Uzasadnienie
W dniu 25 lipca 2003 r. A. C., A. P., M. W. i J. W. wnieśli do Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na bezczynność Samorządowego Kolegium Odwoławczego W., które nie rozstrzygnęło wniosków stron z 13 sierpnia 2002 r. i 2 września 2002 r. o stwierdzenie nieważności decyzji Wójta Gminy Z. nr [...] z dnia [...] grudnia 2001 r. zatwierdzającej podział nieruchomości położonych w obrębie S. gm. Z., oznaczonych nr działek [...] i [...].
W uzasadnieniu skargi podniesiono zarzut, iż mimo licznych skarg i monitów nie załatwiono wniosku, działając na szkodę skarżących.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. wniosło o jej oddalenie stwierdzając, iż strony zostały zawiadomione o wszczęciu postępowania, a Kolegium wyznaczyło termin rozpatrzenia sprawy na dzień 20 grudnia 2003 r. Zwłoka w załatwianiu sprawy wynika ze skomplikowanego charakteru sprawy i konieczności ustalenia stanu faktycznego.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje
skarga wniesiona do Naczelnego Sądu Administracyjnego stosownie do art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1271 z późn.zm.) podlegała po dniu 1 stycznia 2004 r. rozpoznaniu przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie przepisów ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270).
Badając wniesioną skargę na bezczynność Sąd uznał ją za zasadną.
Z akt administracyjnych wynika, iż wnioski o wszczęcie postępowania nadzorczego w odniesieniu do decyzji Wójta Gminy Z. zatwierdzającej podział nieruchomości, zostały złożone do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. w dniach 13 sierpnia 2002 r. i 3 września 2002 r. (data wpływu do organu).
Skarżący pismami z dnia 21 listopada 2002 r., 25 kwietnia 2003 r. i 26 maja 2003 r., adresowanymi do Prezesa Samorządowego Kolegium Odwoławczego zwracali się z ponagleniami żądając rozstrzygnięcia wniosku. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W., do którego Wójt Gminy przesłał na żądanie akta sprawy, pismem z dnia 5 maja 2003 r. zwróciło się do organu gminy o nadesłanie kolejnych materiałów. Wójt Gminy przesłał je organowi nadzoru w dniu 5 czerwca 2003 r. Przed otrzymaniem uzupełniających materiałów Kolegium wystosowało 3 czerwca 2003 r. do stron pisma informując o przyczynach niezałatwienia sprawy w terminie i wyznaczając 16 czerwca 2003 r. jako termin załatwienia tej sprawy.
W zakreślonym terminie załatwienie sprawy nie nastąpiło, natomiast 7 listopada 2003 r. Kolegium zawiadomiło strony o wszczęciu postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Wójta Gminy Z. z dnia [...] grudnia 2001 r. Z uwagi na dużą ilość spraw wpływających do organu i skomplikowany charakter tej sprawy termin jej zakończenia wyznaczono na dzień 20 grudnia 2003 r.
Powinność załatwienia tej sprawy w drodze decyzji wynika z art. 104 § 1 kpa, który stanowi, iż organ administracji załatwia sprawy przez wydanie decyzji.
Postępowanie nadzorcze, którego wszczęcie może zainicjować strona, kończy się wydaniem decyzji, gdyż tak stanowi przepis art. 158 § 1 kpa.
Terminy załatwienia sprawy określają przepisy art. 35 kpa, który w § 3 dla sprawy wymagającej postępowania wyjaśniającego przewiduje termin miesięczny, zaś dla sprawy szczególnie skomplikowanej termin nie dłuższy niż 2 miesiące.
Wprawdzie organ dwukrotnie zawiadamiał strony o przyczynie zwłoki, wypełniając obowiązek nałożony przepisem art. 36 § 1 kpa, jednakże w podanych terminach sprawa nie została załatwiona.
W tej sytuacji skarga na bezczynność wniesiona po upływie przewidzianego terminu załatwienia sprawy zasługiwała na uwzględnienie.
Zważyć należy, iż po wniesieniu skargi Samorządowe Kolegium Odwoławcze nie załatwiło sprawy mimo informowania stron o przewidywanym terminie jej załatwienia w grudniu 2003 r.
Wobec powyższego Sąd uznał, iż organ pozostawał w zwłoce i stosownie do art. 149 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi zachodzą przesłanki do zobowiązania Kolegium do wydania decyzji w terminie jednego miesiąca, liczonym od zwrotu akt wraz z odpisem wyroku.
W myśl art. 134 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy.
Skarga na bezczynność może być rozpoznana tylko w zakresie zarzutu zwłoki organu i zakończona wyrokiem, o którym stanowią przepisy art. 149 powołanej ustawy, w przypadku uwzględnienia skargi lub wyrokiem, wydanym na podstawie art. 151 ustawy, gdy skarga podlega oddaleniu.
Wnioski skarżących zamieszczone w piśmie procesowym z dnia 1 kwietnia 2004 r., domagające się wydania orzeczenia stwierdzającego nieważność decyzji Wójta Gminy Z. z [...] grudnia 2001 r. wykraczały więc poza granice danej sprawy. O nieważności decyzji administracyjnej orzeka bowiem najpierw organ administracji wyższego stopnia (art. 157 § 1 kpa), zaś dopiero ostateczna decyzja organu nadzoru podlega kontroli sądu administracyjnego na skutek skargi uprawnionego podmiotu.
O kosztach postępowania Sąd orzekł na podstawie art. 200 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.