Uzasadnienie
Pismem z dnia 27 stycznia 2012 r. J. W. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na bezczynność Prezydenta Miasta W. w przedmiocie rozpoznania wniosku Z. W. o ustalenie odszkodowania za nieruchomość położoną w W. przy ul. [...], pochodzącą z nieruchomości ozn. hip. jako "P." – dz. nr [...], rej. hip. [...].
Powyższy wniosek wpłynął do Urzędu Dzielnicowego W. [...] w dniu [...] kwietnia 1990 r.
Następnie decyzją Prezydenta Miasta W. z dnia [...] listopada 2006 r., nr [...] został on rozpatrzony odmownie.
Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] marca 2009 r., nr [...] uchylił powyższą decyzję i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania przez organ I instancji, z uwagi na błędną wykładnię art. 215 ust. 2 ustawy o gospodarce nieruchomościami, bowiem określona w tym przepisie przesłanka faktycznej możliwości władania działką odnosi się zarówno do działki niezabudowanej, jak i zabudowanej, mogącej być przeznaczoną pod budownictwo jednorodzinne.
W dniu [...] lipca 2009 r. akta sprawy zostały zwrócone Prezydentowi Miasta. W. wraz z rozstrzygnięciem Wojewody z dnia [...] marca 2009 r.,
Następnie pismem z dnia [...] stycznia 2010 r. organ pierwszej instancji wystąpił do innych jednostek organizacyjnych Urzędu Miasta W., celem zgromadzenia materiału dowodowego w sprawie. Żądane informacje zostały mu przekazane w dniu [...] marca 2010 r.
J. W. - następca prawny wnioskodawczyni - złożył do Wojewody [...] zażalenie na niezałatwienie sprawy w terminie.
W dniu [...] sierpnia 2011 r. Prezydent Miasta W., działając na podstawie art. 36 § 1 kpa poinformował stronę, iż postępowanie w sprawie zostanie zakończone w terminie do dnia [...] października 2011 r., z uwagi na konieczność analizy dokumentacji mającej na celu określenie, czy nieruchomość spełnia przesłanki z art. 215.
Wojewoda [...] postanowieniem z dnia [...] października 2011 r., nr [...] uznał powyższe zażalenie za uzasadnione i wyznaczył dodatkowy termin rozpatrzenia sprawy do dnia [...] listopada 2011 r.
W skardze na bezczynność Prezydenta Miasta W., złożonej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, skarżący wniósł o wymierzenie organowi grzywny w wysokości dziesięciokrotnego przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego w gospodarce narodowej, a także o rozpoznanie sprawy w trybie uproszczonym. Wskazał ponadto, że od uchylenia decyzji Prezydenta Miasta W., postępowanie w sprawie toczy się ponad 2 lata i mimo wyznaczenia przez Wojewodę [...] dodatkowego terminu na załatwienie sprawy – nie zostało zakończone.
Wniosek o ukaranie organu grzywną skarżący uzasadnił długotrwałym oczekiwaniem na rozstrzygnięcie i brakiem informacji o przyczynach przedłużającego się postępowania.
W odpowiedzi na skargę Prezydent Miasta W. wniósł o oddalenie skargi podnosząc, że w toku postępowania zgromadził szereg materiałów mających na celu ustalenie, czy objęte postępowaniem nieruchomości spełniają przesłanki określone w art. 215 ustawy o gospodarce nieruchomościami. Wskazał ponadto, że w sprawie prowadzona jest analiza dokumentacji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje
Skarga jest zasadna i skutkuje wydaniem rozstrzygnięcia, o którym mowa w art. 149 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz.270 ze zm.).
Na wstępie należy wskazać, że skarga w rozpoznawanej sprawie została wniesiona po wyczerpaniu środków zaskarżenia. Skarżący bowiem, przed wniesieniem skargi na bezczynność Prezydenta Miasta W., złożył zażalenie w trybie art. 37 § 1 kpa.
Ponadto stwierdzić należy, że zgodnie z treścią art. 119 pkt 2 w zw. z art. 120 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym, jeżeli jedna ze stron złoży taki wniosek, a żadna z pozostałych stron w terminie 14 dni od dnia zawiadomienia o złożeniu wniosku nie zażąda przeprowadzenia rozprawy – taka sytuacja ma miejsce w przedmiotowej sprawie.
W niniejszej sprawie wniosek taki złożył skarżący, a organ administracji nie zażądał przeprowadzenia rozprawy - w związku z czym skarga została rozpoznana w trybie uproszczonym.
Na wstępie podnieść należy, że stosownie do treści art. 35 § 1 i 3 kpa organy administracji publicznej obowiązane są załatwiać sprawy bez zbędnej zwłoki. Załatwienie sprawy wymagającej postępowania wyjaśniającego powinno nastąpić nie później niż w ciągu miesiąca, a sprawy szczególnie skomplikowanej - nie później niż w ciągu dwóch miesięcy od dnia wszczęcia postępowania. W myśl natomiast art. 36 § 1 kpa o każdym przypadku niezałatwienia sprawy w terminie określonym w art. 35 lub w przepisach szczególnych organ administracji publicznej jest obowiązany zawiadomić strony, podając przyczyny zwłoki i wskazując nowy termin załatwienia sprawy.
