Uzasadnienie
Skarżący M. K. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na bezczynność Prezydenta W. w przedmiocie rozpoznania wniosku o ustalenie odszkodowania za nieruchomość położoną w W. przy ul. [...] ozn. hip. jako "[...]" – działka nr [...].
Przedmiotowa nieruchomość z dniem 21 listopada 1945 roku tj. z dniem wejścia w życie dekretu z dnia 26 października 1945 r. o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze m.st. Warszawy (Dz.U. nr 50, poz. 279), na podstawie art. 1 cyt. Dekretu, przeszła na własność gminy m.st. Warszawy, a w 1950 roku, z chwilą likwidacji gmin, na własność Skarbu Państwa. Obecnie w/w nieruchomość stanowi część działki ewid. nr [...] z obrębu [...] i stanowi własność Miasta W. Z akt sprawy wynika, że postanowieniem z dnia [...] lipca 2001 r., nr [...] Starosta [...] zawiesił na podstawie art. 97 § 1 pkt 4 Kpa postępowanie administracyjne w sprawie ustalenia odszkodowania za grunt opisanej na wstępie nieruchomości do czasu dostarczenia przez M. K. prawomocnego wyroku sądu powszechnego ustalającego, że Z. i S. małż. K. w dniu 21 listopada 1945 r. byli właścicielami nieruchomości [...] przy ul. [...].
Wnioskiem z dnia 31 grudnia 2008 r. M. K. wystąpił do Wojewody [...] o podjęcie postępowania w sprawie, wskazując na ustanie przyczyny uzasadniającej jego zawieszenie. Jednocześnie wnioskodawca podniósł, że wprawdzie właściwym do wydania decyzji w pierwszej instancji w sprawie jest starosta, jednak Prezydent W. jako pełniący obowiązki starosty podlega wyłączeniu ze względu na możliwy konflikt interesów i dlatego na podstawie art. 26 § 2 Kpa sprawę tą załatwia organ wyższego stopnia nad organem podlegającym wyłączeniu.
Postanowieniem z dnia [...] stycznia 2009 r., nr [...] Wojewoda [...] przekazał w/w wniosek do rozpatrzenia zgodnie z właściwością Prezydentowi W. Na postanowienie to M. K. wniósł zażalenie. W wyniku rozpatrzenia powyższego zażalenia Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji postanowieniem z dnia [...] lipca 2009 r., nr [...] uchylił postanowienie Wojewody [...] i umorzył postępowanie przed organem I instancji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawskie wyrokiem z dnia 30 listopada 2009 r., sygn. akt I SA/Wa 1472/09 uchylił zaskarżone postanowienie z dnia [...] lipca 2009 r.
W wyniku wyroku Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji postanowieniem z dnia [...] marca 2010 r., nr [...] utrzymał w mocy postanowienie Wojewody [...] z dnia [...] stycznia 2009 r., nr [...].
W międzyczasie za niewłaściwy do podjęcia przedmiotowego postępowania odszkodowawczego uznał się również Starosta [...], który w następstwie wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 30 listopada 2009 r., sygn. akt I SA/Wa 1472/09 postanowieniem z dnia [...] lutego 2010 r., przekazał wniosek M. K. o podjęcie zawieszonego postępowania Prezydentowi W. Postanowieniem z dnia [...] sierpnia 2010 r., nr [...] Prezydent W. podjął z urzędu postępowanie w sprawie ustalenia odszkodowania za nieruchomość położoną w W. przy ul. [...] ozn. hip. jako "[...]" – działka nr [...].
Następnie pismami z dnia 29 września 2010 r. Prezydent wystąpił do właściwej komórki organizacyjnej Urzędu W. o przesłanie dokumentów niezbędnych do załatwienia przedmiotowej sprawy, m.in. rozliczenia całej powierzchni dawnej nieruchomości w obecnych działkach ewidencyjnych, wydruku informacji z ewidencji gruntów, mapy ewidencyjnej, decyzji komunalizacyjnych, jak również zawiadomił M. K., że decyzja w sprawie odszkodowawczej zostanie wydana do dnia 31 grudnia 2010 r.
Z uwagi na niedotrzymanie w/w terminu skarżący pismem z dnia 12 kwietnia 2011 r. wniósł do Wojewody [...] zażalenie na niezałatwienie sprawy w terminie, a następnie pismem z dnia 14 kwietnia 2011 r. wystąpił do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie ze skargą na bezczynność Prezydenta W. w sprawie ustalenia odszkodowania za nieruchomość położoną w W. przy dawnej ul. [...] (obecnie [...]). Skargę uzasadnił tym, iż organ nie dotrzymał terminu 31 grudnia 2010 r., który sam sobie wyznaczył w trybie art. 36 Kpa.
