Uzasadnienie
H. T., H. C., R. I., A. T. i A. L. wnieśli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na bezczynność Prezydenta [...] polegającą na nie rozpoznaniu przez organ wniosku o ustalenie odszkodowania na podstawie przepisu art. 215 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r., o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. nr 261, poz. 2603) dotyczącego nieruchomości położonej w W. przy ul. [..] nr hip. [...].
W uzasadnieniu skargi skarżący wskazali, że w dniu 15 marca 2012 r., został wniesiony do Prezydenta [...] wniosek o przyznanie odszkodowania za nieruchomość należącą w dniu 21 listopada 1945 r., to jest w dacie wejścia w życie dekretu z dnia 26 października 1945 r., o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze [...] (Dz. U. nr 50 poz. 279) do J. T., położoną przy ul. [...], nr hip. [...], na rzecz H. M., A. T., R. I., A. T. i A. L. jako spadkobierców po dawnej właścicielce przedmiotowej nieruchomości.
Pomimo upływu roku do złożenia wniosku Prezydent [...] nie wszczął postępowania w sprawie rozpatrzenia wniosku o odszkodowanie, jak również nie podjął żadnych czynności zmierzających w tym kierunku. Ponadto na skutek wniesionego zażalenia Wojewoda [...] postanowieniem z dnia [...] marca 2013 r., nr [...] uznając je za uzasadnione wyznaczył Prezydentowi [...] termin 4 miesięcy do rozpoznania sprawy od daty doręczenia niniejszego postanowienia.
Reasumując skarżący wskazali, że w ich ocenie Prezydent [...] pozostaje w bezczynności, gdyż do chwili wniesienia skargi nie zakończył postępowania, jak również nie dochował terminu wyznaczonego przez Wojewodę [...] w postanowieniu z dnia [...] marca 2013 r., nr [...].
W odpowiedzi na skargę Prezydent [...] wniósł o jej oddalenie. Organ wyjaśnił, że pełnomocnik stron został poinformowany o tym, że zwrócono się o dokumenty z Archiwum Państwowego [...] i dlatego nie było możliwe wydanie decyzji w terminie wyznaczonym w postanowieniu Wojewody [...] z dnia [...] marca 2013 r., nr [...].
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje
Skarga jest uzasadniona, co skutkowało wydaniem przez Sąd wyroku zobowiązującego organ do wydania orzeczenia w określonym terminie.
W pierwszej kolejności należy zauważyć, że z zasad ogólnych postępowania administracyjnego wynika, że organy administracji publicznej mają obowiązek działać wnikliwie i szybko, posługując się możliwie najprostszymi środkami prowadzącymi do załatwienia sprawy (art. 12 § 1 k.p.a.). Ponadto z przepisu art. 35 § 1 k.p.a. wynika obowiązek załatwienia sprawy bez zbędnej zwłoki, nie później niż w ciągu miesiąca, a sprawy szczególnie skomplikowanej – nie później niż w ciągu dwóch miesięcy od dnia wszczęcia postępowania (art. 35 § 3 k.p.a.). O każdym przypadku nie załatwienia sprawy w terminie organ administracji publicznej obowiązany jest zawiadomić strony, podając przyczyny zwłoki i wskazując nowy termin załatwienia sprawy (art. 36 § 1 k.p.a.). Ten sam obowiązek ciąży na organie również w przypadku zwłoki w załatwieniu sprawy z przyczyn niezależnych od organu (art. 36 § 2 k.p.a). Powyższe przepisy wyznaczają zatem organowi administracji publicznej standardy obowiązujące przy załatwianiu spraw.
Jeżeli organ nie stosuje się do owych standardów zachodzi sytuacja nie załatwienia sprawy w terminie, co jest równoznaczne z pozostawaniem przez organ w stanie bezczynności i to zarówno w przypadku nie załatwienia sprawy w terminie określonym w art. 35 k.p.a., jak również w terminie dodatkowym, o którym mowa w art. 36 § 1 k.p.a. Podkreślić przy tym należy, że bezczynność organu administracji publicznej występuje nie tylko wówczas, gdy w prawnie ustalonym terminie organ nie podjął żadnych czynności w sprawie, ale również wtedy, gdy je podjął, lecz mimo ustawowego obowiązku, nie zakończył postępowania wydaniem decyzji lub innego aktu administracyjnego.
