Uzasadnienie
Wnioskiem z dnia 13 maja 2010 r. A. P., działając w imieniu własnym oraz jako pełnomocnik K. S. i M. W., zwrócił się do Prezydenta W., na podstawie art. 215 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2014 r. poz. 518, ze zm.), o ustalenie odszkodowania za nieruchomość położoną w W. Pismem z 8 lipca 2010 r. Prezydent W. zwrócił się do Delegatury Biura Gospodarki Nieruchomościami Urzędu Miasta W. o przesłanie akt własnościowych przedmiotowej nieruchomości. W tym samym dniu organ zwrócił się do Delegatury Biura Geodezji i Katastru Urzędu Miasta W. o przesłanie kopii mapy ewidencyjnej z zaznaczeniem granic działek ewidencyjnych i granic hipotecznych przedmiotowej nieruchomości oraz wypisów z rejestru gruntów. Pismami z 20 stycznia 2011 r. organ zwrócił się do Wydziału Architektury i Budownictwa dla Dzielnicy P. o nadesłanie kopii decyzji lokalizacyjnych oraz innych dokumentów i informacji dotyczących realizacji inwestycji na przedmiotowym gruncie, do Archiwum Państwowego W. o informacje dotyczące aktu notarialnego z [...] stycznia 1942 r. oraz do Sądu Rejonowego [...] o wydanie zaświadczenia z księgi wieczystej przedmiotowej nieruchomości.
Pismami z 17 sierpnia 2011 r. Prezydent W. zwrócił się do Delegatury Biura Gospodarki Nieruchomościami Urzędu Miasta Stołecznego Warszawy w Dzielnicy P do Archiwum Państwowego W. oraz Delegatury Biura Geodezji i Katastru Urzędu Miasta W. o przesłanie dokumentów i informacji dotyczących przedmiotowej nieruchomości.
Pismem z 11 lutego 2013 r. A. P. złożył do Wojewody [...] zażalenie na bezczynność Prezydenta W. w załatwieniu przedmiotowej sprawy.
Pismami z dnia 10 kwietnia 2013 r. organ zwrócił się do Biura Planowania Rozwoju W. oraz do Zarządu Dróg Miejskich o nadesłanie informacji dotyczących przedmiotowej nieruchomości. Jednocześnie poinformował strony, że w związku z koniecznością zebrania dodatkowej dokumentacji i dużą ilością spraw z zakresu odszkodowań nie było możliwe rozpoznanie wniosku w terminie określonym w art. 35 kpa, a jako przewidywany termin zakończenia postępowania wskazał 31 lipca 2013 r.
Postanowieniem z dnia [...] maja 2013 r. nr [...] Wojewoda [...] uznał wniesione zażalenie za uzasadnione i wyznaczył Prezydentowi W. termin na podjęcie stosownego rozstrzygnięcia do dnia 31 lipca 2013 r.
Pismem z dnia 21 lutego 2014 r. Prezydent W. zwrócił się do Archiwum Państwowego o sprawdzenie czy w zasobach Archiwum znajdują się dokumenty dotyczące budowy ulicy [...] oraz przesłanie dokumentów dotyczących przedmiotowej nieruchomości. Jednocześnie, organ poinformował A. P., że iż do zakończenia przedmiotowego postępowania konieczne jest jeszcze sprawdzenie, w jakiej dacie poprzedni właściciele zostali pozbawieni faktycznej możliwości władania częścią działki znajdującą się obecnie pod ulicami. Ustalenie tej daty jest utrudnione m. in. przez brak akt lokalizacyjnych. Zarówno Delegatura Biura Gospodarki Nieruchomościami, Wydział Architektury i Budownictwa dla Dzielnicy P. jak i Zarząd Dróg Miejskich w W. oraz Biuro Planowania Rozwoju W. nie posiadają dokumentów dotyczących budowy (rozbudowy) ulic [...] na tym odcinku. Powołując się na powyższe, organ jako przewidywany termin zakończenia postępowania wskazał 31 sierpnia 2014 r.
Pismem z dnia 15 października 2014 r. A. P., działając w imieniu własnym oraz jako pełnomocnik K. S. i M. W., wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na bezczynność Prezydenta W.dotyczącą rozpoznania wniosku z dnia 13 maja 2010 r. w sprawie przyznania odszkodowania za nieruchomość [...]. Skarżący zarzucił organowi dwukrotny brak wydania decyzji kończącej postępowanie a także niedotrzymanie terminu wyznaczonego przez Wojewodę [...] postanowieniem z [..] maja 2013 r. Wobec powyższego, wniósł o wyznaczenie organowi terminu podjęcia rozstrzygnięcia w przedmiotowej sprawie.
W odpowiedzi na skargę Prezydent W. wskazał, iż do zakończenia przedmiotowego postępowania konieczne jest jeszcze sprawdzenie, w jakiej dacie poprzedni właściciele zostali pozbawieni faktycznej możliwości władania częścią działki znajdującą się obecnie pod ulicami. Ustalenie tej daty jest utrudnione m. in. przez brak akt lokalizacyjnych. Zarówno Delegatura Biura Gospodarki Nieruchomościami, Wydział Architektury i Budownictwa dla Dzielnicy P. jak i Zarząd Dróg Miejskich w W. oraz Biuro Planowania Rozwoju W. nie posiadają dokumentów dotyczących budowy (rozbudowy) ulic [...] na tym odcinku. Organ wskazał, iż w związku z powyższym wystąpił do Delegatury Biura Geodezji i Katastru w Dzielnicy P. o informację kiedy ww. ulice zostały opisane w ewidencji gruntów jako drogi oraz do Ośrodka Informacji Geodezyjnej i Kartograficznej o nadesłanie map z lat 1958-1959 obejmujących przedmiotowy teren. Podniósł, iż strony zostały poinformowane o przyczynach niezałatwienia sprawy w terminie wyznaczonym przez Wojewodę [...] oraz o przewidywanym terminie zakończenia postępowania w przedmiotowej sprawie do dnia 30 czerwca 2015 r.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Przede wszystkim wskazać należy, że zgodnie z treścią art. 149 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. z 2012 r. Dz. U. poz. 270, ze zm.) sąd uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organy w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1-4a zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu lub interpretacji bądź dokonania czynności lub stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa. Jednocześnie sąd stwierdza, czy bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa.
