Uzasadnienie
Dnia 21 lipca 2006 r. E. P. i A. A. wniosły do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na bezczynność Prezydenta W., który postanowieniem Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] lutego 2006 r. został zobowiązany do rozpoznania do dnia 30 czerwca 2006 r. wniosku byłego właściciela hipotecznego P. P. z dnia [...] lutego 1949 r. o ustanowienie prawa własności czasowej do gruntu nieruchomości [...] położonej przy ul. [...], oznaczonej w hipotece [...].
W uzasadnieniu skarżące podniosły, że pomimo licznych wniosków skierowanych do Prezydenta W. oraz upływu terminu wyznaczonego przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. do dnia wniesienia skargi wniosek ich ojca nie został przez organ I instancji rozpoznany. Skarżące nie były także informowane o przeszkodach uniemożliwiających wydanie decyzji administracyjnej w wyznaczonym przez organ wyższego stopnia terminie. W tej sytuacji skarżące wniosły o nakazanie Prezydentowi [...] W. rozpoznania złożonego wniosku w sprawie ustanowienia użytkowania wieczystego do przedmiotowego gruntu w terminie jednego miesiąca od dnia wydania przez Sąd orzeczenia.
W odpowiedzi na skargę Prezydent W. wniósł o jej oddalenie, podnosząc w uzasadnieniu, że nie pozostaje w bezczynności, ponieważ dnia [...] sierpnia 2006 r. wydana została decyzja nr [...] odmawiająca skarżącym przyznania prawa użytkowania wieczystego do gruntu nieruchomości [...] położonego przy ulicy [...], stanowiącego obecnie część działki ewidencyjnej nr [...].
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje
przede wszystkim wyjaśnić należy, że sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Oznacza to, że w zakresie dokonywanej kontroli Sąd bada, czy organ administracji orzekając w sprawie nie naruszył prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Należy dodać, że zgodnie z treścią art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270, ze zm.) Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Przede wszystkim wyjaśnić należy, że bezczynność organu administracji ma miejsce wówczas, gdy w terminie wynikającym z przepisów prawa (art. 35 i art. 36 kpa) organ nie podejmuje żadnej czynności w danej sprawie lub wprawdzie te czynności podejmuje, ale - mimo istnienia ustawowego obowiązku - nie kończy postępowania wydaniem decyzji, postanowienia lub innego wymaganego przepisami prawa aktu. W niniejszej sprawie skarżące zarzuciły organowi I instancji bezczynność w sprawie rozpoznania wniosku byłego właściciela hipotecznego P. P. z dnia [...] lutego 1949 r. o ustanowienie prawa własności czasowej do gruntu nieruchomości [...]położonego przy ul. [...], oznaczonego w hipotece [...]. Obecnie zarzut ten nie może zostać uznany za zasadny. Jak wynika bowiem z akt sprawy, Prezydent [...] W. decyzją z dnia [...] sierpnia 2006 r. nr [...], po rozpatrzeniu złożonego w 1949 r. wniosku, odmówił skarżącym przyznania prawa użytkowania wieczystego do przedmiotowego gruntu nieruchomości [...] położonego przy ulicy [...].
W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego podkreśla się, iż w sprawach dotyczących rozpoznawania skarg na bezczynność organów administracji publicznej Sąd orzeka, biorąc za podstawę stan rzeczy (prawny i faktyczny) istniejący w chwili zamknięcia rozprawy (a nie w chwili złożenia skargi), a ściślej zamknięcia rozprawy poprzedzającej wydanie orzeczenia (np. wyrok NSA z dnia 29 kwietnia 1998 r. sygn. akt I SAB/Gd 29/96, niepubl., wyrok NSA z dnia 16 września 1998 r. sygn. akt IV SAB 37/97, niepubl.). Celem skargi na bezczynność nie jest bowiem samo stwierdzenie, iż organ administracji pozostawał w bezczynności, lecz spowodowanie ustania stanu bezczynności. Podkreśla to art. 149 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270, ze zm.), zgodnie z którym w wyroku Sąd uwzględniając skargę na bezczynność organów w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1-4 tej ustawy może tylko zobowiązać organ administracji publicznej do wydania w określonym terminie aktu lub dokonania czynności lub stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa. W związku z powyższym uznać należało, że w rozpatrywanej sprawie postępowanie ze skargi na bezczynność stało się bezprzedmiotowe.
W trybie skargi na bezczynność nie można natomiast kwestionować prawidłowości decyzji Prezydenta W. z dnia [...] sierpnia 2006 r. nr [...] odmawiającej skarżącym przyznania prawa użytkowania wieczystego do przedmiotowej nieruchomości. Wszystkie zarzuty skarżących dotyczące tej decyzji mogą być podniesione jedynie w trybie przewidzianym przepisami Kodeksu postępowania administracyjnego, czyli w trybie art. 127 kpa (trybie odwoławczym od decyzji organu I instancji).
Z tych względów Sąd na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzekł jak w sentencji.