Nie budzi wątpliwości Sądu to, że w niniejszej sprawie Prezydent [...] pozostaje w bezczynności, o której mowa w art. 3 § 2 pkt 8 w zw. z pkt 1 p.p.s.a. Trzeba bowiem mieć na uwadze, że maksymalny termin na załatwienie sprawy jaki przewiduje przepis art. 35 § 3 k.p.a. (termin dwóch miesięcy) został przekroczony. Poza sporem jest to, że wniosek inicjujący postępowanie o przyznanie odszkodowania za nieruchomość położoną w W. przy ul. ul. [...], nr hip. [...] skarżący wnieśli do organu w dniu 15 marca 2012 r. (tak wynika z prezentaty Kancelarii Urzędu [...] Biura [...] widniejącej na wniosku).
Z akt sprawy wynika, że po tej dacie organ pismem z dnia 19 kwietnia 2013 r., zwracał się do Dyrektora Archiwum Państwowego [...] o przesłanie kopii planu zabudowania zatwierdzonego przez Ministerstwo Robót Publicznych w dniu 11 sierpnia 1931 r., inwentaryzacji zniszczeń Biura [...] i decyzji lokalizacyjnych lub innych dotyczących przekazania nieruchomości Rządowi [...] (Ambasadzie [...]), ponadto w skierowanym do stron piśmie z dnia 19 kwietnia 2013 r., organ poinformował pełnomocnika stron, że wniosek o odszkodowanie zostanie rozpatrzony w terminie do dnia 31 lipca 2013 r.
W ocenie Sądu z materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie nie wynika, aby wystąpiły szczególne okoliczności wstrzymujące bieg terminu załatwienia sprawy, o którym mowa w art. 35 § 3 k.p.a. Jak wynika z akt sprawy do chwili obecnej decyzja w sprawie nie została wydana, mimo wyznaczenia kolejnego, 4 miesięcznego terminu rozpoznania wniosku o odszkodowanie przez Wojewodę [...] w postanowieniu z dnia [...] marca 2013 r., nr [...].
W ocenie Sądu postępowanie Prezydenta [...] niewątpliwie pozostaje w sprzeczności z zasadą szybkości postępowania wyrażoną w art. 12 k.p.a. Takie postępowanie podważa także wyrażoną w art. 8 k.p.a. zasadę prowadzenia postępowania w sposób pogłębiający zaufanie obywateli do organów Państwa. W związku z powyższym zarzut bezczynności organu przy rozpoznawaniu wniosku skarżących o odszkodowanie należało uznać za uzasadniony, co skutkuje wyznaczeniem organowi dwumiesięcznego terminu do załatwienia sprawy.
Zdaniem Sądu mimo stwierdzonej bezczynności, w niniejszej sprawie nie można postawić organowi zarzutu, że ma ona charakter rażącego naruszenia prawa. Sądowi z urzędu znane są również okoliczności związane z bardzo dużą ilością spraw odszkodowawczych prowadzonych przez Prezydenta [...] oraz trudnościami w zakresie braku środków na wypłaty. Uwzględnić również należy to, że w ponad rocznym okresie czasu od wpłynięcia wniosku do organu, Prezydent [...] podejmował czynności procesowe zmierzające do skompletowania dokumentacji, ponadto wypełnił również obowiązki wynikające z art. 36 § 1 k.p.a. w zakresie zawiadomienia stron o niemożności załatwienia sprawy w terminie ustawowym i wyznaczenia nowego terminu załatwienia sprawy.
Mając na uwadze to, że sprawy dotyczące odszkodowań za nieruchomości warszawskie są sprawami szczególnie skomplikowanymi Sąd uznał za właściwe zobowiązanie Prezydenta [...] do rozpoznania wniosku o odszkodowanie w terminie 2 miesięcy, od daty doręczenia prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy.
Biorąc powyższe pod uwagę Sąd, na podstawie art. 149 § 1 p.p.s.a. orzekł, jak w sentencji wyroku. O zwrocie skarżącym kosztów postępowania sądowego orzeczono na podstawie art. 200 p.p.s.a.