Uzasadnienie
W skardze z dnia 16 października 2009 r. złożonej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie Prokurator Okręgowy w W. zarzucił Samorządowemu Kolegium Odwoławczemu w W. bezczynność w rozpoznaniu wniosku S. M. o stwierdzenie nieważności decyzji Kierownika Wydziału Geodezji i Gospodarki Gruntami W. z dnia [...] grudnia 1989 r. nr [...] przekazującej Spółdzielni [...] w W. teren przy [...] o pow. [...] m2.
Prokurator wskazał, że w dniu 5 listopada 2007 r. zgłosił w trybie art. 183 § 1 Kpa udział w postępowaniu nadzorczym z wniosku S. M. Pomimo upływu 2 lat od daty zgłoszenia nie zawiadomiono prokuratora w trybie art. 36 kpa o przyczynie zwłoki, a tylko nadsyłano informacje świadczące o tym, iż sprawa pozostaje na etapie ustalania adresu aktualnego wnioskodawcy i jego pełnomocnika. Zdaniem Prokuratora Kolegium pozostaje w bezczynności w rozpatrzeniu zgłoszonego przez S. M. wniosku.
W odpowiedzi na skargę Kolegium wniosło o oddalenie skargi. Organ wskazał, że M. U. i S. M. reprezentowani przez D. O. wystąpili o stwierdzenie nieważności powołanej decyzji z dnia [...] grudnia 1989 r. Wnioskodawcy nie przedstawili jednak pełnomocnictwa dla D. O. i nie wykazali wszystkich stron postępowania. W związku z tym Kolegium pismem z dnia 5 września 2007 r. wystąpiło do D. O. o usunięcie braków podania. Wezwanie to jednak nie zostało odebrane, a na zwrotnym potwierdzeniu odbioru znajduje się informacja, że adresat wyprowadził się. Z kolei z adnotacji poczty na piśmie skierowanym do S. M. wynika, że budynek przy [...] został wyburzony. Natomiast Ministerstwo Spraw Wewnętrznych i Administracji poinformowało, że w zbiorze danych osobowych figuruje więcej niż jedna osoba o takim imieniu i nazwisku, przez co konieczne są dodatkowe dane w celu ustalenia adresu poszukiwanej osoby.
Kolegium wystąpiło również pismem do M. U. o przedstawienie pełnomocnictwa dla D. O. i podanie jej adresu, wskazanie adresu S. M. oraz wskazanie wszystkich stron postępowania. M. U. pismo to odebrała w dniu 9 listopada 2007 r. jednakże nie udzieliła na nie odpowiedzi.
W związku z pismem Prokuratora Okręgowego w W. z dnia 25 marca 2009 r. Kolegium ponownie pismem z dnia 3 lipca 2009 r. wystąpiło do D. O. o dołączenie do wniosku o stwierdzenie nieważności pełnomocnictw, wskazanie aktualnego adresu S. M. oraz wskazanie wszystkich stron postępowania. Pismo to zostało zwrócone przez pocztę z adnotacją "nie ma takiego budynku, brak możliwości doręczenia i awizowania przesyłki". W związku z tym wystąpiono do Ministerstwa Spraw Wewnętrznych i Administracji z wnioskiem o udostępnienie danych osobowych D. O. Dodatkowo pismem z dnia 27 stycznia 2010 r. Kolegium wyjaśniło, że prawidłową datą złożenia wniosku o stwierdzenie nieważności jest 24 listopada 2004 r., a nie jest jak mylnie podano w odpowiedzi na skargę 18 lipca 2007 r.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje
Skargę należało uznać za uzasadnioną, co skutkowało wydaniem przez Sąd wyroku zobowiązującego organ do wydania orzeczenia w określonym terminie.
Zgodnie z art. 35 § 3 kpa załatwienie sprawy wymagającej postępowania wyjaśniającego powinno nastąpić nie później niż w ciągu miesiąca, a w sprawie szczególnie skomplikowanej - nie później niż w ciągu dwóch miesięcy od dnia wszczęcia postępowania.
Pod pojęciem "załatwienia sprawy" trzeba przy tym rozumieć wydanie w sprawie rozstrzygnięcia merytorycznego lub decyzji o umorzeniu postępowania. Odnosząc powyższe do przedmiotowej sprawy wskazać wypada, że od momentu złożenia wniosku o stwierdzeniu nieważności w dniu 24 listopada 2004 r. – w dniu złożenia skargi - upłynęło prawie 5 lat.
W tym miejscu należy zaznaczyć, że postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji wszczyna się na żądanie strony lub z urzędu (art. 157 § 2 Kpa). Przy tym nie ma tu zastosowania ogólna reguła wyrażona w art. 61 par. 3 Kpa, że datą wszczęcia postępowania na żądanie strony jest dzień doręczenia żądania organowi administracji publicznej, ponieważ stosownie do postanowień zawartych w art. 157 § 3 Kpa ("odmowa wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji następuje w drodze decyzji") wszczęcie tego postępowania wymaga uprzedniej kontroli ze strony organu administracji, czy zachodzą przesłanki formalnoprawne, warunkujące jego dopuszczalność. Decyzja wydana na podstawie tego przepisu, jest wynikiem oceny zdolności do działania w sprawie osoby wnoszącej podanie, legitymacji strony, wykazania tego, że nie istnieje decyzja, której ważność należy poddać ocenie.
Skoro złożony w listopadzie 2004 r. wniosek o stwierdzenie nieważności został podpisany przez osobę, która nie załączyła pełnomocnictwa, to obowiązkiem organu było od 2004 r. skuteczne wezwanie D. O. do uzupełnienia braków formalnych podania wnoszonego przez nią w imieniu S. M. Przy tym należy wziąć pod uwagę treść art. 41 Kpa. Brak przedstawienia pełnomocnictwa będzie oznaczał, że D. O. wniosła wniosek we własnym imieniu.
W przeciągu 5 lat organ nie przejawiał koniecznej w tym przypadku aktywności w celu wyjaśnienia tej kwestii. Zdaniem Sądu bezczynność jest oczywista. Tak długi przedział czasowy jest aż nadto wystarczający aby ustalić adres poszukiwanej osoby czy też nawet ustanowić dla niej kuratora (art. 34 Kpa).
Wskazane wyżej okoliczności uzasadniają zatem uwzględnienie skargi na bezczynność organu, co z kolei obliguje Sąd do wyznaczenia Kolegium terminu na rozpoznanie w/w wniosku. Biorąc pod uwagę długotrwałość postępowania a z drugiej strony złożoność sprawy Sąd uznał, że termin dwóch miesięcy licząc od dnia prawomocności niniejszego wyroku jest terminem adekwatnym.
Mając powyższe na względzie Sąd orzekł jak w sentencji na podstawie art. 149 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.).