Uzasadnienie
Przedmiotem zaskarżenia jest decyzja Dyrektora Izby Skarbowej we W. z dnia [...], nr [...], zmieniająca postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego W. – K. z dnia [...], nr [...], w sprawie interpretacji, co do zakresu i sposobu zastosowania prawa podatkowego w indywidualnej sprawie w zakresie podatku dochodowego od osób fizycznych.
We wniosku z dnia [...] skarżąca wskazała, iż w 2005 r. uzyskiwała przychody z tytułu wykonywania prac na rzecz Zintegrowanego Programu Operacyjnego Rozwoju Regionalnego, finansowanego z Europejskiego Funduszu Społecznego Unii Europejskiej, w ramach projektu "Audyt ofert pracy, zapotrzebowania na kwalifikacje i szkolenia na Dolnym Śląsku" (nr umowy [...]), które jej zdaniem, na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 46 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (j.t. z 2000 r. dz.U. Nr 14, poz. 176 ze zm. – dalej: u.p.d.f.), są zwolnione z podatku dochodowego od osób fizycznych.
Wskazała także, iż realizacja projektu odbywała się, w zakresie: zarządzania projektem, wykonywania opracowań w badaniach rynku pracy i badaniach naukowych, opracowywania narzędzi i koncepcji badawczych, na podstawie umów o pracę oraz o dzieło i zlecenie.
Ponadto wskazała, iż na realizację wyżej powołanego projektu w ramach priorytetu 2 – Wzmacnianie zasobów ludzkich w regionach, Politechnika W. wraz ze Związkiem Pracodawców Dolnego Śląska (liderem Projektu, który zawarł umowę z Instytucją Wdrażającą – Wojewódzkim Urzędem Pracy w W.) oraz Centrum Informacji Zawodowej i Doskonalenia Nauczycieli w W. (jako konsorcjum) otrzymała dotację z funduszy Unii Europejskiej z Europejskiego Funduszu Społecznego w ramach Zintegrowanego Programu Operacyjnego Rozwoju Regionalnego w latach 2004 – 2006. Każdy z Partnerów konsorcjum posiadał osobne konta, na które wpływały środki z Unii Europejskiej, z których dokonywane były płatności za prace na rzecz realizacji projektu.
Naczelnik Urzędu Skarbowego postanowieniem z dnia [...] uznał stanowisko skarżącej za prawidłowe.
Skarżąca nie złożyła środka zaskarżenia.
Dyrektor Izby Skarbowej postanowieniem z dnia [...], nr [...], na podstawie art. 165 § 1 i 2 w związku z art. 14b § 5 kt 2 ustawy Ordynacja podatkowa (j.t. z 2005 Dz.U. Nr 8, poz. 60 ze zm. – dalej: Ordynacja podatkowa), wszczął z urzędu postępowanie w celu zmiany przedmiotowego postanowienia.
Organ decyzją z dnia [...] zmienił wskazane postanowienie. Uznał bowiem, iż zwolnienia zawarte w art. 21 ust. 1 pkt 46 u.p.d.f. obejmują dochody osób fizycznych finansowane z przedakcesyjnych środków Unii Europejskiej (np. SAPARD, ISPA, PHARE), natomiast nie mają zastosowania do dochodów osób fizycznych finansowanych (współfinansowanych) ze środków pochodzących z funduszy strukturalnych, gdyż pomoc ta stanowi refundacją wcześniej poniesionych wydatków, których źródłem finansowania były krajowe środki publiczne, otrzymane na zasadzie dotacji z budżetu państwa lub innych środków publicznych. Innymi słowy, zdaniem organu, przedmiotowe zwolnienie nie ma zastosowania do dochodów osiąganych przez skarżącą.
Następnie organ wydał w dniu [...] dwa kolejne akty, to jest postanowienie prostujące z urzędu błędy pisarskie decyzji z dnia [...] oraz decyzję prostującą wadliwe pouczenie, co do przysługującego stronie środka zaskarżenia.
