Uzasadnienie
T.G. pismem z dnia [...] listopada 2015 r. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na "nienależyte podejście do obowiązków służbowych, czyli bezczynności w wykonaniu przedstawicieli państwowych dyr. ośrodka wobec NIE wypełnienia w całości ww treści wezwań, co narusza prawo". Jednocześnie skarżąca wymieniła 20 załączników/pism, mających być jej wezwaniami, wnioskami i stanowiskami, w różnego rodzaju sprawach prowadzonych przez Centrum Pomocy Społecznej. Skarżąca poruszyła również kwestię braku adresu do korespondencji.
W odpowiedzi na skargę Prezydent [...] wniósł o jej oddalenie lub odrzucenie.
Organ wskazał, że przywołane przez skarżącą w załącznikach wniosek z dnia [...] sierpnia 2015r., został rozpatrzony postanowieniem nr [...], z dnia [...] września 2015 r., a wniosek z dnia [...] sierpnia 2015 r., postanowieniem nr [...] z dnia [...] sierpnia 2015 r. oraz powiadomieniem nr [...] z dnia [...] września 2015 roku. Postanowienia i powiadomienie zostały skarżącej skutecznie doręczone.
Jednocześnie organ poinformował, że T.G. od dnia [...] maja 2013 r. w podaniach składanych do Centrum Pomocy Społecznej nie wskazuje adresu do korespondencji. Składając wnioski do innych instytucji i organów za pośrednictwem Centrum Pomocy Społecznej tj. Samorządowego Kolegium Odwoławczego, Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, Prezydenta [...], Burmistrza [...], wskazuje adres: ul. [...]. Centrum Pomocy Społecznej nie zna powodów, dla których skarżąca nie wskazuje Centrum Pomocy Społecznej adresu do korespondencji. Tymczasem w toku prowadzonych postępowań administracyjnych ustalono, iż T.G. zamieszkuje w [...] przy ul. [...], co potwierdziły przeprowadzone w tym miejscu wywiady środowiskowe. W związku z tym organ, przekazuje korespondencję na wskazy adres miejsca zamieszkania.
Pismem z dnia [...] lipca 2016 r. Sąd wezwał pełnomocnika skarżącej adw. T.R. do jednoznacznego sprecyzowania przedmiotu skargi wniesionej w niniejszej sprawie przez T.G., poprzez wskazanie numeru i daty zaskarżonego aktu (decyzji; postanowienia, innego aktu) lub zaskarżonej czynności, ewentualnie w przypadku, gdy jest to skarga na bezczynność albo przewlekłość organu (jakiego), o wskazanie niewydania jakiego aktu lub podjęcia jakiej czynności bezczynność/przewlekłość ta dotyczy oraz, czy w tym przedmiocie skarżąca występowała z zażaleniem o którym mowa w art. 37 Kpa, a jeśli tak o przesłanie odpisu złożonego zażalenia – w terminie 14 dni, pod rygorem odrzucenia skargi.
Odpowiadając na wezwanie Sądu pełnomocnik skarżącej, sprecyzował, że przedmiotem skargi "są działania Dyrekcji Centrum Pomocy Społecznej w sprawach dotyczących wniosków T.G. o przyznanie pomocy. W ramach tych postępowań, u skarżącej przeprowadzono wywiady środowiskowe. Wyniki tych wywiadów były utrwalane na formularzach urzędowych. W efekcie postępowania organ wydawał decyzje o odmowie przyznania pomocy".
Pełnomocnik wskazał, że "głównym zarzutem skarżącej jest de facto zarzut nieważności podstępowania, wskazany w art. 156 § 1 pkt. 2 k.p.a. w zw. z art. 42 § 1 k.p.a. Organ bowiem notorycznie przezywał korespondencję dla skarżącej na adres, pod którym nie zamieszkiwała. Skarżąca, w pismach kierowych do Dyrekcji CPS, swój adres do korespondencji wskazywała poprzez wymienienie podstawy prawnej (art. 42 § 2 lub § 3 k.p.a.)." Pełnomocnik podniósł również, że skarżąca jest osobą bezdomną.
Pełnomocnik podniósł, że "Skarżąca nie jest w stanie wymienić wszystkich aktów administracyjnych, decyzji i postanowień, które w ramach postępowań dotyczących udzielenia pomocy przez CPS zostały wydane w jej sprawach. Przyczyną tego stanu rzeczy jest fakt, iż były one wysyłane na adres niebędący jej adresem zamieszkania. Skarżąca wielokrotnie wzywała organ do doręczenia jej pism i decyzji oraz postanowień w trybie przewidzianym w art. 42 § 2 i § 3 k.p.a. składając w tym zakresie stosowne zażalenia. Dwa główne zażalenie w tej sprawie zostały złożone w dniach 4 sierpnia 2015 r. oraz 25 sierpnia 2015 r.".
