Uzasadnienie
Pismem z dnia 18 lutego 2022 r. J. S. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi skargę na bezczynność (czynność) Zarządu Powiatu Zgierskiego w postaci braku wypłaty kwoty dotacji oświatowej przysługującej na uczniów P. w A. za miesiąc styczeń 2022 r.
Pełnomocnik strony skarżącej zarzucił naruszenie art. 34 ust. 1 w zw. z art. 26 ust. 1 ustawy o finansowaniu zadań oświatowych (Dz.U. z 2020 r. poz. 17 ze zm.) dalej: u.f.z.o., poprzez nieprzekazanie dotacji w wysokości równej kwocie przewidzianej na jednego ucznia w części oświatowej subwencji ogólnej dla jednostki samorządu terytorialnego za miesiąc styczeń 2022 roku w terminie do dnia 20 stycznia 2022 r. na rachunek bankowy P. w A..
W konsekwencji uznania sformułowanego zarzutu za zasadny, pełnomocnik wniósł o stwierdzenie bezskuteczności zaskarżonej czynności; zasądzenie kosztów postępowania wedle norm przepisanych, w tym kosztów zastępstwa procesowego i rozpoznanie sprawy na rozprawie.
W odpowiedzi na skargę Zarząd Powiatu Zgierskiego wniósł o jej oddalenie.
Zarządzeniem z dnia 23 czerwca 2022 r. Sąd wezwał pełnomocnika strony skarżącej do usunięcia braków skargi, w terminie 7 dni pod rygorem odrzucenia skargi, poprzez wykazanie, iż przed złożeniem skargi do sądu administracyjnego strona skarżąca złożyła ponaglenie, o którym mowa w przepisie art. 53 § 2b P.p.s.a.
W piśmie z dnia 14 lipca 2022 r. pełnomocnik strony wskazał, iż złożona skarga nie jest skargą na bezczynność organu, a w konsekwencji strona przed jej złożeniem nie była zobowiązana do ponaglenia organu stosownie do art. 53 § 2b P.p.s.a. Sprecyzował, iż przedmiotem zaskarżenia jest czynność dokonana przez Zarząd Powiatu Zgierskiego w postaci braku wypłaty kwoty dotacji oświatowej przysługującej P. w A. za miesiąc styczeń 2022 r.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
Badanie merytorycznej strony skargi, każdorazowo musi poprzedzać analiza jej dopuszczalności pod względem formalnym. Sąd z urzędu bada najpierw dopuszczalność skargi, ustalając, czy nie zachodzi jedna z przesłanek do jej odrzucenia, wymieniona w przepisie art. 58 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2022 r. poz. 329 ze zm.), dalej: P.p.s.a.
Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2021 r. poz. 137 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości między innymi przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.
W myśl art. 3 § 2 P.p.s.a., kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na:
- decyzje administracyjne;
- postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty;
- postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie, z wyłączeniem postanowień wierzyciela o niedopuszczalności zgłoszonego zarzutu oraz postanowień, przedmiotem których jest stanowisko wierzyciela w sprawie zgłoszonego zarzutu;
- inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz.U. z 2021 r., poz. 735, dalej również jako k.p.a.), postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa, postępowań, o których mowa w dziale V w rozdziale 1 ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw;
4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach, opinie zabezpieczające i odmowy wydania opinii zabezpieczających;
- akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej;
- akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej;
- akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego;
- bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a;
- bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw.
Stosownie przy tym do art. 53 § 2b P.p.s.a. skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania można wnieść w każdym czasie po wniesieniu ponaglenia do właściwego organu.
Powyżej przywołany przepis sformułowany jest w sposób jednoznaczny i co należy podkreślić, wprowadza bezwzględny warunek dopuszczalności skargi na bezczynność lub przewlekłość w postaci konieczności uprzedniego "wniesienia ponaglenia do właściwego organu".
