Uzasadnienie
Przystępując do rozstrzygania, Sąd uwzględnił następujący stan faktyczny i prawny sprawy:
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W., zaskarżoną decyzją z dnia [...], nr [...], utrzymało w mocy decyzję Burmistrza Miasta K. z dnia [...], nr [...], ustalającą M. i M. M. zobowiązanie w podatku od nieruchomości za 2004 r. w kwocie 5.379,00 zł.
W uzasadnieniu swojej decyzji Burmistrz Miasta K. wskazał, że przedmiotem opodatkowania jest lokal użytkowy położony w K. przy ul. [...] o powierzchni [...] m², który skarżący – na podstawie decyzji Zarządu Miasta K. z dnia [...] - użytkowali w okresie od dnia [...] do dnia [...].
Skarżący w odwołaniu zarzucili organowi podatkowemu naruszenie przepisów postępowania, tj. art. 122 i art. 187 Ordynacji podatkowej. Uzasadniając odwołanie podniesiono, że stroną umowy najmu zawartej ze skarżącymi dnia [...] był A w K., będący zarządcą nieruchomości stanowiących własność gminy. W związku z tym, zdaniem strony, obowiązkiem organu podatkowego było wyjaśnienie czy przedmiotowa nieruchomość nie została przekazana wskazanej jednostce w trwały zarząd na podstawie przepisów ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami, gdyż ta okoliczność ma decydujący wpływ na ustalenie podmiotu zobowiązanego do zapłaty wskazanego podatku.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W., utrzymując w mocy decyzję organu pierwszej instancji wskazało, że uchwałą Rady Miejskiej w K. Nr [...] z dnia [...] zakład budżetowy o nazwie A w K. został przekształcony w jednoosobową spółkę Gminy Miejskiej K. – spółkę z ograniczoną odpowiedzialnością. Jednocześnie uznano za bezsporne, że trwały zarząd nie może zostać ustanowiony na rzecz spółki prawa handlowego, stąd też, w ocenie organu odwoławczego, uchybienia organu niższej instancji w zakresie niewyjaśnienia statusu prawnego Zakładu oraz wadliwego oznaczenia strony umowy najmu z dnia [...] pozostają bez wpływu na podjęte rozstrzygnięcie.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze, w wyniku przeprowadzonej analizy umowy z dnia [...] zawartej pomiędzy A K. Spółka z o. o. a Gminą Miejską w K. o zarządzanie gminnym zasobem mieszkaniowym, stwierdziło, że Spółka nie jest posiadaczem nieruchomości stanowiących własność gminy, a w konsekwencji nie ciąży na niej obowiązek podatkowy. Organ podniósł, że w świetle postanowień wskazanej umowy do Spółki należą czynności zarządu i administrowania nieruchomościami stanowiącymi własność gminy, takie jak zawieranie i rozwiązywanie w imieniu i na rzecz gminy umów między innymi najmu lokali mieszkalnych i użytkowych, a to nie mieści się w pojęciu posiadania w rozumieniu art. 336 Kodeksu cywilnego.
Ponadto organ drugiej instancji wskazał, że umowa zawarta pomiędzy skarżącymi a zakładem budżetowym z dnia [...] obowiązywała do dnia [...], zaś po tej dacie strona skarżąca użytkowała sporny lokal bez tytułu prawnego.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu skarżący podnieśli, że nie spełniają wszystkich przesłanek wynikających z art. 3 ust. 1 pkt 4 lit. a) ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych, zatem nie są podatnikami podatku od nieruchomości z tytułu użytkowania przedmiotowego lokalu. Ponadto, w ocenie strony, istotne znaczenie ma fakt, iż pierwsze pismo Burmistrza Miasta K. w sprawie podatku od nieruchomości za 2004 r. otrzymała w dniu [...], a więc po opuszczeniu przez skarżących lokalu użytkowego, co nastąpiło w dniu [... ].
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. wniosło o jej oddalenie, powołując się swoje stanowisko, wyrażone w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje
Skarga okazała się nieuzasadniona.
Zgodnie z art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269), właściwość sądów administracyjnych obejmuje sprawowanie kontroli decyzji i innych rozstrzygnięć administracyjnych w oparciu o kryterium ich zgodności z prawem. Uchylenie przez sąd zaskarżonego aktu następuje tylko w razie zaistnienia istotnych wad w przeprowadzonym postępowaniu lub w wyniku naruszenia przepisów prawa materialnego mających wpływ na wynik sprawy - art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. - dalej: p.p.s.a.).