Podnieść również należy, że zgodnie z art. 12 § 1 kpa organy administracji publicznej mają obowiązek działać wnikliwie i szybko, posługując się możliwie najprostszymi środkami prowadzącymi do załatwienia sprawy, jak również zobowiązane są do podejmowania wszelkich kroków niezbędnych do jej wyjaśnienia i załatwienia - stosownie do art. 7 i art. 77 § 1 kpa.
Bezczynność organu administracji publicznej ma zatem miejsce nie tylko wówczas, gdy w ustawowym ustalonym terminie organ nie podjął żadnych czynności w sprawie, ale również wtedy, gdy je podjął, lecz mimo ustawowego obowiązku, nie zakończył go wydaniem decyzji lub innego aktu administracyjnego.
Przenosząc powyższe rozważania na grunt niniejszej sprawy Sąd uznał, że sytuacja taka miała miejsce właśnie w przedmiotowej sprawie, bowiem jak wynika z akt administracyjnych, Prezydent Miasta W. decyzją z dnia [...] listopada 2006 r. rozpoznał wniosek Z. W. z 1990 roku o przyznanie odszkodowania za nieruchomość w., lecz orzeczenie to zostało uchylone decyzją Wojewody [...] z dnia [...] marca 2009 r., a sprawa przekazana do ponownego rozpoznania przez organ pierwszej instancji. Pomimo jednak faktu, że akta administracyjne zostały zwrócone Prezydentowi Miasta W. w dniu [...] lipca 2009 r. - to do dnia wydania rozstrzygnięcia przez Sąd nie rozstrzygnął on sprawy.
Ponadto, po zwrocie akt administracyjnych Prezydent Miasta W. podjął w czynności w sprawie dopiero w dniu [...] stycznia 2010 r., a więc po upływie blisko pół roku – przy czym podjęte działania miały na celu uzyskanie informacji będących w posiadaniu innych jednostek organizacyjnych Urzędu Miasta W..
Podkreślić także należy, że organ poinformował stronę o przewidywanym terminie zakończenia postępowania dopiero w dniu [...] sierpnia 2011 r., tj. po otrzymaniu w dniu [...] sierpnia 2011 r. od Wojewody [...] prośby o nadesłanie akt sprawy, w związku ze złożeniem zażalenia na niezałatwienie sprawy w terminie. Informacja ta została zatem udzielona blisko 2 lata po zwrocie akt administracyjnych Prezydentowi. Jednak zarówno ten termin, jak i termin wyznaczony przez organ wojewódzki nie został dotrzymany.
Po otrzymaniu w dniu [...] października 2011 r. postanowienia Wojewody [...] nr [...] organ także nie podejmował żadnych działań w sprawie.
W tym stanie rzeczy zarzut bezczynności przy rozpoznawaniu wniosku o przyznanie odszkodowania za nieruchomość położoną przy ul. G. w W. Sąd uznał za całkowicie uzasadniony. Organ prowadząc postępowanie w niniejszej sprawie uchybił bowiem wskazanym wyżej przepisom procesowym określającym terminy załatwiania spraw administracyjnych, a także naruszył wynikającą z art. 12 kpa zasadę szybkości postępowania. Takie postępowanie podważa wyrażoną w art. 8 kpa zasadę prowadzenia postępowania w sposób pogłębiający zaufania obywateli do organów Państwa.
Nawet, jeśli postępowanie administracyjne jest szczególnie skomplikowane, to zwłoka organu w załatwieniu sprawy, w terminie określonym w art. 35 kpa - nie jest usprawiedliwiona.
Stanowisko takie wynika z utrwalonego orzecznictwa Naczelnego Sądu Administracyjnego.
W sprawie sygn. akt. IV SA 105/00 (LEX 53462) Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że: "Zasada sformułowana w art. 6 kpa, zgodnie z którą organy administracji publicznej działają na podstawie przepisów prawa, odnosi się również do ścisłego przestrzegania terminów wyznaczonych do załatwiania spraw określonych w art. 35 i 36 kpa. Obowiązek załatwiania spraw bez zbędnej zwłoki (art. 35 § 1 kpa) pozostaje także w bezpośrednim związku z dyrektywami zawartymi w art. 7 i 8 kpa, zobowiązującymi organy administracji publicznej do stania na straży praworządności i uwzględniania słusznego interesu obywateli a także pogłębiania prowadzonym postępowaniem zaufania obywateli do organów państwa."
Sąd uznał jednocześnie, że zaistniała w sprawie bezczynność - mimo, iż wniosek wszczynający postępowanie wpłynął do organu w 1990 r. - nie nosi cechy rażącego naruszenia prawa, bowiem organ administracji podejmował czynności zmierzające do merytorycznego zakończenia sprawy - o czym świadczy, m.in. wydanie uchylonej następnie decyzji z dnia [...] listopada 2006 r., a następnie podejmowanie nielicznych i rozciągniętych w czasie czynności w sprawie.
Z tych też względów także wniosek o ukaranie organu grzywną nie mógł zostać uwzględniony.
Mając powyższe na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 149 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz.270), w związku z art. 119 pkt 2 i art. 120 tej ustawy, orzekł jak w sentencji. O kosztach postępowania orzeczono na podstawie 200 tej ustawy.