Uzasadnienie
Pismem z dnia 28 grudnia 2011 r., adresowanym do skarżącego J.J., Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zawiadomił skarżącego, że sprawa z jego skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej we W. z dnia 29 września 2011 r. (nr [...]) w przedmiocie odmowy umorzenia zaległości z tytułu zryczałtowanego podatku dochodowego zostanie rozpoznana na rozprawie w dniu 26 stycznia 2012 r.
Oprócz zawiadomienia o terminie rozprawy, pismo kierowane do strony zawierało pouczenie, że stawiennictwo strony na tym posiedzeniu nie jest obowiązkowe, jednak z urzędu Sąd sporządza i doręcza stronom wyrok wraz uzasadnieniem tylko w przypadku uwzględnienia skargi (pkt 4 pouczenia). W przypadku oddalenia skargi, uzasadnienie wyroku sporządzane jest wyłącznie na wniosek strony zgłoszony w terminie siedmiu dni od dnia ogłoszenia wyroku. Zgłoszenie wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku po upływie tego terminu jest bezskuteczne (pkt 3 pouczenia).
Ze zwrotnego potwierdzenia odbioru w/w zawiadomienia wynika, że przesyłkę sądową odebrała w dniu 2 stycznia 2012 r. żona skarżącego – I.J.
Wyrokiem z dnia 26 stycznia 2012 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu, po przeprowadzeniu rozprawy, oddalił skargę strony na w/w decyzję Dyrektora Izby Skarbowej we W. Ogłoszenie wyroku nastąpiło pod nieobecność skarżącego, który, prawidłowo zawiadomiony o terminie rozprawy, nie stawił się na posiedzenie Sądu.
Postanowieniem z dnia 27 marca 2012 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu stwierdził prawomocność wydanego w sprawie wyroku z dniem 28 lutego 2012 r.
Pismem z dnia 11 czerwca 2012 r. (prezentata biura podawczego Sądu) skarżący wniósł o doręczenie mu wyroku ogłoszonego na rozprawie w dniu 26 stycznia 2012 r. wraz z pisemnym uzasadnieniem. Nadto, zgłosił żądanie zwrotu kwoty 500 zł, uiszczonej tytułem wpisu od skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Wniosek skarżącego obejmujący: sporządzenie oraz doręczenie uzasadnienia wyroku ogłoszonego na rozprawie dniu 26 stycznia 2012 r. oraz dokonanie zwrotu uiszczonego wpisu od skargi nie zasługiwał na uwzględnienie.
Odnosząc się do skuteczności zgłoszonego w sprawie wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku oddalającego skargę należy na wstępie podnieść, iż wniosek ten nie mógł wywołać oczekiwanego skutku procesowego jako że został zgłoszony po upływie siedmiodniowego terminu o jakim mowa w art. 141 § 2 ustawy z dnia 30 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn.: Dz. U. z 2012 r., poz. 270, zwanej dalej p.p.s.a.).
Powołany przepis reguluje zasady sporządzania pisemnego uzasadnienia do wyroku oddalającego skargę. Stanowi on, że w przypadku tego rodzaju orzeczenia, uzasadnienie wyroku sporządzane jest wyłącznie na wniosek strony, zgłoszony w terminie siedmiu dni od dnia ogłoszenia wyroku.
W sprawie, ogłoszenie wyroku, w stosunku do którego skarżący wnioskuje o sporządzenie pisemnego uzasadnienia motywów rozstrzygnięcia nastąpiło na rozprawie w dniu 26 stycznia 2012 r. Siedmiodniowy termin na wystąpienie z wnioskiem o sporządzenie jego pisemnego uzasadnienia rozpoczął zatem bieg w dniu następnym po dacie ogłoszenia wyroku, tj. w dniu 27 stycznia 2012 r., i upływał z dniem 2 lutego 2012 r. (czwartek). Do tego też dnia skarżący winien był najpóźniej zgłosić wniosek o sporządzenie oraz doręczenie uzasadnienia wyroku.
Działając w trybie art. 6 p.p.s.a. Sąd wyjaśnia, że niestawiennictwo skarżącego na rozprawie w dniu 26 stycznia 2012 r. nie obligowało Sądu do dodatkowego informowania strony o rodzaju zapadłego na tym posiedzeniu rozstrzygnięcia oraz o obowiązującej w przypadku wyroku oddalającego skargę zasadzie sporządzania uzasadnienia wyłącznie na wniosek strony złożony w terminie siedmiu dni od dnia ogłoszenia orzeczenia.