Po dokonaniu kontroli zaskarżonej decyzji, mając na uwadze stan faktyczny i prawny sprawy oraz podniesione w skardze zarzuty Sąd stwierdza, że brak jest podstaw do zakwestionowania stanowiska organu podatkowego wyrażonego w tej decyzji.
Przedmiotem sporu jest kwestia obciążenia skarżących podatkiem od nieruchomości za 2004 r. z tytułu użytkowania bez tytułu prawnego lokalu stanowiącego własność Gminy Miejskiej K., a pozostającego w zarządzie A K Spółka z o.o.
Przystępując do oceny zgodności zaskarżonej decyzji z prawem w pierwszej kolejności należy odwołać się do treści art. 3 ust. 1 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (Dz. U. z 2002 r., Nr 9, poz. 84 ze zm.), zwanej dalej ustawą, według którego podatnikami podatku od nieruchomości są:
- 1. właściciele nieruchomości lub obiektów budowlanych,
- 2. posiadacze samoistni nieruchomości lub obiektów budowlanych,
- 3. użytkownicy wieczyści gruntów,
- 4. posiadacze nieruchomości lub ich części albo obiektów budowlanych lub ich części, stanowiących własność Skarbu Państwa lub jednostki samorządu terytorialnego, jeżeli posiadanie:
- a) wynika z umowy zawartej z właścicielem, Agencją Własności Rolnej Skarbu Państwa lub z innego tytułu prawnego, z wyjątkiem posiadania przez osoby fizyczne lokali mieszkalnych, które nie stanowią odrębnych nieruchomości,
- b) jest bez tytułu prawnego.
W myśl powyższej regulacji oraz treści art. 3 ust. 3 tejże ustawy zasadą jest, że podmiotowość podatkowa w podatku od nieruchomości związana jest przede wszystkim z faktem posiadania samoistnego, którego definicję reguluje art. 336 Kodeksu cywilnego. Stosownie do wskazanego przepisu posiadanie jest stanem faktycznym polegającym na możliwości sprawowania określonego władztwa nad rzeczą. W zależności od zakresu tego władztwa posiadacz może władać rzeczą jak właściciel (posiadacz samoistny) lub jak ten, kto nią faktycznie włada jak użytkownik, zastawnik, najemca, dzierżawca lub mający inne prawo, z którym łączy się określone władztwo nad cudzą rzeczą (posiadacz zależny). W większości przypadków podatnikiem jest właściciel nieruchomości, jednak nie ze względu na przysługującą mu własność, tylko z racji faktycznego władztwa nad rzeczą. Zasada ta doznaje wyjątku w przypadku nieruchomości i obiektów budowlanych, stanowiących własność Skarbu Państwa lub jednostek samorządu terytorialnego.
Podatnikami są w takich sytuacjach, w myśl art. 3 ust. 1 pkt 4 ustawy, posiadacze - chodzi tu przede wszystkim o posiadanie zależne wynikające z umów zawartych z właścicielem lub Agencją Własności Rolnej Skarbu Państwa (np. dzierżawy), innego tytułu prawnego lub bez niego.
Odnosząc powyższe regulacje na grunt sprawy będącej przedmiotem niniejszego postępowania, zdaniem Sądu, w stanie faktycznym ustalonym w postępowaniu podatkowym poprzedzającym wydanie zaskarżonej decyzji A K. Spółka z o. o. nie był podatnikiem podatku od nieruchomości.
Stosownie do przyjętego przez Sąd stanu faktycznego zakład budżetowy o nazwie A K. Spółka z o. o. uchwałą Rady Miejskiej w K. z dnia [...] nr [...] został przekształcony w jednoosobową spółkę Gminy Miejskiej K., mającą działać w formie spółki z ograniczoną odpowiedzialnością. Następnie w dniu [...] zawarta została umowa pomiędzy A a Gmina Miejską w K., na mocy której Zakład przyjął w zarząd gminny zasób komunalny lokali mieszkalnych i użytkowych w budynkach stanowiących wyłącznie własność gminy oraz pozostały zasób nieruchomości gminnych. Zgodnie z treścią § 3 umowy zarządzanie nieruchomościami przez A polega na podejmowaniu decyzji i dokonywaniu czynności prawnych, faktycznych i procesowych zmierzających do prawidłowego utrzymania przejętych w zarząd nieruchomości, a w szczególności: zawierania i rozwiązywania umów najmu, dzierżawy i użytkowania, dochodzenia i egzekwowania we właściwym trybie należności z tytułu umów najmu, dzierżawy i użytkowania, występowania przed sądem w sprawach z zakresu prowadzonego zarządu nieruchomościami.
