Uzasadnienie
M. M., L. W. i W. B., reprezentowane przez adw. J. S., pismem z 28 maja 2012 r., wniosły do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na bezczynność Prezydenta W. w przedmiocie rozpoznania wniosku z [...] marca 2009 r. o odszkodowanie za nieruchomość położoną w W. przy ul. T., opisaną w księdze hipotecznej "[...]".
Jak wynika z akt administracyjnych sprawy skarżące wnioskiem z [...] marca 2009 r., wystąpiły – w trybie art. 215 ust. 2 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz.U. z 2010 r. Nr 102, poz. 651 ze zm.), do Prezydenta W. o przyznanie odszkodowania za ww. nieruchomość, objętą działaniem dekretu z dnia 26 października 1945 r. o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze m.st. Warszawy (Dz.U. Nr 50, poz. 279).
Prezydent W. decyzją z [...] stycznia 2011 r., nr [...] odmówił przyznania odszkodowania za nieruchomość położoną w W. przy ul. T. Rozstrzygnięcie to zostało uchylone, na podstawie art. 138 § 2 Kpa, decyzją Wojewody [...] z [...] maja 2011 r., nr [...], a sprawa została przekazana organowi I instancji do ponownego rozpoznania. Przy piśmie z [...] lipca 2011 r. organ odwoławczy zwrócił akta sprawy Prezydentowi W. Pismem z [...] października 2011 r. pełnomocnik wnioskodawczyń – adw. J. S. – wystąpił do Wojewody [...] z zażaleniem na niezałatwienie przez organ stopnia podstawowego w terminie sprawy ustalenia odszkodowania za grunt przy ul. T. Wojewoda postanowieniem z [...] grudnia 2011 r., nr [...] uznał zażalenie za uzasadnione i wyznaczył Prezydentowi termin na podjęcie stosownego rozstrzygnięcia wynoszący 3 miesiące od daty doręczenia postanowienia.
W związku z dalszą bezczynnością M. M., L. W. i W. B., reprezentowane przez adw. J. S., pismem z 28 maja 2012 r., wniosły do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na bezczynność Prezydenta W. w przedmiocie rozpoznania wniosku z [...] marca 2009 r. o odszkodowanie za nieruchomość [...] przy ul. T., opisaną w księdze hipotecznej "[...]", przedstawiając zwięźle stan faktyczny sprawy i twierdząc, że mimo upływu terminu załatwienia sprawy wyznaczonego przez Wojewodę, Prezydent nie zakończył postępowania merytorycznym rozstrzygnięciem. Ponadto nie wyznaczył dodatkowego terminu załatwienia sprawy i nie wyjaśnił przyczyn zwłoki zgodnie z art. 36 Kpa.
W odpowiedzi na skargę Prezydent wniósł o jej oddalenie. Wskazał że w związku z trudnościami w ustaleniu dokładnej daty pozbawienia właściciela lub jego następcy prawnego faktycznej możliwości władania sporną działką pismem z [...] czerwca 2012 r. wystąpił do Zakładu Gospodarowania Nieruchomościami w Dzielnicy [...] o przesłanie informacji na temat zagospodarowania nieruchomości przy ul. T. Jak zaznaczył, pismem z [...] lipca 2012 r. poinformował strony o aktualnym stanie sprawy i dodatkowym terminie zakończenia postępowania.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.
Skargę należało uznać za uzasadnioną, co skutkowało wydaniem przez Sąd wyroku zobowiązującego organ do wydania rozstrzygnięcia w określonym terminie.
Stosownie do treści art. 35 § 1 i 3 Kpa organy administracji publicznej obowiązane są załatwiać sprawy bez zbędnej zwłoki. Załatwienie sprawy wymagającej postępowania wyjaśniającego powinno nastąpić nie później niż w ciągu miesiąca, a sprawy szczególnie skomplikowanej – nie później niż w ciągu dwóch miesięcy od dnia wszczęcia postępowania. W myśl natomiast art. 36 § 1 Kpa o każdym przypadku niezałatwienia sprawy w terminie określonym w art. 35 lub w przepisach szczególnych organ administracji publicznej jest obowiązany zawiadomić strony, podając przyczyny zwłoki i wskazując nowy termin załatwienia sprawy.
Wskazać należy, że bezczynność organu administracji publicznej występuje nie tylko wówczas, gdy w prawnie ustalonym terminie organ nie podjął żadnych czynności w sprawie, ale również wtedy, gdy je podjął, lecz mimo ustawowego obowiązku, nie zakończył go wydaniem decyzji lub innego aktu administracyjnego.
Taka sytuacja zaistniała w niniejszej sprawie, bowiem Prezydent W. od dnia złożenia przez M. M., L. W. i W. B. wniosku z [...] marca 2009 r. o odszkodowanie za nieruchomość położoną w W. przy ul. T., do dnia wyrokowania nie wydał rozstrzygnięcia co do istoty sprawy. Zdaniem Sądu był to czas aż nadto wystarczający dla ustalenia, czy w sprawie spełnione zostały przesłanki z art. 215 ust. 2 ustawy o gospodarce nieruchomościami.
Sąd uwzględnił fakt, że od dnia złożenia niniejszego wniosku, Prezydent W. podejmował czynności w sprawie, w szczególności decyzją z [...] stycznia 2011 r., nr [...] orzekł co do istoty, odmawiając przyznania odszkodowania. Rozstrzygnięcie z [...] stycznia 2011 r. zostało jednak uchylone decyzją Wojewody [...] z [...] maja 2011 r. a sprawa przekazana została organowi I instancji do ponownego rozpoznania. Akta administracyjne zostały zwrócone przez organ wojewódzki dopiero [...] lipca 2011 r. i od tego dnia Prezydent powinien podjąć wszelkie czynności niezbędne celem zakończenia postępowania. Tymczasem do dnia wniesienia, w trybie art. 37 Kpa, zażalenia na niezałatwienie sprawy w terminie, organ stopnia podstawowego nie podjął żadnej czynności w sprawie. O niezbędne dla rozstrzygnięcia sprawy informacje i dokumenty zwrócił się dopiero pismami z [...] listopada 2011 r., a następnie w dniu [...] czerwca 2012 r., czyli już po wpłynięciu skargi na swoją bezczynność.
Pierwsze pismo informujące strony o niemożności załatwienia sprawy w terminie wystosowane zostało do pełnomocnika skarżących dopiero [...] lipca 2012 r., tj. w dniu przekazywania skargi na bezczynność do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Powyższe oznacza, że czynności podejmowane było dopiero po interwencjach strony.
W tym stanie faktycznym nie budzi wątpliwości Sądu, że Prezydent W. nie wywiązał się z ustawowego obowiązku rozstrzygnięcia sprawy bez zbędnej zwłoki. Sąd uznał jednak, że zaistniała w sprawie bezczynność nie nastąpiła z rażącym naruszeniem prawa. Za rażące naruszenie przepisów art. 35 Kpa można uznać ich oczywiste niezastosowanie lub zastosowanie nieprawidłowe, jak również długotrwałość prowadzenia postępowania, czy brak jakiejkolwiek aktywności organu (vide: wyrok WSA w Poznaniu z 18.08.2011 r., sygn. akt II SAB/Po 60/10, wyrok WSA w Gdańsku z 11.08.2011 r., sygn. akt II SAB/Gd 30/11 – dostępne w CBOSA).
Mając na uwadze, że restrykcyjne przepisy dotyczące bezczynności oraz przewlekłego prowadzenia postępowania przez organy administracji publicznej wprowadzone zostały z dniem 17 maja 2011 r., co związane jest z wejściem w życie ustawy z dnia 20 stycznia 2011 r. o odpowiedzialności majątkowej funkcjonariuszy publicznych za rażące naruszenie prawa (Dz.U nr 34, poz. 173), a konkretnie jej art. 14 pkt 2, Sąd stwierdził, że bezczynność Prezydenta W. ustalona w okresie od 17 maja 2011 r. (zgodnie z art. 16 ustawy z dnia 20 stycznia 2011 r.) do dnia wyrokowania była naganna, jednak nienosząca cechy rażącego naruszenia prawa. W tym czasie Prezydent opieszale, ale jednak podejmował czynności w sprawie. Poza tym pismem z [...] lipca 2012 r. poinformował strony o terminie zakończenia postępowania.
Tym samym nie można mu zarzucić braku aktywności bądź – biorąc pod uwagę termin złożenia wniosku o odszkodowanie oraz datę zwrotu akt do ponownego rozpatrzenia po decyzji Wojewody z [...] maja 2011 r. – długotrwałego prowadzenia postępowania.
Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, działając na podstawie art. 149 § 1 w zw. z art. 119 pkt 2 i art. 120 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270), orzekł jak w sentencji. O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 200 ww. ustawy.