Rozpoznając sprawę w ramach wskazanych wyżej kryteriów Sąd uznał, że skarga zasługuje na uwzględnienie. Z analizy akt sprawy wynika, że skarga została wniesiona po wyczerpaniu środków zaskarżenia, o których mowa w art. 37 § 1 kpa. Skarżący przed wniesieniem skargi na bezczynność Prezydenta W. złożył bowiem zażalenie do Wojewody [...], który postanowieniem z dnia [...] maja 2013 r. uznał je za uzasadnione.
Zgodnie z art. 35 § 1 i 3 kpa organy administracji publicznej obowiązane są załatwiać sprawy bez zbędnej zwłoki. Załatwienie sprawy wymagającej postępowania wyjaśniającego powinno nastąpić nie później niż w ciągu miesiąca, a sprawy szczególnie skomplikowanej - nie później niż w ciągu dwóch miesięcy od dnia wszczęcia postępowania. W myśl natomiast art. 36 § 1 kpa o każdym przypadku niezałatwienia sprawy w terminie określonym w art. 35 lub w przepisach szczególnych organ administracji publicznej jest obowiązany zawiadomić strony, podając przyczyny zwłoki i wskazując nowy termin załatwienia sprawy. Zwrócić również należy uwagę, że zgodnie z art. 12 § 1 kpa organy administracji publicznej mają obowiązek działać wnikliwie i szybko, posługując się możliwie najprostszymi środkami prowadzącymi do załatwienia sprawy, jak również zobowiązane są do podejmowania wszelkich kroków niezbędnych do jej wyjaśnienia i załatwienia stosownie do art. 7 i art. 77 § 1 kpa.
Bezczynność organu administracji publicznej ma zatem miejsce nie tylko wówczas, gdy w ustawowym terminie organ nie podjął żadnych czynności w sprawie, ale również wtedy, gdy je podjął, lecz mimo ustawowego obowiązku nie zakończył postępowania wydaniem decyzji lub innego aktu administracyjnego.
Przenosząc powyższe rozważania na grunt niniejszej sprawy zauważyć należy, że niewątpliwie zaistniała w niej opisana powyżej sytuacja bezczynności Prezydenta W. w rozpoznaniu wniosku skarżącego. Skarżący złożył wniosek o przyznanie odszkodowania za nieruchomość położoną w W. W dniu 11 lutego 2013 r. skarżący złożył do Wojewody [...] zażalenie na niezałatwienie w terminie przez Prezydenta W. przedmiotowej sprawy. Wojewoda [...] postanowieniem z dnia [...] maja 2013 r. uwzględnił złożone przez skarżącego zażalenie i nakazał Prezydentowi W. zakończenie postępowania w terminie do 21 lipca 2013 r. Z akt sprawy wynika, że termin ten nie został dochowany, a sprawa do dnia rozpoznania skargi nie została zakończona. Nie ulega zatem wątpliwości, że organ I instancji dopuścił się zarzucanej bezczynności w sprawie, co skutkuje koniecznością zobowiązania go przez Sąd do rozpoznania wniosku skarżącego w terminie czterech miesięcy od daty doręczenia odpisu prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy.
Wyznaczając ten termin Sąd miał na względzie zarówno określone w przepisach procedury administracyjnej terminy obligujące organ administracji do rozstrzygnięcia sprawy, jak też realną możliwość załatwienia sprawy przez organ w terminie wyznaczonym wyrokiem Sądu.
Jednocześnie, biorąc pod uwagę charakter przedmiotowej sprawy, Sąd uznał, iż zaistniała w sprawie bezczynność organu – aczkolwiek naganna - nie miała cechy rażącego naruszenia prawa. Jak wynika z akt administracyjnych, Prezydent W. podejmował – choć rozciągnięte w czasie - czynności mające na celu załatwienie przedmiotowej sprawy. Oceniając stopień naruszenia prawa Sąd wziął ponadto pod uwagę okoliczność znaną Sądowi z urzędu, a dotyczącą prowadzenia dużej liczby tego rodzaju postępowań (jakkolwiek nie wpływa to na sam obowiązek respektowania przez organ obowiązujących przepisów kodeksu postępowania administracyjnego), czyniącą praktycznie niemożliwym dotrzymanie ustawowych terminów jej zakończenia. Z akt sprawy wynika również, że Prezydent W. wykonywał obowiązki informacyjne, o których mowa w art. 36 k.p.a., choć trzeba zwrócić uwagę, że pierwsze pismo o wyznaczeniu nowego terminu załatwienia sprawy organ doręczył stronom dopiero w dniu 20 stycznia 2011 r., czyli po siedmiu miesiącach od dnia wpływu wniosku (por. pisma z dnia 10 kwietnia 2013 r., z dnia 21 lutego 2014 r., i z dnia 4 lutego 2015 r.), w ostatnim zaś piśmie jako datę zakończenia postępowania organ wskazał dzień 30 czerwca 2015 r.
Mając powyższe na względzie Sąd, na podstawie art. 149 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji.