Uzasadnienie
Wyrokiem z dnia 18 listopada 2008r., sygn. akt I SA/Bd 533/08 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy uchylił decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. w przedmiocie odmowy skarżącym umorzenia zaległości podatkowych w podatku od nieruchomości. W następstwie powyższego organ odwoławczy decyzją z dnia [...] uchylił w przedmiotowej sprawie w całości decyzję organu podatkowego I instancji – Burmistrza J. W. i przekazał mu sprawę do ponownego rozpatrzenia.
Pismem z dnia 19 maja 2009r. A. i T. P. wnieśli skargę do Wojewódzkiego Sadu Administracyjnego w Bydgoszczy na niezałatwienie sprawy w terminie. Przywołując fakt, iż ww. wyrok Sądu uprawomocnił się z dniem 10 stycznia 2009r. podnieśli, iż rozpatrujący sprawę Burmistrz J. W. pismem z dnia 12 marca 2009r. poinformował ich, iż gromadzi niezbędną dokumentację umożliwiającą szczegółowe wyjaśnienie stanu faktycznego. Autorzy skargi podnieśli, iż mimo upływu 130 dni od wydania prawomocnego wyroku organ wciąż prowadzi postępowanie wyjaśniające.
W odpowiedzi na skargę Burmistrz J. W. Wyjaśnił, iż rozpatrując ponownie wniosek skarżących w sprawie umorzenia zaległości w podatku od nieruchomości przystąpił do zebrania dowodów w sprawie (z Urzędu Skarbowego, Starostwa Powiatowego, Sądu Rejonowego w Z. - IV Wydział Ksiąg Wieczystych oraz Komornika Sądowego przy Sądzie Rejonowym w Z.).
Podniósł ponadto, że ze względu na szczególnie skomplikowany charakter sprawy dnia 29 maja 2009 r. wydane zostało postanowienie wskazujące nowy termin załatwienia sprawy do dnia 15 czerwca 2009 r., natomiast w dniu 15 czerwca 2009 r. wydana została decyzja [...] w sprawie odmowy umorzenia zaległości podatkowych.
Zgodnie z zarządzeniem z dnia 25 czerwca 2009r. Sąd wezwał stronę skarżącą do złożenia w terminie 7 dni oświadczenia czy przed wniesieniem skargi do Sądu skarżący wystąpili z ponagleniem do organu wyższego stopnia nad Burmistrzem J. W. w związku z niezałatwieniem sprawy w terminie oraz do przedłożenia potwierdzenia takiego działania. Doręczenia skarżącym wezwania dokonano w dniu 02 lipca 2009r. Termin do udzielenia odpowiedzi upłynął więc z dniem 09 lipca 2009r. W zakreślonym terminie ani do dnia wydania niniejszego postanowienia strona skarżąca nie udzieliła odpowiedzi na powyższe wezwanie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje
W myśl art. 52 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 dalej p.p.s.a.) - skargę można wnieść po wyczerpaniu środków zaskarżenia, jeżeli służyły one skarżącemu w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie, chyba że skargę wnosi prokurator lub Rzecznik Praw Obywatelskich. Przez wyczerpanie środków zaskarżenia należy rozumieć sytuację, w której stronie nie przysługuje żaden środek zaskarżenia, taki jak zażalenie, odwołanie lub wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, przewidziany w ustawie (art. 52 § 2 p.p.s.a.).
W niniejszej sprawie skarżący wystąpili ze skargą na bezczynność. Zgodnie z treścią art. 141 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz.U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60 ze zm.), w przypadku bezczynności organu w postępowaniu podatkowym stronie służy środek wymuszający załatwienie sprawy, który przez prawodawcę określony został jako "ponaglenie". Podkreślić należy, iż środek ten doktryna i orzecznictwo traktuje jako szczególny środek zaskarżenia, albowiem jego konsekwencją jest konieczność zajęcia przez organ wyższej instancji stanowiska w kwestii wytkniętej bezczynności (por.: J. Borkowski w: B. Adamiak, J. Borkowski, R. Mastalski, J. Zubrzycki, Ordynacja podatkowa. Komentarz, UNlMEX Wrocław 2004 r., str. 542, a także postanowienie NSA z 14 lutego 2006r. I FSK 588/05, LEX nr 193106).
Dopiero po wyczerpaniu środków odwoławczych, a zatem po skorzystaniu przez stronę z tego instrumentu zwalczania uchybień organów, na etapie procedowania przed tymi organami, możliwe jest skuteczne - o ile spełnione zostaną inne wymogi formalne - wniesienie skargi do sądu administracyjnego i rozpoczęcie toku postępowania sądowoadministracyjnego.
Bezczynność organu powinna być zatem zwalczana dostępnym, przewidzianym w Ordynacji podatkowej środkiem w postaci ponaglenia, którego wniesienie (poza reakcją organu lub upływem czasu) warunkowało dopuszczalność przeniesienia sprawy do toku postępowania sądowoadministracyjnego. W aktach sprawy brak jest jednak ponaglenia. Jednocześnie mimo wezwania Sądu skarżący nie wskazali czy takie ponaglenie wnieśli.
W niniejszej sprawie skarżący wystąpili ze skargą na bezczynność Burmistrza J. W. działającego jako organ podatkowy I instancji do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego.
W ocenie Sądu jej rozpatrzenie nie jest możliwe, bowiem prowadziłoby do zastąpienia toku postępowania w sprawie bezczynności organu II instancji - postępowaniem sądowoaministracyjnym. Takie rozwiązanie nie znajduje prawnego uzasadnienia, bowiem sądowoadministracyjny tryb zwalczania bezczynności organu nie jest ani trybem konkurencyjnym w stosunku do drugoinstancyjnego trybu zwalczania bezczynności przez organem administracyjnym, ani trybem substytucyjnym, który mógłby procedowanie przez organem II instancji zastąpić.
Przeciwnie - wniesienie skargi na bezczynność do sądu administracyjnego ma na celu kontrolę poczynań organów, których bezczynność jest zaskarżona do sądu administracyjnego w granicach tej skargi, a zatem w odniesieniu do działań obu instancji organów właściwych w sprawie objętej skargą.
Z powyższego wynika, że skarga inicjująca niniejsze postępowanie sądowe została wniesiona na bezczynność organu I insatncji, tj. Burmistrza J. W. o przedwcześnie i jako taka - jest skargą niedopuszczalną.
Mając na uwadze powyższe, Sąd na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 i § 3 w zw. z art. 52 § 1 p.p.s.a. postanowił, jak w sentencji.