Uzasadnienie
K. K. złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienia doradcy podatkowego. W jego uzasadnieniu podała, że od maja 2010 r. jest osobą bezrobotną bez prawa do zasiłku z tytułu stałej opieki nad chorą matką, z którą utrzymują wspólne gospodarstwo domowe z renty matki w kwocie 2.200 zł (brutto).
Jak wynika ze zwrotnego potwierdzenia odbioru przesyłki sądowej w dniu 22 kwietnia 2014 r. K. K. odebrała wezwanie do uzupełnienia wniosku o przyznanie prawa pomocy poprzez przedłożenie w terminie czternastu dni, pod rygorem rozpoznania wniosku na podstawie akt sprawy, dodatkowych informacji i dokumentów źródłowych dotyczących jej sytuacji materialnej i rodzinnej.
Z akt sprawy wynika, że wnioskodawca nie zareagował na to wezwanie w sposób w nim wskazany. Natomiast pismem procesowym datowanym na dzień 19 kwietnia 2014 r. oświadczył, że z powodów od siebie niezależnych od roku 2010 nie pracuje i nie osiąga dochodów, z powodu sprawowania stałej opieki nad niepełnosprawną matką nie może być zarejestrowany jako osoba bezrobotna, nie posiadają z matką oszczędności, w tym lokat bankowych, na jego rachunku bankowym dokonywane są wpłaty kierowane do T. K., koszty utrzymania jego dwuosobowego gospodarstwa domowego w kwocie 2.600 miesięcznie pokrywa z renty matki oraz pożyczek prywatnych i nie korzysta ze wsparcia z Ośrodka Pomocy Społecznej.
W sprawie zważono, co następuje.
Stosownie do brzmienia art. 245 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity w Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.), prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częścio-wym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (§ 2), natomiast prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (§ 3). W przypadku osób fizycznych prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym – gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (art. 246 § 1 pkt 1)) a w zakresie częściowym – gdy osoba ta wykaże, iż nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (pkt 2) cyt. wyżej przepisu).
Z regulacji prawnych dotyczących kosztów sądowych można wysnuć wniosek, że ich ponoszenie przez stronę postępowania sądowoadministracyjnego jest zasadą, natomiast zwolnienie z ich uiszczenia winno nastąpić w sytuacjach wyjątkowych. Instytucja zwolnienia od kosztów sądowych jest instytucją stosowaną w przypadku osób charakteryzujących się ubóstwem (przykładowo do takich osób zaliczyć można osoby, które ze względu na okoliczności życiowe pozbawione zostały całkowicie środków do życia). Istotą prawa pomocy w zakresie przyznania z urzędu doradcy podatkowego jest natomiast nieodpłatne korzystanie strony z usług profesjonalnego pełnomocnika, wskutek przejęcia przez Skarb Państwa ciężaru kosztów związanych z tą reprezentacją. Założeniem prawa do bezpłatnej pomocy prawnej jest to, że strona ze względu na swój stan majątkowy nie jest w stanie ponieść jej kosztów.
Mając na uwadze powołane regulacje prawne i wynikające z nich zasady, jakimi należy kierować się rozpatrując wniosek o przyznanie prawa pomocy jak i stan faktycz-ny sprawy, referendarz sądowy stwierdził, że w przypadku K. K. zaistniała ustawowa przesłanka do przyznania jej prawa pomocy w zakresie obejmującym zwol-nienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie doradcy podatkowego, określona w art. 246 § 1 pkt 1) Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Wnioskodawca wykazał bowiem, że w swojej sytuacji życiowej i materialnej nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Świadczą o tym, z jednej strony, wysokość dochodu jej dwuosobowego gospodarstwa domowego i brak majątku podlegającego spieniężeniu, a z drugiej strony koszty utrzymania tego gospodarstwa domowego, powiększone z uwagi na stan zdrowia matki skarżącej, ponoszone częściowo dzięki pożyczkom.
Z uwagi na powyższe, na podstawie art. 245 § 2 w zw. z art. 246 § 1 pkt 1) w zw. z art. 258 § 1 i § 2 pkt 7) Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, referendarz sądowy postanowił jak w sentencji.