręczać pisma we wszystkich postępowaniach dotyczących podatnika, którego reprezentuje. Wedle strony, Naczelnik US w piśmie z [...] r. przyznał, że wpłynęła do niego kopia pełnomocnictwa uwierzytelniona przez r.pr.
S. M. wraz z zarzutami w postępowaniu egzekucyjnym, którego jednak nie dołączono do akt sprawy. Wskutek zaniechania doręczenia decyzji pełnomocnikowi strona nie miała możliwości wniesienia odwołania, co doprowadziło do pozbawienia jej prawa do obrony. Naczelnik US prowadzący postępowanie karne skarbowe względem strony powinien zawiadomić Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej we W. o fakcie występowania pełnomocnika. Podkreśliła, że ze względu na zły stan zdrowia zwróciła się wnioskiem z [...] r. do Naczelnika US o doręczanie wszelkiej korespondencji w sprawach podatkowych, kontrolnych, egzekucyjnych do jej pełnomocników. Organ ten pominął tego pełnomocnika dokonując zawiadomienia o wszczęciu postępowania karnego skarbowego i zawieszenia biegu terminu przedawnienia. Wskazała na obowiązek doręczenia zawiadomienia z art. 70c Ordynacji podatkowej pełnomocnikowi ustanowionemu w toku postępowania podatkowego odwołując się do uchwały Naczelnego Sądu Administracyjnego z 18 marca 2019 r. o sygn. akt I FPS 3/18.
Do dnia [...] r. nie doszło, zdaniem strony, do skutecznego doręczenia pełnomocnikowi zawiadomienia z [...] r. o zawieszeniu biegu terminu przedawnienia, więc nie zaistniał skutek z art. 70 § 6 pkt 1 Ordynacji podatkowej. Jeżeli przed [...] r. nie zaistniały inne, a nie wskazane wedle strony okoliczności powodujące skuteczne zawieszenie bądź przerwanie biegu przedawnienia zobowiązania podatkowego w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2010 r., to zobowiązanie to uległo przedawnieniu z dniem 31 grudnia 2016 r. W tym stanie rzeczy postepowanie egzekucyjne powinno być umorzone na podstawie art. 59 § 1 pkt 2 u.p.e.a. z powodu przedawnienia zobowiązania podatkowego, co skutkuje jego wygaśnięciem.
W odpowiedzi na skargę Dyrektor IAS wniósł o oddalenie skargi i podtrzymał stanowisko w sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje.
Skarga podlega uwzględnieniu, choć nie ze względu na sformułowane w niej zarzuty. Z uwagi na treść art. 134 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm.; dalej: p.p.s.a.) Sąd nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną - z zastrzeżeniem art. 57a, który w tej sprawie nie ma znaczenia.
Przedmiotem sporu jest przyczyna - i w konsekwencji podstawa prawna - umorzenia postępowania egzekucyjnego prowadzonego względem Skarżącej.
Dyrektor IAS utrzymał w mocy postanowienie Naczelnika US o umorzeniu postępowania egzekucyjnego, prowadzonego na podstawie sześciu tytułów wykonawczych, w oparciu o art. 59 § 2 u.p.e.a. wobec stwierdzonej bezskuteczności egzekucji. Zdaniem tego organu, żadne ze zobowiązań podatkowych objętych egzekucją nie uległo przedawnieniu, co zarzucała Skarżąca. Odnosząc się do tego zagadnienia wskazał, że zobowiązania z tytułu podatku dochodowego od osób fizycznych za 2010 r. oraz odsetek od niezapłaconych w terminie zaliczek na ten podatek za wrzesień i październik 2010 r. były przedmiotem dwóch decyzji Dyrektora Urzędu Kontroli Podatkowej we W. (z [...] r.) prawidłowo doręczonych stronie w trybie art. 44 Kodeksu postępowania administracyjnego. Decyzje te weszły do obrotu prawnego, bowiem wbrew zarzutom Skarżącej nie został w nich ustanowiony pełnomocnik. Bieg terminu przedawnienia został zawieszony (art. 70 § 6 pkt 1 Ordynacji podatkowej) z uwagi na wszczęcie postępowania karnego skarbowego (w dniu [...] r.), o czym poinformowano stronę ze skutkiem doręczenia na dzień [...] r. (w drodze fikcji doręczenia - art. 133 § 1 i 2 Kodeksu postępowania karnego).