W decyzji z dnia [...], skarżąca została pouczona, iż w związku z wydaniem decyzji prostującej decyzję z dnia [...], 14 – dniowy termin do wniesienia odwołania, zgodnie z art. 213 § 4 Ordynacji podatkowej, biegnie od dnia doręczenia decyzji prostującej.
Skarżąca nie wniosła odwołania od decyzji z dnia [...], natomiast pismem z dnia [...] złożyła (zgodnie z wcześniejszym pouczeniem) skargę do sądu na przedmiotową decyzję.
W skardze skarżąca podtrzymała dotychczasowe stawisko. Podniosła, iż środki finansowe pochodzą z funduszy unijnych oraz zarzuciła błędną interpretację przepisu art. 21 ust. 1 pkt 46 u.p.d.f.
Dodatkowo pismem z dnia [...] skarżąca wniosła o dopuszczenie w sprawie dowodu, w postaci umów o dofinansowanie projektów, na okoliczność, iż realizacja zadań dotyczących projektów, finansowana jest z Europejskiego Funduszu Społecznego Unii Europejskiej. Podniosła również, iż decyzję z dnia [...] otrzymała po terminie złożenia przez nią skargi do sądu. Zatem wniosek Dyrektora Izby Skarbowej o odrzucenie skargi należy uznać za bezzasadny, bowiem urzędnik jak i urząd państwowy nie może przenosić odpowiedzialności za swoje błędy na obywatela.
Ponadto skarżąca pismem z dnia [...] wniosła o dołączenie do akt sprawy, na okoliczność potwierdzenia swoich racji, wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 5 kwietnia 2007 r., sygn. akt I SA/Kr 1418/06.
Dyrektor Izby Skarbowej w odpowiedzi na skargę z dnia [...], podtrzymując dotychczasową argumentację, wniósł o jej odrzucenie.
Organ podniósł, iż zgodnie z art. 52 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. – dalej: p.p.s.a.) skargę można wnieść po wyczerpaniu środków zaskarżenia, jeśli służyły one skarżącemu w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Sąd wszczyna postępowanie sądowoadministracyjne na podstawie skargi wniesionej przez legitymowany do tego podmiot (art. 50 p.p.s.a) oraz po wyczerpaniu środków zaskarżenia, jeżeli służyły one skarżącemu w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie, chyba że skargę wnosi prokurator lub Rzecznik Praw Obywatelskich (art. 52 § 1 p.p.s.a.).
Zaskarżona decyzja została podjęta z urzędu w trybie art. 14b § 5 pkt 2 Ordynacji podatkowej, co oznacza, iż ma ona charakter rozstrzygnięcia pierwszoinstancyjnego, od którego przysługuje odwołanie na podstawie art. 221 tej ustawy.
Skarżąca przed wniesieniem skargi do sądu nie skorzystała z tego prawa.
Dla rozstrzyganej sprawy nie ma znaczenia fakt, iż skarżąca dowiedziała się o możliwości złożenia odwołania po tym jak złożyła skargę do sądu.
Z art. 14b § 2 Ordynacji podatkowej wynika, iż interpretacja podatkowa wydana w indywidualnej sprawie jest wiążąca dla organów podatkowych i organów kontroli skarbowej właściwych dla wnioskodawcy (co oznacza że podatnik jest nią związany według własnej woli) i może zostać zmieniona albo uchylona wyłącznie w drodze decyzji, w trybie określonym w § 5, w myśl którego wzruszenie postanowień zawierających interpretację może nastąpić albo w wyniku złożenia zażalenia (art. 14b § 5 pkt 1) albo z urzędu (art. 14b § 5 pkt 2).
Wskazane powyżej typy postępowania w zakresie zmiany lub uchylenia interpretacji podatkowych przez organ określany odwoławczym, przesądzają jednocześnie o charakterze decyzji podejmowanych w tym postępowaniu.
Zatem decyzje kończące postępowanie wszczęte w skutek wniesienia zażalenia są decyzjami, od których służy bezpośrednio skarga do sądu administracyjnego. Natomiast decyzje podejmowane z urzędu, a więc w trybie nadzoru, są decyzjami wydanymi w pierwszej instancji, na które nie służy bezpośrednio skarga do sądu administracyjnego.
