Uzasadnienie
Postanowieniem z dnia 18 marca 2016 r. referendarz sądowy odmówił skarżącej przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych.
W piśmie z 7 kwietnia 2016 r., skarżąca – zastępowana w sprawie przez doradcę podatkowego – wniosła zażalenie na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 18 marca 2016 r., I SA/Wr 1892/15, do Naczelnego Sądu Administracyjnego za pośrednictwem tutejszego Sądu. W treści zażalenia strona wniosła o uchylenie przedmiotowego postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego. Formułując podstawy zażalenia strona wskazała na naruszenie art. 245 § 1 i art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm., dalej: p.p.s.a.).
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Stosownie do treści art. 259 § 1 p.p.s.a. od postanowień i zarządzeń wydanych przez referendarza sądowego strona albo adwokat, radca prawny, doradca podatkowy lub rzecznik patentowy mogą wnieść do właściwego wojewódzkiego sądu administracyjnego sprzeciw w terminie siedmiu dni od dnia doręczenia zarządzenia lub postanowienia. Natomiast zgodnie z art. 194 § 1 p.p.s.a., zażalenie do Naczelnego Sądu Administracyjnego przysługuje na postanowienia wojewódzkiego sądu administracyjnego w przypadkach przewidzianych w ustawie, a ponadto na postanowienia wymienione w punktach 1-10 tego przepisu. Prawo wniesienia zażalenia na postanowienie sądu w przedmiocie prawa pomocy przewiduje przepis art. 258 § 4 p.p.s.a. W świetle powołanej wyżej regulacji – wniesione w niniejszej sprawie – zażalenie na postanowienie referendarza sądowego należało ocenić jako niedopuszczalne.
Trzeba w pierwszej kolejności wskazać, że pełnomocnik skarżącej błędnie oznaczył skarżone postanowienie. Postanowienie z dnia 18 marca 2016 r. zostało bowiem wydane przez referendarza sądowego, a nie Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu. Jak wynika z akt sądowych, w tym dniu Sąd nie wydał w sprawie żadnego postanowienia. Nie istniał więc skarżony przez stronę akt. Jednak należy zauważyć, że wniesiony środek zaskarżenia zawiera wszelkie elementy, które pozwoliłyby zakwalifikować go jako sprzeciw na ww. postanowienie referendarza. Niemniej trzeba mieć na uwadze, iż tylko strona działająca samodzielnie przed sądami administracyjnymi ma – w razie uzasadnionej potrzeby – prawo do uzyskania potrzebnych wskazówek co do czynności procesowych oraz pouczenia jej o skutkach prawnych tych czynności i skutkach zaniedbań (art. 6 p.p.s.a.). Tymczasem przedmiotowe zażalenie zostało sporządzone i wniesione przez doradcę podatkowego, a więc przez profesjonalnego pełnomocnika, od którego należy się spodziewać świadomego doboru właściwych środków zaskarżenia.
Nie ulega zaś wątpliwości, iż zamiarem pełnomocnika było wniesienie zażalenia, o czym świadczy wyraźne oznaczenie tego środka zaskarżenia i zaadresowanie go do Naczelnego Sądu Administracyjnego za pośrednictwem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu, czyli w trybie przewidzianym dla zażaleń.
Powyższe stanowisko Sądu nie jest odosobnione. Należy zwrócić uwagę m.in. na orzeczenia Naczelnego Sądu Administracyjnego: z dnia 16 stycznia 2015 r., II FZ 1813/14; z dnia 15 stycznia 2013 r., II GZ 510/12; z dnia 10 stycznia 2013 r., I FZ 565/12; z dnia 23 października 2009 r.; I OZ 992/09; z dnia 14 stycznia 2014 r., II FZ 1450/13 (wszystkie dostępne w CBOSA – orzeczenia.nsa.gov.pl).
W tym stanie rzeczy, przedmiotowe zażalenie podlegało – na podstawie art. 178 w związku z art. 197 § 2 p.p.s.a. – odrzuceniu.