W rozpatrywanej sprawie skarżący, kwestionuje bezczynność (czynność) polegającą na braku wypłaty kwoty dotacji oświatowej przysługującej na uczniów prowadzonej przez niego szkoły. I jak wynika z odpowiedzi na wezwanie Sądu, strona nie wniosła do właściwego organu wspomnianego ponaglenia, zatem nie uczyniła zadość ustawowym wymogom. Sąd nie ma wątpliwości, iż w tej sytuacji zobligowany jest do odrzucenia skargi na podstawie art. 58 § 1 pkt 3 P.p.s.a.
Na marginesie wyjaśnić należy, że nawet uwzględnienie deklaracji strony skarżącej, iż skarga nie jest skargą na bezczynność organu, bowiem jest skargą na czynność dokonaną przez Zarząd Powiatu Zgierskiego w postaci braku wypłaty kwoty dotacji oświatowej, nie prowadziłoby do merytorycznego rozpoznania omawianej skargi. Owszem Sąd dokonałby zmiany w urządzeniach rejestracyjnych Wydziału I, niemniej skarga taka nadal podlegałaby odrzuceniu, gdyż tego rodzaju sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego (art. 58 § 1 pkt 1 P.p.s.a.). Odnotować przy tym należy, iż jak wskazuje argumentacja uzasadnienia skargi, strona miała świadomość powyższego, jednakże złożyła skargę z ostrożności procesowej oraz aby móc skorzystać z dyspozycji art. 199¹ K.p.c.
Mając powyższe na uwadze wyjaśnić trzeba, iż podstawą zaskarżenia jest przepis art. 34 ust. 1 u.f.z.o. Zgodnie z którym, dotacje o których mowa w art. 15-21, art. 25 ust. 1–4 i 8, art. 26 ust. 1, 2 i 8, art. 28-30 oraz 31 ust. 1 tej ustawy, są przekazywane na rachunek bankowy przedszkola, innej formy wychowania przedszkolnego, szkoły lub placówki, o której mowa w art. 2 pkt 6–8 ustawy — Prawo oświatowe, lub zespołu szkół lub placówek, w 12 częściach w terminie do ostatniego dnia każdego miesiąca, z tym że części za styczeń i za grudzień są przekazywane w terminie odpowiednio do dnia 20 stycznia oraz do dnia 15 grudnia roku budżetowego; a w przypadku dotacji, o której mowa w art. 31 ust. 1, liczba części należnej dotacji odpowiada liczbie miesięcy, w których prowadzony jest dany kwalifikacyjny kurs zawodowy.
Zauważyć jednak należy, że ustawodawca w art. 47 u.f.z.o. wprost wskazał te czynności organu, które są czynnościami z zakresu administracji publicznej podlegającymi zaskarżeniu do sądu administracyjnego. Zgodnie z tym przepisem, czynności podejmowane przez organ dotujący, o którym mowa w art. 15–21, art. 25, art. 26, art. 28 –32, art. 40 i art. 41, w celu ustalenia wysokości lub przekazania dotacji, o których mowa w art. 15–21, art. 25, art. 26, art. 28–32, art. 40 i art. 41, stanowią czynności z zakresu administracji publicznej, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4 P.p.s.a.
Zaskarżona przez stronę czynność w postaci braku wypłaty kwoty dotacji nie wchodzi w zakres któregokolwiek z przepisów wymienionych w art. 47 u.f.z.o., a zatem nie należy do kognicji sądów administracyjnych. Sąd podziela ukształtowaną w tym zakresie linię orzeczniczą (por. postanowienia NSA z dnia 30 czerwca 2020 r., sygn. akt I GSK 629/20 oraz z dnia 10 kwietnia 2019 r., sygn. akt I GSK 453/19, postanowienie WSA: w Bydgoszczy z dnia 31 lipca 2020 r., sygn. akt I SA/Bd 346/20, w Łodzi z dnia 8 marca 2022 r., sygn. akt I SA/Łd 8/22 - http://orzeczenia.nsa.gov.pl/).
W tym stanie rzeczy Sąd na podstawie art. 58 § 1 pkt 3 i § 3 P.p.s.a. orzekł, jak w sentencji postanowienia.
mko