Uzasadnienie
Postanowieniem z dnia 4 sierpnia 2005 r., sygn. akt II SAB/Po 23/05 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu uznając się za niewłaściwy, przekazał do rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie skargę R. S. na bezczynność Ministra Skarbu Państwa w przedmiocie zaliczenia wartości nieruchomości pozostawionych za granicą na pokrycie ceny sprzedaży nieruchomości.
W złożonej skardze pełnomocnik R. S. podał, że w dniu [...] października 2004 r. pismem dotyczącym sprawy o sygnaturze [...]. wezwał Ministra Skarbu Państwa do wydania aktu administracyjnego w wyniku którego nastąpiłoby wykonanie obowiązku określonego w § 6 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 13 stycznia 1998 r. w sprawie sposobu zaliczania wartości nieruchomości pozostawionych za granicą na pokrycie ceny sprzedaży nieruchomości lub opłat za użytkowanie wieczyste oraz sposobu ustalania wartości tych nieruchomości (Dz. U. z 1998 r., nr 9, poz. 32 ze zm.) po zmianie wprowadzonej rozporządzeniem Rady Ministrów z 21 sierpnia 2001 r. (Dz. U. nr 90, poz. 999). Do dnia złożenia skargi wezwany organ nie podjął postępowania.
W odpowiedzi na skargę Minister Skarbu Państwa wniósł o jej odrzucenie, wskazując, że sprawa, której dotyczy skarga R. S. nie jest sprawą sądowoadministracyjną i nie należy do właściwości sądu administracyjnego.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje
zgodnie z art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na:
- 1. decyzje administracyjne,
- 2. postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończących postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty,
- 3. postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie,
- 4. inne niż wymienione w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa,
- 5. akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej,
- 6. akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej,
- 7. akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego,
- 8. bezczynność organów w przypadkach określonych w pkt 1 - 4.
W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego utrwalił się pogląd, iż przez sprawy z zakresu administracji publicznej (sprawy publicznoprawne) należy rozumieć wszelkie akty, czynności, działania i sprawy załatwiane przez naczelne i centralne organy administracji państwowej, terenowe organy administracji rządowej, organy jednostek samorządu terytorialnego oraz inne organy w zakresie, w jakim zostały powołane z mocy prawa do załatwiania spraw z zakresu administracji publicznej, które nie mają charakteru cywilnoprawnego.
Z akt sprawy wynika, że skarżący aktem notarialnym z dnia [...] kwietnia 2003 r. nabył od Z. J. udział w prawie własności nieruchomości położonej w L., uregulowanej w księdze wieczystej KW nr [...] Sądu Rejonowego w T. R. S. legitymuje się zaświadczeniem Starosty Powiatu [...] z dnia [...] sierpnia 1999 r. wystawionym w celu realizacji roszczeń zgodnie z art. 212 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 roku o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. nr 115, poz. 741 ze zm.) i w chwili obecnej stara się o przyjęcie przez Agencję Nieruchomości Rolnych Skarbu Państwa oświadczenia o zaliczeniu na poczet ceny nabycia od Agencji przez Z. J. nieruchomości rolnej, wartości mienia pozostawionego przez spadkobierców skarżącego na terenach nie wchodzących w skład obecnego obszaru Państwa Polskiego. W związku z prowadzonymi czynnościami R. S. zarzucił Ministrowi Skarbu Państwa bezczynność polegającą na niepodjęciu postępowania, którego skutkiem byłoby wydanie aktu administracyjnego, w wyniku którego nastąpiłoby wykonanie obowiązku określonego w § 6 powołanego wyżej rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 13 stycznia 1998 r.
Stosownie do treści § 6 ww. rozporządzenia przy zaliczaniu wartości pozostawionych nieruchomości starosta, wykonujący zadania z zakresu administracji rządowej, państwowa osoba prawna albo jednostka organizacyjna nie posiadająca osobowości prawnej, które na mocy odrębnych przepisów są uprawnione do rozporządzania mieniem Skarbu Państwa, określając warunki zbycia nie mogą wyłączyć zapłaty ceny nieruchomości lub opłat z tytułu użytkowania wieczystego w sposób określony w art. 212 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 roku o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. nr 115, poz. 741 ze zm.).
Powołany wyżej przepis nie wymienia żadnej z form działalności administracji publicznej, o których mowa w art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, a które podlegają kognicji sądu administracyjnego. Zgodzić należy się ze stanowiskiem Ministra Skarbu Państwa, który w odpowiedzi na skargę wskazał, że omawiany przepis nie zawiera w swej treści upoważnienia dla organu do wydania jakiegokolwiek aktu administracyjnego. § 6 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 13 stycznia 1998 r. konkretyzuje jedynie jedną z zasad przeprowadzania postępowania przetargowego. Jak wskazano w § 2 rozporządzenia akt ten określa sposób zaliczania wartości nieruchomości pozostawionych na terenach nie wchodzących w skład obecnego obszaru państwa na pokrycie opłat za użytkowanie wieczyste nieruchomości gruntowych lub ceny sprzedaży działki budowlanej i ceny sprzedaży położonych na niej budynków lub lokali, stanowiących własność Skarbu Państwa, oraz sposób ustalania wartości pozostawionych nieruchomości. Sąd administracyjny nie jest właściwy dla kontroli czynności przetargowych, których dotyczy ww. rozporządzenie.
Skoro więc przepis § 6 powołanego rozporządzenia z dnia 13 stycznia 1998 r. nie odnosi się do aktów czy też czynności z zakresu administracji publicznej wymienionych w art. 3 § 2 pkt 1 - 4 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, to skargę na bezczynność Ministra Skarbu Państwa, jako niepodlegającą kognicji sądu administracyjnego należało odrzucić na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.