Uzasadnienie
Pismem z dnia 12 września 2013 r. skarżąca E. R. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie sprawy w postępowaniu odwoławczym przez organ administracji publicznej – Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej, zarzucając naruszenie art. 35 ustawy z 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. Z 2000r., Nr 98, poz. 1071,t.j. ze zm.).
Jak wynika z akt administracyjnych wniosek S. W., D. K., E. R., W. W., Z. S., M. Z., E. W., K. W. reprezentowanych przez pełnomocnika rad. pr. J. S. o ponowne rozpatrzenie sprawy od decyzji Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia [...] lutego 2013r. wpłynął do organu w dniu 18 marca 2013r.
Pismem z dnia 5 września 2013r. - data wpływu do organu, skarżąca wystąpiła do Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z wezwaniem do usunięcia naruszenia prawa w związku z niezałatwieniem sprawy w terminie określonym w art. 35 kpa oraz przewlekłym prowadzeniem postępowania.
Pismem z dnia 3 października 2013r. Minister Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej poinformował strony o treści art. 10 § 1 kpa, zakreślając 14 dniowy termin na zapoznanie się z materiałem dowodowym, składanie ewentualnych wyjaśnień, dokumentów. W dniu 7 października 2013r. do Ministerstwa wpłynęła informacja z Centrum Personalizacji Dokumentów MSW o zgonie Z. S. w dacie 15 kwietnia 2012r. Pismem z dnia 9 października 2013r. Minister zwrócił się do pozostałych stron postępowania o nadesłanie postanowienia o stwierdzeniu nabycia spadku lub aktu notarialnego poświadczenia dziedziczenia po Z. S., celem prawidłowego ustalenia stron postępowania.
Postanowieniem z [...] października 2013r. Minister Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej zawiesił z urzędu przedmiotowe postępowanie na podstawie art. 97 § 1 pkt 4 kpa do czasu przedłożenia dokumentów jak wyżej. Jednocześnie wezwał strony do wystąpienia do sądu powszechnego z wnioskiem o stwierdzenie nabycia spadku lub sporządzenia aktu notarialnego poświadczenia dziedziczenia po Z. S. Postanowieniem z dnia [...] grudnia 2013r. Minister Infrastruktury i Rozwoju podjął z urzędu zawieszone postępowanie podnosząc, że ustała przyczyna zawieszenia.
W swej skardze do Sądu skarżąca wnioskowała o zobowiązanie organu do wydania decyzji w terminie jednego miesiąca od daty doręczenia akt organowi, zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego, według norm przepisanych.
W uzasadnieniu skargi podniesiono, że w dniu [...] lutego 2013r. wydana została przez Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej decyzja, sygn. [...], w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności. W dniu 12 marca 2013r. złożony został wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, który do dnia wniesienia skargi nie został rozpoznany. W związku z tym, w dniu 2 września 2013r., złożono wezwanie do usunięcia naruszenia prawa. Organ nie podjął w sprawie niniejszej żadnej czynności, co w ocenie skarżącego uzasadnia skargę, zwłaszcza, że cały materiał dowodowy został już zebrany.
W odpowiedzi na skargę Minister Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej wniósł o jej oddalenie podkreślając, że w toku postępowania zmarła jedna ze stron – Z. S. reprezentowana przez rad. prawnego, o czym nie powiadomiono organu. Mimo zgonu strony, a więc wygaśnięcia pełnomocnictwa, pełnomocnik nadal występowała w imieniu zmarłej składając wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy. Wskazano, że nadużyciem było złożenie wezwania do usunięcia naruszenia prawa 5 września 2013r., a skargi na bezczynność już w dniu 12 września 2013r., a zatem w takim odstępie czasu, że uniemożliwiło to organowi odpowiednią reakcję na wezwanie. Wskazano też, na postanowienie Ministra z [...].10.2013r.o zawieszeniu postępowania.
Na rozprawie w dniu 3 kwietnia 2013r. pełnomocnik Ministra Infrastruktury i Rozwoju złożył do akt decyzję z [...] kwietnia 2004r. Ministra Infrastruktury i Rozwoju [...] wydaną w wyniku rozpoznania wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy rozstrzygniętej decyzją Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia [...] lutego 2013r. oraz postanowienie z tej samej daty Ministra Infrastruktury i Rozwoju stwierdzające niedopuszczalność wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy rozstrzygniętej ww. decyzją z [...] lutego 2013r. i wniósł o umorzenie postępowania – protokół rozprawy (k.36).
Pełnomocnik skarżącej podtrzymał wniesioną skargę.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje
Na wstępie zauważyć należy, że bezspornym jest wyczerpanie przez skarżącą trybu przewidzianego przepisem art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) – dalej p.p.s.a. Jak wynika, bowiem z akt administracyjnych skarżąca w piśmie z dnia 5 września 2013r. wystąpiła do Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z wezwaniem do usunięcia naruszenia prawa polegającego na nieterminowym rozpoznaniu wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy od decyzji Ministra z dnia [...] lutego 2013r.
Analiza akt sprawy wskazuje na jedynie częściową zasadność skargi.
