Uzasadnienie
W dniu 20 września 2005 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie wpłynęła skarga Z. C., na bezczynność Naczelnika Urzędu Skarbowego w sprawie czynności udzielania niezbędnej informacji i wyjaśnień o przepisach prawa podatkowego pozostających w związku z przedmiotem tego postępowania. Jak wynika z uzasadnienia skargi, jej przedmiotem jest nieudzielenie stronie informacji i wyjaśnień o przepisach prawa podatkowego pozostających w związku z przedmiotem postępowania przed Naczelnikiem Urzędu Skarbowego, w oparciu o przepis art. 121 § 2 Ordynacji podatkowej. Z. C. zarzucił w skardze, że Naczelnik Urzędu Skarbowego nie wskazał, pomimo wezwania strony do usunięcia naruszenia prawa, dokładnego oznaczenia przepisu prawa podatkowego, dotyczącego posługiwania się w postępowaniu podatkowym środkiem dowodowym o nazwie "...to, czego świadkowie nie zeznali...", który to zastosował organ w prowadzonym postępowaniu, ani adresu publikacyjnego tego przepisu.
W odpowiedzi na skargę Naczelnik Urzędu Skarbowego wniósł o jej odrzucenie lub oddalenie, wskazując, iż zarzuty skargi są bezzasadne w obliczu faktu, iż Naczelnik Urzędu Skarbowego, pismem z dnia 16 kwietnia 2005 r. udzielił odpowiedzi na żądanie podatnika. Wskazał też, że w sytuacji, gdy wniosek organu zawierający wątpliwe dla strony sformułowanie został już rozpatrzony wraz z odwołaniem od decyzji, a sprawa została przekazana do ponownego rozpatrzenia, nie może być więc mowy o naruszeniu prawa przez organy w postaci nieudzielania informacji mających zastosowanie w prowadzonym postępowaniu podatkowym.
Ponadto wywodził, że niezależnie od powyższych okoliczności, podatnik uchybił 14 dniowemu terminowi przysługującemu mu na podstawie art. 52 § 3 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi do wniesienia przedmiotowej skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje
Przepis art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) stanowi, że kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na:
- 1) decyzje administracyjne;
- 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty;
- 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie;
- 4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa;
- 5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej;
- 6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej;
- 7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego;
- 8) bezczynność organów w przypadkach określonych w pkt 1-4.
Jak wynika z treści skargi, jako podstawę prawną do jej wniesienia wskazano przepis art. 3 § 2 pkt. 4, co oznacza, iż składając skargę na bezczynność organu strona zarzuciła niewydanie aktu lub niedokonanie czynności z zakresu administracji publicznej, która jednocześnie nie jest decyzją lub postanowieniem zdefiniowanym w § 2 pkt 1-3 tegoż artykułu, i podlega kontroli Sądu.
Wymienione w art. 3 § 2 pkt 4 akty i czynności muszą mieć charakter publicznoprawny. Oczywistym jest też, że taki akt lub czynność muszą dotyczyć stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku, wynikających z przepisów prawa, oraz że są to działania materialno-techniczne, wywołujące określone skutki prawne.
Zdaniem skarżącego Z. C., do tej grupy przejawów aktywności organu podatkowego należy udzielenie informacji i wyjaśnień o przepisach prawa podatkowego, pozostających w związku z przedmiotem tego postępowania, przewidzianych w przepisie art. 121 § 2 ustawy Ordynacja podatkowa. Przepis ten reguluje obowiązek udzielania niezbędnych informacji i wyjaśnień w postępowaniu podatkowym o przepisach materialnego prawa podatkowego, jak i procesowego, które mogą mieć wpływ na ustalenie praw i obowiązków będących przedmiotem postępowania.
W ocenie Sądu, udzielenie przez właściwy organ odpowiedzi w zakresie wątpliwości strony dotyczących zastosowanych przepisów, stanowi jedynie wypełnienie zasady pogłębiania zaufania obywateli do organów podatkowych, oraz zapobiegnięcie sytuacji, gdy strona na skutek nieznajomości prawa mogłaby ponieść szkodę z korzyścią dla drugiej strony postępowania, lub na skutek tej nieznajomości nie mogła powołać się na wadliwe działanie organu. Organy podatkowe powinny bowiem stać na straży ochrony interesów państwa, ale i dobra jednostki, której sprawę załatwiają.
Informacja udzielona przez organ (czy, jak w skardze: brak jej udzielenia), wydana w trybie art. 121 § 2 ordynacji podatkowej zawiera jedynie wyjaśnienie dotyczące interpretacji i zastosowania konkretnych przepisów prawa. Taki akt aktywności organu nie wywołuje po stronie podatnika żadnych uprawnień, ani obowiązków w jego sferze prawnej, zatem ze względu na swój charakter nie może podlegać kognicji sądu administracyjnego, uregulowanej powołanym wyżej przepisem art. 3 ustawy o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
W tej sytuacji wniesienie skargi należało uznać za niedopuszczalne, a samą skargę na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – należało odrzucić.