W ocenie Sądu organy podatkowe słusznie oceniły, że postanowienia powyższej umowy nie uzasadniają twierdzenia, że A K. Spółka z o. o. stał się posiadaczem nieruchomości stanowiących własność gminy. Z postanowień przywołanej umowy z dnia [...] wynika bowiem jednoznacznie, że działalność A rodzi skutki prawne nie dla niego, lecz bezpośrednio dla właściciela nieruchomości. Jest to zatem umowa o świadczenie pewnych usług na rzecz gminy i w jej interesie przez określoną w umowie osobę prawną. W konsekwencji osoba ta jest jedynie dzierżycielem nieruchomości komunalnych i jako taka nie jest żadnym z podmiotów zobowiązanych do płacenia podatku od nieruchomości wymienionych w art. 3 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych.
Kontynuując, po przeanalizowaniu materiału dowodowego w sprawie, zaskarżonej decyzji oraz decyzji wydanej przez organ niższej instancji, Sąd stwierdza, że organy podatkowe prawidłowo ustaliły, że skarżący w okresie od dnia [...] do dnia [...] byli posiadaczami lokalu użytkowego położonego w K. przy ul. [...], stanowiącego własność Gminy Miejskiej K. na podstawie umowy najmu przedmiotowego lokalu zawartej z, reprezentującym Gminę Miejską K., A K.. Następnie, decyzją zarządu gminy z dnia [...]. wyrażono zgodę na dalsze użytkowanie wskazanego lokalu przez skarżących do czasu sprzedaży przedmiotowej nieruchomości.
W związku z powyższym w opinii Sądu w spornym roku podatkowym skarżący byli posiadaczami lokalu użytkowego położonego w K. przy ul. [...] stanowiącego własność Gminy Miejskiej K., bez tytułu prawnego, o których mowa w art. 3 ust. 1 pkt 4 lit. b) ustawy o podatkach i opłatach lokalnych. W świetle wskazanego przepisu, każdy kto objął w posiadanie nieruchomość, jej część lub obiekt budowlany niezłączony trwale z gruntem albo jego część i nie dokonał tego na podstawie umowy jest podatnikiem podatku od nieruchomości.
Reasumując, organy podatkowe prawidłowo objęły skarżących obowiązkiem podatkowym w podatku od nieruchomości za 2004 r. z tytułu użytkowania bez tytułu prawnego lokalu stanowiącego własność jednostki samorządu terytorialnego.
Na marginesie rozważań zgodzić się należy ze stanowiskiem skarżących, że w spornym roku podatkowym 2004 skarżący nie podlegali obowiązku podatkowemu w podatku od nieruchomości na podstawie art. 3 ust. 1 pkt 4 lit. a) ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, gdyż umowa najmu lokalu użytkowego wygasła w dniu [...]. Jednakże należy mieć również na uwadze, że w 2004 r. skarżący użytkowali lokal bez tytułu prawnego, stąd organy podatkowe prawidłowo zastosowały właściwy w stanie faktycznym sprawy art. 3 ust. 1 pkt 4 lit. b) wskazanej ustawy.
Odnosząc się natomiast do podnoszonego przez stronę zarzutu dotyczącego okresu pomiędzy opuszczeniem przez nią przedmiotowego lokalu użytkowego a podjęciem przez organy podatkowe czynności zmierzających do objęcia strony podatkiem od nieruchomości należy zauważyć, iż stosownie do treści art. 68 § 1 Ordynacji podatkowej zobowiązanie podatkowe, o którym mowa w art. 21 § 1 pkt 2 Ordynacji podatkowej, nie powstaje, jeżeli decyzja ustalająca to zobowiązanie została doręczona po upływie 3 lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym powstał obowiązek podatkowy. W rozpoznawanej sprawie obowiązek podatkowy powstał w 2004 r., a więc decyzja ustalająca zobowiązanie podatkowe wynikające z tego obowiązku powinna zostać doręczona do dnia 31 grudnia 2007 r. Z akt sprawy wynika, że decyzja organu pierwszej instancji, utrzymana w mocy przez organ odwoławczy, doręczona została skarżącym w dniu [...], a zatem nie została ona wydana w warunkach przedawnienia.
Mając powyższe na uwadze Sąd, nie znajdując podstaw do uwzględnienia skargi, oddalił ją na podstawie art. 151 p.p.s.a.