Należy podnieść, że stosowne pouczenie skarżący otrzymał wraz z pisemnym zawiadomieniem o terminie rozprawy, które zostało doręczone w sposób prawidłowy na adres skarżącego w dniu 2 stycznia 2012 r. Jak wynika ze zwrotnego potwierdzenia odbioru zawiadomienia o rozprawie, odbiór przesyłki sądowej zawierającej to wezwanie pokwitowała żona skarżącego (I.J.).
Jak już zostało podkreślone, doręczona do rąk małżonki skarżącego korespondencja, zawierała nie tylko informację o wyznaczonym na dzień 26 stycznia 2012 r. terminie rozprawy, ale również pouczenie (zawarte na zwrotnej stronie zawiadomienia) o obowiązujących zasadach udziału stron w tym posiedzeniu (w myśl których stawiennictwo stron nie jest obowiązkowe), jak również, pouczenie o zasadach doręczenia stronom wyroku wraz z uzasadnieniem.
Zgodnie z zawartą tam informacją, tylko w przypadku wyroku uwzględniającego skargę sporządzenie uzasadnienia wyroku oraz jego doręczenie stronom następuje z urzędu, tj. bez konieczności występowania ze stosownym wnioskiem. W przypadku oddalenia skargi (a taki wyrok zapadł w sprawie), uzasadnienie wyroku sporządza się wyłącznie na wniosek strony zgłoszony w terminie siedmiu dni od dnia ogłoszenia wyroku. Zgłoszenie wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku po tym terminie jest czynnością bezskuteczną.
Skoro zatem skarżący, prawidłowo zawiadomiony o termie rozprawy (wraz z niezbędnymi pouczeniami), w terminie do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku nie podjął starań o ustalenie treści ogłoszonego wyroku (czy jest to wyrok uwzględniający, czy też oddalający jego skargę), jak również, nie złożył wniosku o sporządzenie pisemnych motywów tego rozstrzygnięcia do dnia 2 lutego 2012 r., to nie może na obecnym etapie sprawy (przy braku wniosku o przywrócenie uchybionego terminu) skutecznie wnioskować o dokonanie tej czynności procesowej przez Sąd. W myśl bowiem art. 85 p.p.s.a. czynność w postępowaniu sądowym podjęta przez stronę po upływie terminu jest bezskuteczna.
Odnosząc się do drugiego z żądań skarżącego, a mianowicie zwrotu kwoty 500 zł, uiszczonej tytułem wpisu sądowego należy podnieść, iż w świetle obowiązujących regulacji konstruowane żądanie nie znajduje podstawy prawnej. Przepis art. 232 § 1 pkt 1 i 2 p.p.s.a. wymienia enumeratywnie przypadki zwrotu stronie uiszczonego wpisu od skargi, ograniczając zastosowanie tego przepisu jedynie do przypadku: odrzucenia pisma lub jego cofnięcia (pkt 1) oraz uwzględnienia zażalenia na postanowienie w przedmiocie ukarania grzywną (pkt 2).
Powyższe oznacza, że skarżącemu nie przysługuje zwrot kosztów postępowania w przypadku uznania bezzasadności jego skargi. Uiszczony w tych warunkach przez skarżącego wpis sądowy (w kwocie należnej) jest swego rodzaju ekwiwalentem za przeprowadzenie postępowania sądowego i rozpoznanie skargi (art. 220 § 1 zd. pierwsze w zw. z art. 212 § 1 i art. 230 § 1 p.p.s.a.).
Wskazać trzeba, że w razie dojścia do merytorycznego rozpoznania skargi przez Sąd, przepisy prawa nie stwarzają podstaw do zwrotu stronie skarżącej uiszczonego wpisu sądowego za wyjątkiem uznania skargi za zasadną. W tym ostatnim przypadku stronie przysługuje zwrot poniesionych kosztów postępowania, w tym uiszczonego wpisu od skargi, lecz następuje to na zasadach rozliczeń między stroną a organem podatkowym, regulowanych treścią art. 200 p.p.s.a., a nie na zasadzie rozliczeń miedzy stroną skarżącą a Sądem.
W stanie sprawy, oczywistym jest, iż przepis art. 200 p.p.s.a. nie mógł mieć zastosowania z uwagi na wynik sprawy, zakończony wyrokiem oddalającym skargę. Zastosowanie znalazła zatem ogólna reguła z art. 199 p.p.s.a. w myśl której, strony ponoszą koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie.
Mając na uwadze przedstawioną argumentację Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu, na podstawie art. 141 § 3 w zw. z § 1 p.p.s.a., odmówił sporządzenia uzasadnienia wyroku o czym orzekł w pkt. I postanowienia. W pkt. II postanowienia Sąd odmówił zwrotu uiszczonego wpisu od skargi, co znajduje umocowania w treści art. 199 w zw. z art. 232 § 1 pkt 1 i 2 p.p.s.a.