W stanie sprawy nie można więc pominąć faktu, iż skarżąca skierowała przedwcześnie, czyli przed wyczerpaniem toku instancji postępowania, skargę do wojewódzkiego sądu administracyjnego.
Wprawdzie w myśl art. 214 Ordynacji podatkowej stronie postępowania nie może szkodzić błędne pouczenie w decyzji, co do prawa odwołania, wniesienia powództwa do sądu powszechnego lub skargi do sądu administracyjnego albo brak takiego pouczenia, to zaistnienie sytuacji, o jakiej mowa w tym przepisie nie może sanować działań skarżącej w tym zakresie i w efekcie dać prawo uruchomienia postępowania sądowego.
Zwłaszcza, iż skarżąca została prawidłowo pouczona o przysługującym jej prawie do odwołania się od decyzji z dnia [...].
Tym samym brak wykorzystania, w trybie administracyjnym, przysługującego stronie środka zaskarżenia w myśl powołanego art. 52 w związku z art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a. skutkuje odrzuceniem skargi.
Abstrahując od zaprezentowanych wyżej okoliczności, samoistnie przesądzających o konieczności odrzucenia skargi, Sąd w aspekcie sprawy uznał za celowe zwrócić uwagę organu na orzecznictwo sądu administracyjnego odnoszące się do problemu "błędnego pouczenie decyzji" i wyznaczające w chwili obecnej kierunek rozstrzygania.
W postanowieniu z dnia z 25 października 2005 r. (sygn. akt III SA/Wa 1956/05) Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wskazał, iż "błędne pouczenie decyzji zgodnie z art. 214 ordynacji podatkowej nie może szkodzić stronie, która zastosowała się do tego pouczenia, ale też nie może stawiać tej strony w pozycji uprzywilejowanej, naruszającej ustalone prawem zasady postępowania".
Z kolei w postanowieniu z dnia 28 listopada 2005 r. (sygn. akt III SA/Wa 2495/05) wspomniany sąd stwierdził, iż "przestrzeganie przez organ podatkowy ochronnej roli, jaką pełni art. 214 ordynacji podatkowej, w przypadku stwierdzenia w wydanej przez siebie decyzji błędnego pouczenia (lub jego braku), co do środka zaskarżenia, powinno przejawiać się w obowiązku dokonania z urzędu sprostowania (uzupełnienia) tej decyzji we wskazanym zakresie w trybie art. 213 § 2 ordynacji podatkowej. W ten sposób organ podatkowy nie tylko usunie spowodowaną własnym działaniem wadliwość wydanej wcześniej decyzji, ale co najważniejsze stworzy stronie normalne warunki do skorzystania z prawa do zaskarżenia tego aktu (...) w terminie liczonym od daty doręczenia decyzji o jej sprostowaniu (uzupełnieniu)".
Natomiast w postanowieniu z dnia 6 grudnia 2005 r. (sygn. akt III SA/Wa 2757/05), Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, uznał, iż "zakaz wywołania negatywnych dla Skarżącego skutków błędnego pouczenia nie może prowadzić do pozbawienia go możliwości wyczerpania toku instancji. Możliwość taka bowiem istnieje, a zrealizowana być może poprzez złożenie odwołania. Zdaniem Sądu, ochronna rola art. 214 ordynacji podatkowej w niniejszej sprawie wyrażać się powinna w ten sposób, że Dyrektor Izby Skarbowej uzna skargę wniesioną przez stronę w niniejszej sprawie za odwołanie od zaskarżonej decyzji, przy czym umożliwi stronie, poprzez skierowanie do niej stosownego zawiadomienia, uzupełnienie zarzutów i sformułowanie wniosków właściwych dla odwołania.
Sąd zauważył, że taki sposób postępowania Dyrektora Izby Skarbowej uchroni Skarżącego przed negatywnymi skutkami związanymi z ewentualnym uchybieniem terminów, czy też innych wad formalnych związanych z koniecznością składania «nowego» odwołania".
Z tych też względów, na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 i § 3 p.p.s.a., skargę należało odrzucić.