Dyrektor IAS podkreślił, że przyjęte w tym zakresie ustalenia wynikają z decyzji Naczelnika D. Urzędu Celno-Skarbowego we W. z [...] r. odmawiającej stwierdzenia nieważności ww. decyzji. Zobowiązanie w podatku od towarów i usług za czerwiec 2010 r. było przedmiotem decyzji z [...] r. (Naczelnika US i utrzymanej w mocy przez Dyrektora IAS decyzją z [...] r.) doręczonej ustanowionemu w sprawie pełnomocnikowi w dniu [...] r. Zobowiązanie w podatku od towarów i usług za sierpień 2010 r. było przedmiotem decyzji z [...] r. (Naczelnika US) doręczonej stronie wobec nieustanowienia pełnomocnika (w dniu [...] r. – w drodze fikcji doręczenia, art. 150 Ordynacji podatkowej). Zobowiązanie w podatku od towarów i usług za grudzień 2010 r. strona wykazała w deklaracji VAT-7 złożonej w dniu [...] r., zaś zobowiązanie w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2013 r. wykazała w zeznaniu PIT-37L złożonym w dniu [...] r. W oparciu o te ustalenia Dyrektor IAS uznał, że działania Naczelnika US były prawidłowe, a zobowiązania podatkowe objęte tytułami wykonawczymi nie uległy przedawnieniu.
Skarżąca natomiast, nie kwestionując samego rozstrzygnięcia, uważa, że postępowanie egzekucyjne powinno być umorzone ze względu na przedawnienie zobowiązania podatkowego, objętego tytułami wykonawczymi, zatem umorzenie powinno nastąpić w sprawie na innej podstawie prawnej, tj. art. 59 §1 pkt 2 u.p.e.a. Zdaniem skarżącej, nie zaistniała w stosunku do niej okoliczność skutkująca przerwaniu biegu terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2010 r., polegająca na poinformowaniu strony przed upływem okresu przedawnienia o zaistnieniu okoliczności, o której mowa w art. 70 § 1 pkt 6 Ordynacji podatkowej.
Niesporne W sprawie nie jest sporne ustalenie organu egzekucyjnego, że w postępowaniu egzekucyjnym nie uzyska się kwoty przewyższającej wydatki egzekucyjne (przesłanka umorzenia postępowania egzekucyjnego wynikająca z art. 59 § 2 u.p.e.a.), a zebrane dowody w sprawie, o tym przekonują.
Kontrola legalności zaskarżonego postanowienia odbywa się m.in. w oparciu o art. 133 p.p.s.a. Kontrola ta wykazała, że akta sprawy nie potwierdzają natomiast ustaleń przyjętych w zakresie przedawnienia zobowiązań podatkowych mających znaczenie dla oceny zaistnienia przesłanki umorzenia postępowania egzekucyjnego wynikającej z art. 59 § 1 pkt 2 u.p.e.a. Akta sprawy zawierają wyłącznie kopię decyzji Naczelnika D. Urzędu Celno-Skarbowego we W. z [...] r. odmawiającej stwierdzenia nieważności decyzji Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej we W. z [...] r. (nr[...]) w sprawie podatku dochodowego od osób fizycznych za 2010 r. Sąd podaje przy tym z urzędu, że decyzja ta stała się przedmiotem skargi do tut. Sądu ([...]), a skarga nie jest jeszcze rozstrzygnięta. Nie może ujść uwadze, że postanowienie Dyrektora IAS nie zawiera czytelnego uzasadnienia rozstrzygnięcia wedle reguł ustawy z 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (t.j.
Dz.U. z 2018 r., poz. 2096 ze zm., dalej: k.p.a.), do czego odsyła art. 18 u.p.e.a. Zgodnie z art. 124 § 2 k.p.a. uzasadnienie postanowienia (w tym postanowienia wydanego w oparciu o art. 59 § 1 lub § 2 u.p.e.a., do którego przepisy k.p.a. należy stosować odpowiednio) powinno zawierać uzasadnienie faktyczne i prawne, jeżeli służy na nie zażalenie lub skarga do sądu administracyjnego oraz gdy wydane zostało na skutek zażalenia na postanowienie. Warunek sporządzenia uzasadnienia jest niewątpliwy. Natomiast sposób realizacji tego obowiązku ustawowego przez organ nadzoru (będący jednocześnie organem odwoławczym) jest wadliwy. Bez szczegółowej analizy akt sprawy nie można w ogóle zorientować się, jakie zobowiązania były przedmiotem tytułów wykonawczych, poszukiwanie informacji w aktach sprawy również nie daje jasnej odpowiedzi. Jedyny dokument, który pozwala rozeznać to zagadnienie stanowi pismo wewnętrzne (k. [...] akt egzekucyjnych), co jednak w żaden sposób nie ma przełożenia na uzasadnienie faktyczne zaskarżonego postanowienia.