W odpowiedzi na skargę Prezydent W. wyjaśnił, że pismem z dnia 4 maja 2011 r. poinformował skarżącego o przyczynach niedotrzymania terminu określonego w art. 35 Kpa oraz o tym, że postępowanie w przedmiotowej sprawie zostanie zakończone do dnia 30 września 2011 r. Jednocześnie organ wniósł o odrzucenie skargi z uwagi na nierozpoznanie, do czasu jej wniesienia, przez Wojewodę [...] zażalenia z dnia 12 kwietnia 2011 r. złożonego w trybie art. 37 § 1 Kpa.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje
Skarga jest uzasadniona.
Na wstępie należy zaznaczyć, że skarżący wyczerpał środki zaskarżenia, jakie służyły mu w postępowaniu administracyjnym. Samo złożenie zażalenia na niezałatwienie sprawy w terminie powoduje, że zostaje spełniony wymóg z art. 52 p.p.s.a. Spełnienie tej przesłanki umożliwiającej wniesienie skargi na bezczynność organu do sądu administracyjnego zależy bowiem od zachowania się strony postępowania administracyjnego, nie zaś od sposobu rozstrzygnięcia (bądź nie) sprawy przez organ.
Z zasad ogólnych postępowania administracyjnego wynika, że organy administracji publicznej mają obowiązek działać wnikliwie i szybko posługując się możliwie najprostszymi środkami prowadzącymi do załatwienia sprawy (art. 12 § 1 Kpa). Ponadto z przepisu art. 35 § 1 Kpa wynika obowiązek załatwienia sprawy bez zbędnej zwłoki, nie później niż w ciągu miesiąca, a sprawy szczególnie skomplikowanej – nie później niż w ciągu dwóch miesięcy od dnia wszczęcia postępowania (art. 35 § 3 Kpa). O każdym przypadku nie załatwienia sprawy w terminie organ administracji publicznej obowiązany jest zawiadomić strony, podając przyczyny zwłoki i wskazując nowy termin załatwienia sprawy (art. 36 § 1 Kpa). Ten sam obowiązek ciąży na organie również w przypadku zwłoki w załatwieniu sprawy z przyczyn niezależnych od organu (art. 36 § 2 Kpa).
W oparciu o powyższe należy stwierdzić, że organ administracji publicznej zmierza do załatwienia sprawy, jeżeli prowadzi postępowanie w zgodzie ze standardami wskazanymi w powołanych wyżej przepisach. Jeżeli tak nie jest, to występuje przypadek nie załatwienia sprawy w terminie, a więc istnieje stan pozostawania przez organ w bezczynności i to zarówno w przypadku nie załatwienia sprawy w terminie określonym w art. 35 Kpa, jak również w terminie dodatkowym, o którym mowa w art. 36 § 1 Kpa.
Ponadto wskazać należy, że bezczynność organu administracji publicznej występuje nie tylko wówczas, gdy w prawnie ustalonym terminie organ nie podjął żadnych czynności w sprawie, ale również wtedy, gdy je podjął, lecz mimo ustawowego obowiązku, nie zakończył go wydaniem decyzji lub innego aktu administracyjnego.
Taka sytuacja wystąpiła w niniejszej sprawie. Prezydent W. rozpoznając wniosek o ustalenie odszkodowania za nieruchomość położoną w W. przy ul. [...] ozn. hip. jako "[...]" – działka nr [...] (obecnie przy ul. [...]) przekroczył terminy zakreślone w wyżej wskazanych przepisach, bowiem jak wynika z akt administracyjnych, od dnia złożenia wniosku do dnia wyrokowania, nie zakończył postępowania.
Nie można nie dostrzec, że czas jakim dysponował organ w przedmiotowej sprawie był aż nadto wystarczający, aby móc zgromadzić materiał dowodowy niezbędny do wydania decyzji.
Ponadto wyjaśnić należy, że organy administracji publicznej zawiadamiając w trybie art. 36 Kpa strony o przyczynach zwłoki oraz wskazując nowy termin załatwienia sprawy, związane są terminami maksymalnymi załatwiania spraw wynikającymi z art. 35 Kpa. Zatem gdyby nawet przyjąć, że Prezydent pismem z dnia 4 maja 2011 r. powiadomił skarżącego o terminie załatwienia sprawy odszkodowawczej do dnia 30 września 2011 r. (powyższego dokumentu nie ma bowiem w aktach sprawy), to wyznaczony termin nie mieści się w granicach przewidzianych w art. 35 Kpa.
Mając na uwadze wszystkie wyżej wskazane okoliczności Sąd stwierdził, że Prezydent w ten sposób prowadząc postępowanie naruszył podstawowe zasady wynikające z art. 7, art. 8, art. 9, art. 12, jak również art. 35 oraz art. 36 Kpa.
W związku z powyższym Sąd, na podstawie art. 149 § 1 p.p.s.a., orzekł jak w punkcie I sentencji.
O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 200 p.p.s.a.