Zgodnie z dyspozycją art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Stosownie zaś do art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi kognicja sądu administracyjnego obejmuje między innymi kontrolę działalności administracji publicznej przez orzekanie w sprawach skarg na bezczynność organu w przypadku, gdy nie wydają decyzji administracyjnej w sprawach indywidualnych, podlegających załatwieniu w trybie przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego. Rozpatrując skargę na bezczynność sąd kontroluje, czy skarga została wniesiona w sprawie, o której mowa w art. 3 § 2 pkt 1-4a powołanej ustawy oraz czy zwłoka w załatwieniu sprawy przekroczyła terminy określone w przepisach prawa.
Zatem skarga wniesiona w tym trybie jest środkiem dyscyplinującym organy administracji publicznej do terminowego załatwienia spraw, mającym na celu wyeliminowanie stanu bezczynności organu i doprowadzenie do wydania rozstrzygnięcia w sprawie administracyjnej.
Wskazać należy, że realizacja zasady ogólnej szybkości i racjonalnego postępowania jest zagwarantowana przepisami określającymi terminy załatwienia sprawy. Z ogólnych zasad postępowania administracyjnego wynika, że organy administracji publicznej mają obowiązek działać wnikliwie i szybko, posługując się możliwie najprostszymi środkami prowadzącymi do załatwienia sprawy zgodnie z art. 12 § 1 kpa, ale także obowiązek podejmowania wszelkich kroków niezbędnych do jej wyjaśnienia i załatwienia w myśl art. 7 i 77§ 1 kpa. W rozpoznawanej sprawie oznaczało to obowiązek podjęcia celowych działań zmierzających do rozpoznania wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy od decyzji Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia [...] lutego 2013r. Przy czym, z przepisu art. 35 § 1 i 2 kpa wynika obowiązek załatwienia sprawy bez zbędnej zwłoki, nie później niż w ciągu miesiąca, a sprawy szczególnie skomplikowanej – nie później niż w ciągu dwóch miesięcy od dnia wszczęcia postępowania.
Wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy wpłynął do organu 18 marca 2013r. W związku z tym, po stronie organu powstał obowiązek, wynikający z art. 104 kpa załatwienia w drodze decyzji, bez zbędnej zwłoki, sprawy administracyjnej, w terminie określonym w art. 35 § 1 i 3 kpa. Wniosek ten został rozpoznany przez Ministra Infrastruktury i Rozwoju decyzją z dnia [...] kwietnia 2014r. Nr [...] i postanowieniem z tej samej daty stwierdzającym niedopuszczalność wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy złożonego przez r. pr. J. S. w imieniu Z. S. Mając na uwadze, że w dacie wyrokowania Sądu organ nie pozostawał w bezczynności wydając w dniu [...] kwietnia 2014r. stosowny akt uznać należy, że przestała istnieć sprawa sądowoadministracyjna, bowiem wydanie rozstrzygnięcia zobowiązującego Ministra Infrastruktury i Rozwoju do rozpoznania wniosku stało się bezprzedmiotowe, orzeczono o umorzeniu postępowania sądowego.
Jednocześnie zauważyć należy, że w dacie wniesienia przedmiotowej skargi, wniosek o ponowne rozpoznanie sprawy nie był jeszcze rozstrzygnięty, co oznacza, że organ pozostawał wówczas w bezczynności, a w konsekwencji konieczność rozstrzygnięcia, czy bezczynność miała charakter rażący.
Nawiązując do powyższych rozważań stwierdzić należy, że organ administracji publicznej zmierza do załatwienia sprawy, jeżeli prowadzi postępowanie zgodnie ze standardami wskazanymi w powołanych przepisach. Jeżeli tak nie jest, to występuje przypadek niezałatwienia sprawy w terminie, a więc pozostawanie przez organ w bezczynności. Zatem organ pozostaje w bezczynności, w każdym przypadku niezałatwienia sprawy w terminie określonym w art. 35 kpa. Treść obowiązku płynącego z art. 35 § 1 kpa oznacza zakaz nieuzasadnionego przetrzymywania spraw bez nadania im właściwego biegu oraz obowiązek prowadzenia postępowania bez niepotrzebnych zahamowań i przewlekłości w postępowaniu.
W ocenie Sądu w rozpoznawanej sprawie zaistniała taka sytuacja, bowiem Minister Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej nie wywiązał się z ustawowych obowiązków wynikających z powołanych wyżej przepisów prawa, tzn. nie wykonał obowiązku niezwłocznego załatwienia sprawy. Mimo przekroczenia terminów załatwienia sprawy bezczynność organu, aczkolwiek naganna, nie nosi cech rażącego naruszenia prawa, w rozumieniu art.149 § 1 p.p.s.a.. Oceniając tę okoliczność należy mieć na uwadze, w toku postępowania zmarła jedna ze stron postępowania. Wobec nieuregulowania kwestii spadkowych po Z. S. postępowanie administracyjne w okresie od [...] października 2013r. do [...] grudnia 2013r. było zawieszone, co powoduje wstrzymanie biegu terminów przewidzianych w Kodeksie postępowania administracyjnego – art. 103 kpa. Działanie organu nie jest, zatem wyrazem jego złej woli i nie cechuje go tak poważny stopień naruszenia prawa.
Mając powyższe na uwadze Sąd na podstawie art. 149 § 1 p.p.s.a. orzekł jak w wyroku. O zwrocie kosztów postępowania orzeczono w oparciu o przepis art. 200 p.p.s.a.
- - ---------------------- 5