Brakuje natomiast dokumentów źródłowych: deklaracji podatkowej VAT-7 za grudzień 2010 r., zeznania PIT-37L za 2013 r., decyzji podatkowych w sprawie podatku od towarów i usług za czerwiec, sierpień, 2010 r. oraz decyzji podatkowych w sprawie podatku dochodowego od osób fizycznych za 2013 r. oraz w sprawie zaliczek na ten podatek za wrzesień i październik 2010 r. Brakuje postanowienia o wszczęciu postępowania karnego skarbowego oraz zawiadomienia w trybie art. 70c Ordynacji podatkowej. Wreszcie brakuje dowodów doręczenia tych dokumentów, a także pełnomocnictw (poza przedstawionym przez sama Skarżącą). Braki te nie pozwalają uzasadnione twierdzenia organu w zakresie nieprzedawnienia zobowiązań objętych tytułami wykonawczymi, w sytuacji gdy argumentacja organu w tym zakresie stanowi istotną treść uzasadnienia postanowienia. Jest to zaś istota sporu pomiędzy stronami.
Ponadto, z uzasadnienia zaskarżonego postanowienia – poza szczątkową, nieklarowną argumentacją dotyczącą zawieszenia biegu terminu przedawnienia względem podatku dochodowego za 2010 r. - nie wynikają żadne okoliczności, które przemawiałyby za nieprzedawnieniem pozostałych zobowiązań, objętych tytułami wykonawczymi. Dyrektor IAS z jednej strony uznał to zagadnienie za istotne dla bytu postępowania egzekucyjnego, z drugiej – zaś w zasadzie nie przeanalizował go. Z uzasadnienia tego postanowienia nie można wywnioskować, dlaczego zobowiązania objęte poszczególnymi tytułami wykonawczymi nie uległy przedawnieniu, kiedy upływa ustawowy termin ich przedawnienia i co spowodowało, że upływ tego terminu nie wywołał – zdaniem organu - skutku prawnego. Tylko jasne uzasadnienie w tym zakresie pozwala na rozważanie i przyjęcie wyłącznie innej przyczyny umorzenia postępowania egzekucyjnego, aniżeli wygaśnięcie zobowiązania przez przedawnienie.
Sposób prezentacji ustaleń i wniosków organu prowadzi do naruszenia art. 7, art. 8 i art. 11 k.p.a. Uzasadnienie postanowienia nie ma odzwierciedlenia w aktach sprawy, nie dowodzi dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego (art. 7 k.p.a.). Nieklarowność, braki w uzasadnieniu i niewyjaśnienie zasadności przesłanek, którymi kierował się Dyrektor IAS przy ocenie zagadnienia przedawnienia naruszają zasadę zaufania do organów administracji oraz zasadę przekonywania (art. 8 i art. 11 k.p.a.). Zupełnie niezrozumiały jest wywód dotyczący zawieszenia biegu terminu przedawnienia (pomijając już wcześniej wskazaną niemożliwość skonfrontowania tego twierdzenia z dowodami). Z zawartej w aktach sprawy decyzji Naczelnika D. Urzędu Celno-Skarbowego we W. (z [...] r., k. [...] akt egzekucyjnych) wynika, że inspektor kontroli skarbowej postanowieniem z [...] r. wszczął postępowanie karne-skarbowe względem strony w sprawie o czyn polegający na podaniu nieprawdziwych danych w korekcie zeznania podatkowego za 2010 r. (PIT-36L) i uszczupleniu podatku dochodowego od osób fizycznych, tj. o przestępstwo skarbowe z art. 56 § 2 kodeksu karnego skarbowego.
Zawiadomienie o zawieszeniu biegu terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego nastąpiło na adres strony w trybie art. 133 § 2 Kodeksu postępowania karnego ze skutkiem doręczenia na dzień [...] r. Przyjęty sposób doręczenia (na podstawie kodeksu postępowania karnego, a nie Ordynacji podatkowej) nie został wyjaśniony w kontekście art. 70c Ordynacji podatkowej. Nie jest zatem jasne, czy właśnie zawiadomienie, o którym mowa w art. 70c Ordynacji podatkowej (warunkujące skutek z art. 70 § 6 pkt 1 Ordynacji podatkowej) było przedmiotem doręczenia stronie w dniu [...] r.
