Uzasadnienie
Postanowieniem referendarza sądowego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 14 kwietnia 2008 r. odmówiono skarżącemu K. K. przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie.
Od tego postanowienia skarżący wniósł sprzeciw. W uzasadnieniu wskazał, że twierdzenie Sądu, iż w wyznaczonym terminie, na wezwanie Sądu, nie przedłożył dokumentów na poparcie swojej sytuacji finansowej jest bezpodstawny, bowiem odpowiedział na nie, przedkładając jednocześnie zeznanie podatkowe za ostatni rok.
W związku tym wniósł o uwzględnienie wniosku i zwolnienie z opłaty od kosztów sądowych z powodu braku środków finansowych na ich poniesienie. Sąd pismem z dnia 4 czerwca 2008 r. wezwał skarżącego do uzupełnienia w terminie siedmiu dni wniosku o przyznanie prawa pomocy o dodatkowe informacje dotyczące sytuacji finansowej.
W odpowiedzi na wezwanie Sądu skarżący przedłożył zeznanie podatkowe za 2007 r. oraz zaświadczenie z Powiatowego Urzędu Pracy w O., że od 6 maja 2008 r. jest osobą bezrobotną bez prawa do zasiłku.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Zgodnie z brzmieniem art. 245 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi zwanej dalej u.p.s.a. (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (§ 2), natomiast prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (§ 3).
W przypadku osób fizycznych prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym – gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (art. 246 § 1 pkt 1) a w zakresie częściowym – gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (pkt 2 powołanego wyżej przepisu). Należy zauważyć, że zgodnie z przytoczonymi przepisami regulacja w nich zawarta stanowi odstępstwo od zasady ustanowionej w art. 199 p.p.s.a., stosownie do której strony ponoszą koszty postępowania, związane ze swym udziałem w sprawie, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej. Z brzmienia powołanych przepisów jednoznacznie wynika, że ciężar dowodu w zakresie przesłanek warunkujących zwolnienie od kosztów sadowych obciąża stronę, która powinna należycie uzasadnić i wykazać okoliczności stanowiące podstawę żądania. Obowiązkiem Sądu jest natomiast dokonanie swobodnej lecz nie dowolnej analizy oświadczeń, informacji oraz dokumentów przedłożonych przez osobę ubiegającą się o przyznanie prawa pomoc.
W ocenie Sądu skarżący nie wykazał, że jego rzeczywiste zdolności płatnicze uniemożliwiają mu wywiązanie się z obowiązku partycypowania w kosztach postępowania sądowoadministracyjnego, do których na dzień rozpoznania wniosku zaliczyć można jedynie wpis od skargi w wysokości 100 zł, to jest najniższej jaką przewidziano w wydanym na podstawie art. 233 p.p.s.a. Rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 221, poz. 2193).
Na gruncie przedmiotowej sprawy uzasadnione wątpliwości budzą źródła utrzymania skarżącego, który nie zadeklarował żadnego dochodu, oświadczył, że pozostaje bezrobotnym bez prawa do zasiłku, nie korzysta z Pomocy Społecznej i jest na utrzymaniu rodziców, gdy jednocześnie z okoliczności powołanych przez skarżącego w piśmie z dnia 24 kwietnia 2008 r. złożonego do sprawy I SA/Wr 98/08 wynika, że wnioskodawca ponosi wydatki na żywność, środki higieny, ubrania i lekarstwa w kwocie 450 zł a także uzyskuje dochody z pracy dorywczej, których wysokości nie podał.
W zeznaniu o wysokości osiągniętego dochodu (poniesionej straty) w roku podatkowym 2007 r. (PIT 36) za 2007 r. skarżący zadeklarował przychód w wysokości 478.302,90 zł. Koszty uzyskania przychodu 477.614,89 zł oraz dochód do opodatkowania 688, 01 zł. Każdorazowo podkreślał swoją trudną sytuację finansową, unikając przy tym precyzyjnego określenia wsparcia finansowego od innych podmiotów, ograniczając się zasadniczo do ogólnego wyjaśnienia, że otrzymuje pomoc faktyczną od rodziców bowiem pozostaje na ich utrzymaniu.
Niejasności wynikające z twierdzeń skarżącego dotyczące ponoszonych przez niego wydatków przy braku stałych dochodów, brak wskazania zarobków z pracy dorywczej a także brak skonkretyzowania wielkości otrzymywanej pomocy od rodziców uniemożliwia Sądowi pełną ocenę jego sytuacji finansowej. Sprawą skarżącego jako wnioskodawcy jest wykazanie zasadności złożonego wniosku w świetle ustawowych przesłanek przyznania prawa pomocy. Ponadto skarżący nie podnosi, że osoby od których uzyskuje pomoc nie są w stanie udzielić mu wsparcia w celu uiszczenia kosztów sądowych. Wskazał jedynie, że odmawiają informacji dotyczących wysokości ich dochodów. Nie wykazał także, że podejmował próby działania zmierzające do zdobycia tychże środków.
W ocenie Sądu skarżący nie wykazał zarówno w złożonym wniosku jak i na wezwanie Sądu, że na obecnym etapie postępowania zachodzą w stosunku do niego przesłanki do przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie.
Mając na uwadze powyższe okoliczności, jak również fakt, że koszty postępowania na obecnym etapie sprawy wynoszą 100 zł (wpis od skargi) i brak jest również podstaw do stwierdzenia, że skarżący nie będzie mógł w przyszłości ponosić ewentualnych wydatków związanych z kontynuowaniem postępowania, Wojewódzki Sąd Administracyjny, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.