Uzasadnienie
Pismem z 30 marca 2023 r. B. P. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na bezczynność Zakładu Ubezpieczeń Społecznych II Oddział w Warszawie, polegającą na braku rozpoznania jej wniosku o przyznanie renty socjalnej, po uchyleniu przez Sąd Rejonowy [...] w W. postanowieniem z [...] lipca 2021 r. sygn. akt [...] uprzednio wydanej w tym przedmiocie decyzji z 22 listopada 2017 r. i przekazaniu sprawy do ponownego rozpoznania organowi rentowemu.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej odrzucenie, jako niepodlegającej kognicji sądów administracyjnych.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje
merytoryczne rozpatrzenie skargi w postępowaniu przed sądem administracyjnym uwarunkowane jest stwierdzeniem jej dopuszczalności. Skarga jest zaś dopuszczalna, gdy przedmiot sprawy należy do właściwości tego sądu, skargę wniesie uprawniony podmiot, oraz gdy spełnia ona wymogi formalne i została złożona w terminie. Stwierdzenie braku którejś z wymienionych przesłanek dopuszczalności zaskarżenia uniemożliwia nadanie skardze dalszego biegu, co w konsekwencji prowadzi do jej odrzucenia. skarga jest niedopuszczalna i podlega odrzuceniu
Taka właśnie sytuacja zaistniała w niniejszej sprawie. Skarżąca bowiem przedmiotem zaskarżenia uczyniła opieszałość jaka miała zaistnieć w załatwieniu zgłoszonego przez nią żądania ustalenia przez jednostkę organizacyjną Zakładu Ubezpieczeń Społecznych prawa do renty socjalnej, po uprzednim uchyleniu przez sąd powszechny wydanej w tym przedmiocie decyzji organu rentowego
Jak zaś wskazywał Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z 3 sierpnia 2010 r. I OSK 1119/10 (Lex nr 737481), którego pogląd Sąd podziela, sprawa o ustalenie prawa do ww. świadczenia nie jest sprawą z zakresu administracji publicznej (a tylko takie co do zasady podlegają kognicji sądów administracyjnych), ale z zakresu ubezpieczeń społecznych, regulowanych przepisami ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (Dz.U. z 2023 r., poz. 1230). Przepisy ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych przewidują wprawdzie, że Zakład Ubezpieczeń Społecznych wydaje decyzje w sprawach indywidualnych (w tym w sprawie renty socjalnej), ale nie oznacza to, że sprawa taka traci swój charakter ubezpieczeniowy i staje się sprawą z zakresu administracji publicznej, zwłaszcza, że art. 83 ust. 2 ww. ustawy - stanowiąc, że "od decyzji Zakładu przysługuje odwołanie do właściwego sądu w terminie i według zasad określonych w przepisach Kodeksu postępowania cywilnego" - przewidując tryb odwoławczy, jako właściwy wyraźnie wskazuje sąd powszechny, a nie administracyjny.
Bezczynność Zakładu jest zagrożona odwołaniem, ale wnoszonym również - jak stanowi ust. 3 tego artykułu – do sądu powszechnego, a nie administracyjnego Zgodnie zaś z art. 477⁸ § 1 ustawy z dnia 17 listopada 1964 r. Kodeks postępowania cywilnego (Dz.U. z 2023 r. poz. 1550) sprawy z zakresu ubezpieczeń społecznych należą do właściwości sądów okręgowych, z wyjątkiem spraw, dla których zastrzeżona jest właściwość sądów rejonowych
Skoro zatem w tych sprawach ewentualnej zwłoki w wydaniu decyzji rentowej właściwy pozostaje sąd powszechny (okręgowy), to skarga zarzucająca w tym przedmiocie opieszałość Oddziałowi Zakładu Ubezpieczeń Społecznych wniesiona do wojewódzkiego sądu administracyjnego uznana być musi za niedopuszczalną, a co za tym idzie podlega ona odrzuceniu.
Z tych przyczyn Sąd, na podstawie na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2023 r. poz. 1634), postanowił jak w sentencji.