W dalszej części pisma pełnomocnik wskazał, że przedmiotem skargi są "akty administracyjne wydane w toku opisanych wyżej postępowań, o których skarżąca ma wiedzę. Są to akty administracyjne nr [...] z dnia [...] listopada 2013 r. oraz [...] z dnia [...] grudnia 2014 r., [...] i [...] z dnia [...] marca 2014 r."
Pełnomocnik wskazał również, iż "w odpowiedzi na zażalenia z dnia 4 sierpnia oraz 25 sierpnia 2015 r. organ wezwał skarżącą do nawiązania kontaktu z pracownikiem CPS. Wezwanie to zostało wysłane na adres, pod którym skarżąca, nie przebywała. Nie miała ona zatem realnej możliwości, aby zapoznać się z kierowaną do niej korespondencją. Skutkiem tego, było wydanie powiadomienia z dnia [...] września 2015 r. o pozostawieniu wniosku bez rozpoznania. T.G. wnosiła bezpośrednio do organu podania o doręczanie jej korespondencji w trybie art. 42 § 2 k.p.a. tj. w lokalu Centrum Pomocy Społecznej, jednak postanowieniem nr [...] z dnia [...] sierpnia 2015 r. Organ odmówił doręczenia korespondencji w tym trybie".
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje
Zgodnie z art. 3 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U z 2012 r. Dz. U. poz. 270, ze zm., zwana dalej P.p.s.a.), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Art. 3 § 2 tej ustawy stanowi, że kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na:
- 1. decyzje administracyjne;
- 2. postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty;
- 3. postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie, z wyłączeniem postanowień wierzyciela o niedopuszczalności zgłoszonego zarzutu oraz postanowień, przedmiotem których jest stanowisko wierzyciela w sprawie zgłoszonego zarzutu;
- 4. inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013 r. poz. 267, z późn. zm.) oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2015 r. poz. 613) oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw;
- 5. akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej;
- 6. akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej;
- 7. akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego;
- 8. bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a;
- 9. bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw.
Zdaniem Sądu z treści pisma pełnomocnika skarżącej, precyzującego złożoną skargę wynika, że przedmiotem skargi T.G. są nieprawidłowości organu w prowadzeniu licznych spraw strony, wynikające w głównej mierze z kierowania korespondencji na adres, pod którym skarżąca (jak twierdzi), nie przebywa. Sytuacja ta w ocenie skarżącej, uniemożliwia jej udział we wszystkich prowadzonych postępowaniach toczących się przed Centrum Pomocy Społecznej oraz tych toczących się przed Samorządowym Kolegium Odwoławczym. Dlatego z powodu nieprawidłowości w doręczaniu korespondencji skarżąca nie może wskazać wszystkich orzeczeń wydawanych w jej sprawie. Znane są jej jedynie akt nr [...] z dnia [...] listopada 2013 r. oraz numery spraw prowadzonych przed Samorządowym Kolegium Odwoławczym [...], z dnia [...] grudnia 2014 r., [...] i [...] z dnia [...] marca 2014 r."
Odnosząc powyższe do niniejszej sprawy należy zauważyć, że z treść pisma pełnomocnika skarżącej, wynika, że skarga T.G. ma charakter skargi obywatelskiej regulowanej przez przepisy działu VIII ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego, gdyż wiąże się z krytyką należytego wykonywania zadań przez właściwe organy albo przez ich pracowników, naruszeniem praworządności i interesów skarżących, a także przewlekłym i biurokratycznym załatwieniem sprawy (art. 227 Kpa).
Skargi tego typu rozpatrywane są przez organy administracji wskazane przepisami Kodeksu postępowania administracyjnego i nie podlegają kontroli sądów administracyjnych, co oznacza, że nie mogą być przez nie rozpoznawane. Tym bardziej, że w postępowaniu sądowadministracyjnym przedmiotem skargi na bezczynność może być jedynie konkretna sprawa administracyjna - a nie całokształt działań jednego lub więcej organów administracji publicznej.
Postępowanie skargowe stanowi bowiem odrębny rodzaj postępowania, służąc usprawnieniu działania administracji, eliminowaniu z niej zjawisk, takich jak nadmierna przewlekłość postępowania, czy biurokratyzm. W postępowaniu tym nie rozstrzyga się zatem konkretnej sprawy administracyjnej - w konsekwencji nie kończy się ono wydaniem decyzji administracyjnej.
Z tego względu na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi należało orzec, jak w sentencji postanowienia.