Nieadekwatny jest wywód Dyrektora IAS odnośnie do pełnomocnictwa z [...] r., które – jak wynika z prezentaty Urzędu Skarbowego w T. – wpłynął do organu w dniu [...] r. W zażaleniu strona, jakkolwiek wielowątkowo i przez to niejasno, ale nadaje temu pełnomocnictwu wagę w kontekście wejścia do obrotu prawnego decyzji dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych za 2010 r., jak również – skutecznego zawiadomienia o zawieszeniu biegu terminu przedawnienia. Wskazując na uchwałę NSA z 18 marca 2019 r. o sygn. akt I FPS 3/18 (dostępna w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych, orzeczenia.nsa.gov.pl) argumentowała, że zawiadomienie z art. 70c Ordynacji podatkowej należy doręczyć pełnomocnikowi, który został ustanowiony w postępowaniu kontrolnym lub podatkowym, nawet jeżeli zawiadomienia dokonuje organ, przed którym nie toczy się żadne postępowanie z udziałem pełnomocnika strony. Uchybienie w realizacji powyższego obowiązku winno być traktowane jako brak ziszczenia się materialnoprawnego skutku przewidzianego w art. 70 § 6 pkt 1 Ordynacji podatkowej.
Wskazała, że pełnomocnictwo to przesłane zostało wraz z zarzutami w sprawie postępowania egzekucyjnego Naczelnikowi Urzędu Skarbowego W., a następnie – przesłane Naczelnikowi US. Strona uważa, że powinno ono – jako pełnomocnictwo ogólne - być dołączone do sprawy w zakresie podatku dochodowego od osób fizycznych za 2010 r. i w rezultacie to temu pełnomocnikowi powinno być doręczone zawiadomienie z art. 70c Ordynacji podatkowej. Organ zaś argumentację poprowadził w zupełnie innym kierunku – udziału pełnomocnika w postępowaniu karnym skarbowym oraz postępowaniu egzekucyjnym. O ile argumentacja ta jest poprawna, to nie ma związku ze zgłoszonym przez stronę zagadnieniem wpływającym na skutek doręczenia decyzji podatkowej oraz bieg terminu przedawnienia w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2010 r. Dyrektor IAS powinien był się ustosunkować do tej argumentacji, czego nie uczynił.
Wszystko to prowadzi do wniosku, że Dyrektor IAS nie uzasadnił w sposób logiczny, kompletny i odpowiadający zasadom k.p.a. braku przedawnienia zobowiązań objętych tytułami wykonawczymi. Przyjęta w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia argumentacja nie pozwala na wykluczenie - jako podstawy umorzenia postępowania egzekucyjnego - wygaśnięcia zobowiązania wskutek przedawnienia.
Sąd zauważa przy tym, że w aktach sprawy znajduje się zawiadomienie o zajęciu egzekucyjnym wystawione [...] r., a skierowane do A S.A. (k. [...] akt egzekucyjnych). Wynika z niego, że zajęciem zostały objęte wszystkie tytułu wykonawcze, których sprawa dotyczy (tj. o nr [...], [...], [...], [...],[...]oraz[...]). Zawiadomienie to zostało doręczone bankowi w dniu [...] r. (co wynika ze zwrotnego potwierdzenia odbioru), zaś strona nie podjęła awizowanej wynika z adnotacji na kopercie oraz na zwrotnym potwierdzeniu odbioru). W odpowiedzi z [...] r. (k. [...] akt egzekucyjnych) bank wskazał, że wstrzymuje się z realizacją zajęć egzekucyjnych do czasu rozstrzygnięcia zbiegu egzekucji. Okoliczności tej Dyrektor IAS nie ocenił w kontekście przedawnienia zobowiązań objętych tytułami wykonawczymi, a w konsekwencji - przesłanki umorzenia postępowania egzekucyjnego, o której mowa w art. 59 § 1 pkt 2 u.p.e.a. Naczelnik US powołał ją zaś w odniesieniu do jednego tytułu wykonawczego.
Co do zarzutów skargi, to są one przedwczesne.
Z tych względów Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. wobec naruszenia art. 124 § 2, art. 7, art. 8 i art. 11 k.p.a. w związku z art. 18 i art. 59 § 1 pkt 2 i § 3 u.p.e.a.
W ponownie prowadzonym postępowaniu organ dokona analizy przesłanki umorzenia postępowania egzekucyjnego z art. 59 § 1 pkt 2 u.p.e.a. z uwzględnieniem wskazówek Sądu, zawartych w uzasadnieniu wyroku.
O kosztach postępowania Sąd orzekł na podstawie art. 200 i art. 205 § 2 p.p.s.a., zasądzając na rzecz Skarżącej kwotę [...] zł obejmującą wpis od skargi w kwocie [...] zł, opłatę skarbową od pełnomocnictwa w kwocie [...] zł oraz wynagrodzenie pełnomocnika w wysokości [...] - zgodnie z § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (t.j. Dz.U. z 2018 r., poz. 265).