Uzasadnienie
W skardze na decyzję organu podatkowego skarżący wniósł o wstrzymanie jej wykonania, uzasadniając, że prawidłowość zastosowania przepisu art. 20 ust. 3 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych (będącego podstawą ustalenia zobowiązania podatkowego zaskarżona decyzją) jest ocenna. W tym stanie rzeczy nie leży w interesie organu podatkowego i skarżącego prowadzenie postępowania egzekucyjnego. Dalej skarżący wskazał, że nie jest w stanie dokonać zapłaty ustalonej kwoty podatku, a wykonanie decyzji w drodze egzekucji spowoduje dla niego znaczne szkody i nieodwracalne skutki. Trwające od 2004 r. postępowanie karne praktycznie wyeliminowało go z obrotu gospodarczego. Kara, na jaką został skazany, to jest zakaz prowadzenia działalności gospodarczej, pozbawiła go środków do życia. Obecnie podlega procesowi resocjalizacji.
W ocenie wnioskującego, można się spodziewać, że egzekucja zostanie skierowana w pierwszej kolejności do wynagrodzenia za pracę, natomiast utrzymanie dwójki dzieci z kwoty wolnej od zajęcia odbywać się będzie ze szkodą dla nich. W konsekwencji rodzina skarżącego będzie korzystać z pomocy opieki społecznej, co nie leży w interesie państwa. Końcowo skarżący wskazał, że niezależnie od powyższego obecnie choruje, a leczenie wymaga ponoszenia dodatkowych kosztów.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Zgodnie z art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. - dalej: p.p.s.a.), po przekazaniu sądowi skargi sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, na które została wniesiona skarga, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, z wyjątkiem przepisów prawa miejscowego, które weszły w życie, chyba że ustawa szczególna wyłącza wstrzymanie ich wykonania.
Jak wynika z treści przytoczonej regulacji, powodem wstrzymania wykonania aktu może być prawdopodobieństwo wyrządzenia skarżącemu niepowetowanej szkody na skutek wykonania aktu, który następnie przez Sąd zostałby wzruszony. W ramach postępowania w przedmiocie wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji Sąd nie jest władny do przeprowadzenia merytorycznej jego oceny (czy jest on zgodny z prawem). Zaskarżona decyzja aż do momentu jej uchylenia korzysta bowiem z domniemania zgodności z prawem. Instytucja przewidziana w art. 61 § 3 ustawy procesowej ma charakter wyjątku od zasady przewidującej, że ostateczna decyzja administracyjna podlega wykonaniu.
Analiza orzecznictwa sądów administracyjnych wskazuje, że warunkiem wydania postanowienia o wstrzymaniu wykonania aktu lub czynności jest wykazanie przez stronę we wniosku okoliczności uzasadniających możliwość wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Uzasadnienie wniosku winno odnosić się do konkretnych zdarzeń (okoliczności) świadczących o tym, że w stosunku do wnioskodawcy wstrzymywanie wykonania zaskarżonego aktu lub czynności jest uzasadnione.
Sąd, rozpoznając wniosek skarżącego, nie dopatrzył się możliwości wystąpienia przesłanek, które uzasadniałyby jego pozytywne rozpoznanie. Z treści wniosku wynika jedynie, że skarżący nie prowadzi działalności gospodarczej, jego źródłem dochodu jest wynagrodzenie za pracę, a na utrzymaniu ma dwójkę dzieci. Jako skutek wykonania zaskarżonej decyzji wymienił zajęcie wynagrodzenia za pracę i konieczność korzystania przez jego rodzinę z pomocy społecznej.
Należy zauważyć, że przywołane przez wnioskującego skutki wykonania decyzji ustalającej zobowiązanie podatkowe wskazują właściwie na obniżenie standardu życia, którego jednak nie można utożsamiać z przesłankami wstrzymania wykonania tej decyzji. Jak zauważył Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z dnia 16 kwietnia 2008 r. (sygn. akt I FZ 155/08, Legalis), faktu egzekwowania obowiązku pieniężnego wynikającego z ostatecznej decyzji, nawet przy istnieniu trudnej sytuacji materialnej strony, nie można utożsamiać z niebezpieczeństwem wyrządzenia znacznej szkody, czy spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Trudna sytuacja materialna może mieć wpływ na przyznanie prawa pomocy, nie jest zaś wystarczającą okolicznością do wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu.
Wykonanie decyzji zawsze powoduje określone konsekwencje finansowe, jednakże nie zawsze musi się to łączyć z powstaniem nieodwracalnych skutków, czy wyrządzeniem znacznej szkody. Istotnym jest również, iż przedmiotem sporu są świadczenia pieniężne, a więc z natury rzeczy świadczenia odwracalne. Tym samym w razie ewentualnego uwzględnienia skargi, wyegzekwowana kwota zobowiązania podatkowego będzie podlegać zwrotowi wraz z odsetkami.
Końcowo wskazać trzeba, że bez znaczenia dla rozpoznania przedmiotowego wniosku pozostaje interes organu podatkowego, czy państwa, na który skarżący powoływał się w treści wniosku, gdyż ustawodawca nie przewidział tej okoliczności jako podstawy wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu.
Wobec powyższego, na podstawie powołanego wyżej art. 61 § 3 p.p.s.a., Sąd postanowił jak w sentencji.